# 90 bin kişiye tahliye yolu kesinleşti

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/90-bin-kisiye-tahliye-yolu-kesinlesti-52083h/
- Yayımlanma: 2020-04-14T04:59:52+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

AKP ve MHP gruplarının ortak hazırladığı infaz düzenlemesine ilişkin kanun teklifi,
TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı. 90 bin kişiye tahliye yolu açıldı.
Açık cezaevindeki hükümlüler 31 Mayıs’a kadar izinli

İnfaz düzenlemesini içeren Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun 
ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulunda
kabul edilerek yasalaştı.

AKP ve MHP gruplarının ortak hazırladığı düzenlemeye göre, infaz hakimliğinin mevcut
görevleri arasına Cumhuriyet savcısının ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına 
ilişkin verdiği kararlara karşı yapılan şikayetleri incelemek ve karara bağlamak,
ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin hakim veya mahkeme tarafından verilmesi
gereken tüm kararları vermek ve işleri yapmak görevleri de eklenecek.

İnfaz Hakimliği Kanunu’nun amacı, yapılan düzenlemeye uyum sağlaması için, “Bu Kanun,
ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde bulunan hükümlü ve tutuklular hakkında yapılan
işlemlere veya bunlarla ilgili faaliyetlere ya da Cumhuriyet savcısının ceza ve 
güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin verdiği kararlara yönelik şikayetleri incelemek
ve karara bağlamak, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin hakim veya mahkeme
tarafından verilmesi gerekli kararları almak, işleri yapmak ve kanunlarla verilen
diğer görevleri yerine getirmek üzere kurulan infaz hakimliklerine ilişkin hükümleri
kapsar.” şeklinde değiştirilecek.

İnfaz Hakimliği Kanunu ve diğer kanunlarla verilen görevleri yerine getirmek amacıyla
her il merkezi ile bölgelerin coğrafi durumları ve iş yoğunluğu göz önünde tutularak,
belirlenen ilçelerde Hakimler ve Savcılar Kurulunun (HSK) olumlu görüşü alınarak,
Adalet Bakanlığınca infaz hakimliği kurulacak.

İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde birden fazla infaz hakimliği kurulabilecek.
Bu durumda infaz hakimlikleri numaralandırılacak. Müstakilen infaz hakimliğine atanan
hakimler, adli yargı adalet komisyonlarınca başka mahkemelerde veya işlerde görevlendirilemeyecek.

İnfaz hakimliği bulundukları il veya ilçenin adı ile anılacak. İnfaz hakimliğinin
yargı çevresi, kuruldukları il merkezi ve ilçeler ile bunlara adli yönden bağlanan
ilçelerin idari sınırları olacak.

Ağır ceza mahkemeleri ile büyükşehir belediyesi bulunan illerde, büyükşehir belediyesi
sınırları içerisindeki il ve ilçenin adı ile anılan infaz hakimliğinin yargı çevresi,
il veya ilçe sınırlarına bakılmaksızın Adalet Bakanlığının önerisi üzerine HSK tarafından
belirlenecek. Coğrafi durum ve iş yoğunluğu göz önünde tutularak bir infaz hakimliğinin
kaldırılmasına veya yargı çevresinin değiştirilmesine, Adalet Bakanlığının önerisi
üzerine HSK tarafından karar verilecek.

İnfaz hakimliğinin yetkisi, hükmün infazına ilişkin işlemin yapıldığı yere göre 
belirlenecek. Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde bulunan hükümlü ve tutuklular
hakkında idarece yapılan işlemler veya bunlarla ilgili faaliyetlere ilişkin yapılan
şikayetler bakımından işlemin yapıldığı veya faaliyetin gerçekleştiği ceza infaz
kurumunun bulunduğu yerde infaz hakimliği yetkili olacak. İnfaz hakimliğinde bir
yazı işleri müdürü ile yeteri kadar personel bulunacak.

Kanunla, infaz hakimlerine yeni görevler de verildi. Buna göre, infaz hakimleri,
Cumhuriyet savcısının ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin verdiği kararlara
karşı yapılan şikayetleri inceleyecek.

Öte yandan infaz hakimleri, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin mahsup,
ceza zaman aşımı ve hükümlünün ölümü hallerinde verilecek kararlar da dahil olmak
üzere hakim veya mahkeme tarafından verilmesi gerekli kararları alacak ve işleri
yapacak.

Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde hükümlü ve tutuklular hakkında yapılan işlemler
veya bunlarla ilgili faaliyetlerin ya da Cumhuriyet savcısının ceza ve güvenlik 
tedbirlerinin infazına ilişkin verdiği kararların kanun veya diğer mevzuat hükümlerine
aykırı olduğu gerekçesiyle bu karar, işlem veya faaliyetlerin öğrenildiği tarihten
itibaren 15 gün, her halde yapıldığı tarihten itibaren 30 gün içinde şikayet yoluyla
infaz hakimliğine başvurulabilecek.

**7 gün içinde itiraz yoluna gidilebilecek**

İnfaz hakiminin kararlarına karşı şikayetçi veya ilgili Cumhuriyet savcısı tarafından,
tebliğden itibaren yedi gün içinde Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz
yoluna gidilebilecek. Kanunlarda infaz hakiminin onayına tabi olduğu belirtilen 
hususlarda da bu hüküm uygulanacak.

İnfaz Hakimliği Kanunu ve Türk Ceza Kanunu ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı
Hakkında Kanun’da infaz hakimliğinin kuruluş, görev, yetki ve işleyişine ilişkin
yapılan değişiklikler veya infaz hakimliğine yeni görevler veren düzenlemeler, 1
Eylül 2020 tarihinden itibaren uygulanacak. Bu tarihe kadar mevcut hükümlerin uygulanmasına
devam edilecek.

İnfaz hakimliğinin kuruluş, görev, yetki ve işleyişine ilişkin yapılan değişiklikler
nedeniyle olağan veya olağanüstü kanun yolu incelemesinde bozma kararı verilemeyecek.
Kanunla yapılan değişikliklerin uygulanacağı tarihe kadar, iş ve kadro durumu dikkate
alınarak değiştirilen hükümlere göre infaz hakimlikleri kurulacak ve faaliyete geçirilecek.

Hüküm kesinleştikten sonra Cumhuriyet savcılığınca yapılan tebligata rağmen 30 gün
içinde seçenek tedbirin gereklerinin yerine getirilmesine başlanmaması veya başlanıp
da devam edilmemesi halinde, infaz hakimliği kısa süreli hapis cezasının tamamen
veya kısmen infazına karar verecek ve bu karar derhal infaz edilecek. Hükmedilen
seçenek tedbirin, hükümlünün elinde olmayan nedenlerle yerine getirilememesi durumunda,
infaz hakimliğince tedbir değiştirilecek.

Cezanın ertelenmesi; mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki
hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi koşuluna bağlı tutulabilecek.
Bu durumda, koşul gerçekleşinceye kadar cezanın infaz kurumunda çektirilmesine devam
edilecek. Koşulun yerine getirilmesi halinde, infaz hakimi kararıyla hükümlü, infaz
kurumundan derhal salıverilecek.

Mahkum olduğu hapis cezası ertelenen veya denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak
cezası infaz edilen ya da koşullu salıverilen hükümlü; kendi alt soyu üzerindeki
velayet, vesayet ve kayyımlık yetkileri açısından belli hakları kullanmaktan yoksun
bırakılamayacak.

Denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezası infaz edilen ya da koşullu salıverilen
hükümlü hakkında, “Bir kamu kurumunun veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşunun
iznine tabi bir meslek veya sanatı, kendi sorumluluğu altında serbest meslek erbabı
veya tacir olarak icra etmekten yoksun bırakılmamasına” karar verilebilecek.

Kasten yaralama suçunun, üstsoya, altsoya, eşe veya kardeşe karşı, beden veya ruh
bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı, kişinin yerine 
getirdiği kamu görevi nedeniyle, kamu görevlisinin sahip bulunduğu nüfuzu kötüye
kullanılarak silahla işlenmesi halinde, şikayet aranmaksızın, verilecek ceza yarı
oranında artırılırken, canavarca hisle işlenmesi halinde bir kat oranında yükseltilecek.

Kasten yaralama sonucunda ölüm meydana gelmişse yukarıdaki hallerde 12 yıldan 18
yıla kadar hapis cezası verilecek.

**Örgüt kuran ve yönetenlerin cezaları artacak**

Kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla örgüt kuranlar veya yönetenlerin 
örgütün yapısı, sahip bulunduğu üye sayısı ile araç ve gereç bakımından amaç 
suçları işlemeye elverişli olması halinde, 2 yıldan 6 yıla kadar aldıkları hapis
cezası 4 yıldan 8 yıla çıkarıldı. Suç işlemek amacıyla kurulmuş olan örgüte üye 
olanlara verilen 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası ise 2 yıldan 4 yıla kadar çıkarıldı.

Kazanç elde etmek amacıyla başkasına ödünç para veren kişi, 2 yıldan 6 yıla kadar
hapis ve 500 gün adli para cezası ile cezalandırılacak. Suçun bir örgütün faaliyeti
çerçevesinde işlenmesi halinde verilecek ceza bir kat artırılacak.

**Hamilelerin tutuklanması yerine adli kontrol**

Maruz kaldığı ağır bir hastalık veya engellilik nedeniyle ceza infaz kurumu koşullarında
hayatını yalnız idame ettiremediği tespit edilen şüpheli ile gebe olan veya doğurduğu
tarihten itibaren altı ay geçmemiş bulunan kadın şüphelinin, tutuklanması yerine
adli kontrol altına alınmasına karar verilebilecek.

Hakkında mahkumiyet hükmü verilmiş ve bu hükümle ilgili olarak istinaf veya temyiz
kanun yoluna başvurulmuş olması halinde, UYAP kayıtlarını incelemek suretiyle hükmü
veren ilk derece mahkemesi de adli kontrol kararı ve tutuklama kararı verebilecek.

Terör suçları, örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçları ile örgüt faaliyeti
kapsamında işlenen suçlar ve cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlardan mahkum
olanlar ile ikinci defa mükerrer olanlar ve koşullu salıverilme kararının geri alınması
nedeniyle cezası aynen infaz edilenler hariç olmak üzere, kasıtlı suçlardan toplam
3 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum olanlar hakkında verilen cezalar doğrudan
açık ceza infaz kurumlarında yerine getirilecek.

Taksirli suçlardan toplam 5 yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkum olanlar,
adli para cezası, infaz sürecinde hapis cezasına çevrilenler, İcra ve İflas Kanunu
gereğince tazyik hapsine tabi tutulanlar için de verilen cezalar doğrudan açık ceza
infaz kurumlarında yerine getirilecek.

Hükümlülerin kapalı ceza infaz kurumundan açık ceza infaz kurumuna ayrılmalarına;
ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara içtenlikle
uyarak, haklarını iyi niyetle kullanarak, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirerek
geçirmiş ve uygulanan iyileştirme programlarına göre de toplumla bütünleşmeye 
hazır olduğunun disiplin kurulunun görüşü alınarak idare kurulunca saptanması 
halinde yapılan değerlendirme sonucunda karar verilecek.

Toplam 10 yıl ve daha fazla hapis cezasına mahkum olanlar ile terör suçları, örgüt
kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçları, örgüt faaliyeti kapsamında işlenen
suçlar, kasten öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar ve uyuşturucu
veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkum olanların kapalı ceza infaz
kurumundan açık ceza infaz kurumuna ayrılmalarına ilişkin idare ve gözlem kurulu
kararları, infaz hakiminin onayından sonra uygulanacak.

Doğrudan açık ceza infaz kurumuna alınanlar dahil olmak üzere bu kurumlarda bulunan
hükümlülerden firar edenler veya başka bir fiilden dolayı haklarında tutuklama kararı
verilenler, idare ve gözlem kurulu kararıyla kapalı ceza infaz kurumuna gönderilecek.

Kınamadan başka bir disiplin cezası alıp, bu cezası kesinleşmiş olanlar veya asayiş
ve düzenin sağlanması amacıyla disiplin cezası kesinleşmemiş olsa bile, eylemi, 
kurum düzeni ya da kişi güvenliği bakımından tehlike oluşturanlar idare ve gözlem
kurulu kararıyla kapalı ceza infaz kurumuna gönderilecek.

Açık ceza infaz kurumu şartlarına veya çalışma koşullarına uyum sağlayamayacakları
saptananlar, idare ve gözlem kurulunun kararı ve infaz hakiminin onayıyla kapalı
ceza infaz kurumlarına gönderilecek.

Hükümlülerin, suç ve ceza türlerine göre açık ceza infaz kurumlarına ayrılıp ayrılmamalarına,
açık ceza infaz kurumlarında geçirecekleri sürelere, kapalı ceza infaz kurumlarına
gönderilmelerine, doğrudan açık ceza infaz kurumlarına alınmalarına, doğrudan açık
ceza infaz kurumlarına alınanların kapalı ceza infaz kurumlarına gönderilmelerine
ve diğer hususlara ilişkin usul ve esaslar yönetmelikte gösterilecek.

**Çocuk hükümlülere ayda bir görüşme imkanı**

Çocuk hükümlülere en geç iki ayda bir sağlanan aile görüşmesi imkanı artırılarak
ayda bir defa görüşme imkanı tanınacak. Çocuk hükümlüler, kardeşiyle de aile görüşmesi
yapabilme imkanına sahip olacak.

TBMM Genel Kurulunda kabul edilen Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında
Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’a göre, hapis cezasının
infazı, gebe olan veya doğurduğu tarihten itibaren 1 yıl 6 ay geçmemiş bulunan kadınlar
hakkında geri bırakılacak.

Hapis cezalarının infazına başlanmış olsa bile hükümlünün yükseköğrenimini 
bitirebilmesi, ana, baba, eş veya çocuklarının ölümü veya hükümlünün eş veya çocuklarının
sürekli hastalık veya malullükleri nedeniyle bakıma muhtaç olmaları ya da bu kişilerin
sürekli hastalık veya malullükleri nedeniyle ailenin ticari faaliyetlerinin yürütülebilmesinin
veya tarım topraklarının işlenebilmesinin imkansız hale gelmesi veya hükümlünün 
eş veya çocuklarının sürekli hastalık veya malullükleri nedeniyle bakıma muhtaç 
olmaları ya da hükümlünün hastalığının sürekli bir tedaviyi gerektirmesi gibi
zorunlu ve çok ivedi hallerde, Cumhuriyet başsavcılığınca bir yılı geçmeyen sürelerde
hapis cezasının infazına ara verilebilecek. Ancak bu ara verme iki defadan fazla
olamayacak.

Hakkında yakalama emri çıkarılan hükümlünün yakalanabilmesi amacıyla gerektiğinde
konutta, iş yerinde ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama yapılabilmesi 
bakımından Ceza Muhakemesi Kanunu’nun arama kararına ilişkin hükümleri uygulanacak.
Hakim tarafından verilecek arama kararları sulh ceza hakimince verilecek.

Açık ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlüler, ceza infaz kurumu görevlilerinin
denetiminde, kamu kurum ve kuruluşlarının iş alanlarında, geceleyin bu kurum ve 
kuruluşlarca barındırılmak suretiyle çalıştırılabilecek. Bu şekilde çalıştırılan
süre, azami süre sınırına bakılmaksızın denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak 
suretiyle infaz edilecek süreye ilave edilecek.

Kanunla, hükümlünün duruşma, sağlık, eğitim ve çalışma gibi nedenlerle geçici olarak
ceza infaz kurumu dışında bulunduğu yerler de “kurum” olarak kabul edilecek. Hükümlünün
duruşma, sağlık, eğitim ve çalışma gibi nedenlerle geçici olarak ceza infaz kurumu
dışında bulunduğu yerlerde gerçekleştirdiği disipline aykırı eylem ve sözleri nedeniyle
de disiplin yaptırımları uygulanabilecek.

Ceza infaz kurumlarında haberleşme veya iletişim araçlarından yoksun bırakma veya
kısıtlama cezası gerektiren eylemler arasına “Kurum idaresine bildirilen telefon
numarası aracılığıyla ya da teknik müdahale ile başka bir hatta yönlendirme yapmak
suretiyle görüşme hakkı olmayan kişilerle görüşmek” de eklendi.

Bir günden 10 güne kadar hücreye koyma cezasını gerektiren eylemler arasına, 
kuruma alkol sokmak, kurumda alkol bulundurmak veya kullanmak gibi durumlar da dahil
edildi.

**Çocuk hükümlülerle ilgili düzenlemeler**

Çocuk hükümlülerin yaşam alanlarında dikkat etmesi gereken temizlik, resmi kurumlardan
alınan kitap, araç ve gereçlerin kullanımı, suç örgütlerine ait afiş, pankart, işaret
gibi eşyaların asılmasına ilişkin belirlenen kuralların ihlali durumunda verilen
disiplin cezalarında düzenlemeye gidiliyor. Düzenlemeyle çocuk hükümlülerin kurum
disiplinini bozacak eylemlerden kaçınması ile caydırıcılığın sağlanması ve çocukların
daha fazla eğitim ve iyileştirme faaliyetlerine katılması amaçlanıyor.

Kanunla disiplin soruşturmasına başlamak için öngörülen iki günlük süre beş güne
çıkarılıyor. Buna göre soruşturma en geç 15 gün içinde tamamlanacak. Firar halinde
bu süre hükümlünün yakalandığının öğrenildiği tarihte başlayacak. Düzenlenen rapor
ve ekleri disiplin kuruluna sunulacak. Soruşturma süresi eylemin ve soruşturmanın
niteliğine göre infaz hakiminin yazılı onayı ile yedi güne kadar uzatılabilecek.

Yasayla çocuğun yüksek yararı ilkesi dikkate alınarak çocuklar hakkında verilen 
odaya kapatma cezasının infazına, infaz hakiminin onayıyla başlanabileceği hüküm
altına alınıyor. Ayrıca hücre cezası yerine uygulanacak ziyaretçi kabulünden yoksun
bırakma cezasının süreleri belirleniyor.

Çocuk hükümlülere en geç iki ayda bir sağlanan aile görüşmesi imkanı artırılarak
ayda bir defa görüşme imkanı tanınacak. Ayrıca çocuk hükümlülerin, kardeşiyle de
aile görüşmesi yapabilmesi imkanı sağlanıyor. Buna göre çocuk hükümlüler için kurum
bünyesinde gerçekleştirilen tören veya anma günü ya da doğum günlerinde çocukların
ailelerinin de etkinliklere katılması sağlanabilecek.

Çocuk hükümlünün yanında kalacağı bir yakınının olmaması nedeniyle kullanamadığı
özel izinler yerine, kurum idaresinin uygun gördüğü gün kadar eğitimevinin bulunduğu
il sınırları içinde gündüzleri iznini geçirmesi ve gece eğitimevinde kalması imkanı
verilebilecek.

Çocuk eğitimevinde kalan hükümlünün hafta sonunda bir gün, kurum idaresinin uygun
gördüğü süre kadar, kurum dışına çıkmasına izin verilebilecek.

Çocuk eğitimevinde kalan hükümlü, kamu kurum ve kuruluşlarının gençlik kampı veya
gençlik merkezi gibi imkanlarından yararlandırılabilecek.

Hükümlülerin kendi istekleri ile bulundukları kurumdan başka kurumlara nakledilebilmeleri
için ceza infaz kurumlarında bulunulması gereken sürenin üç aydan fazla olması gerekecek.

**Salıverilmeden yararlanmak için iyi hal şartı**

Koşullu salıverilmeden yararlanabilmek için mahkumun kurumdaki infaz süresini iyi
halli olarak geçirmesi gerekecek.

TBMM Genel Kurulunda kabul edilen Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında
Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapan Kanun’a göre, hükümlüye, kurum kütüphanesinden
yararlanma imkanı verilecek. Ayrıca hükümlüler, kamu kurum ve kuruluşlarına bağlı
kütüphanelerde bulunan, mahkemelerce yasaklanmamış süreli ve süresiz yayınlardan
bedelini ödeyerek yararlanabilecek.

Kurum disiplinini, düzenini veya güvenliğini bozan ya da tehlikeye düşüren, hükümlülerin
iyileştirilmesi amacına ulaşmayı zorlaştıran yahut müstehcen haber, yazı, fotoğraf
ve yorumları kapsayan yayınlar hükümlüye verilmeyecek. Ancak ilan ve reklamın geçici
süreyle kesilmesi hali, bu hükmün dışında olacak.

Basın İlan Kurumu aracılığıyla resmi ilan ve reklam yayınlama hakkı bulunmayan gazeteler,
ceza infaz kurumuna kabul edilmeyecek. Yabancı dilde yayımlanmış gazete ve dergilerin
ceza infaz kurumuna kabul edilmesinde Adalet Bakanlığı yetkili olacak.

Düzenlemeyle açık ve kapalı infaz kurumlarındaki hükümlülere, ağır hastalık veya
doğal afet hallerine ilaveten salgın hastalık halinde de ceza infaz kurumlarında
bulunan kuruma ait telefon ve faks cihazından derhal yararlandırılma imkanı sağlanıyor.

Kapalı ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlülerin dışarıdan hediye kabul etme 
hakkının kapsamı genişletiliyor. Buna göre, kapalı ceza infaz kurumlarındaki hükümlü,
iki ayda bir kez, ayrıca dini bayram, yılbaşı veya kendi doğum günlerinde dışarıdan
gönderilen ve kurum güvenliği için tehlikeli olmayan bir hediyeyi kabul etme hakkına
sahip olacak. Çocuk ve 65 yaşını tamamlamış hükümlüler ile beraberinde çocuğu bulunan
kadın hükümlüler, idare ve gözlem kurulu tarafından alınacak karar doğrultusunda
belirtilen zaman dilimi dışında da hediye kabul edebilecek. Bunun esas ve usulleri
yönetmelikle belirlenecek.

Hükümlülerin öğretimi ile sınavlara ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenebilecek.

**Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi halin belirlenmesi**

Hükümlüler, ceza infaz kurumlarında bulunduğu tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının
düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle
kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan
iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar
suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı 
hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi halin belirlenmesine esas olmak
üzere en geç 6 ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacak.

Yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme
ve eğitim öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları,
aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza
infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu
pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına
uyumu ve aldığı disiplin cezaları dikkate alınacak. Gerektiğinde hükümlünün ceza
infaz kurumuna girmeden önceki yaşamına ilişkin bilgi ve belgeler de istenebilecek.

Toplam 10 yıl ve daha fazla hapis cezasına mahkum olanlar ile terör suçları, örgüt
kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçları, örgüt faaliyeti kapsamında işlenen
suçlar, kasten öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar ve uyuşturucu
veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkum olanlar hakkında yapılacak
açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın
infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin değerlendirmelerde idare ve gözlem kuruluna
cumhuriyet başsavcısı veya belirleyeceği bir cumhuriyet savcısı başkanlık edecek.

Ayrıca idare ve gözlem kuruluna cumhuriyet başsavcısı tarafından belirlenen bir 
izleme kurulu üyesi ile Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı
il veya ilçe müdürlükleri tarafından belirlenen birer uzman kişi katılacak.

Açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın
infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen
hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma süreleri bir yılı geçemeyecek.

**Salgın nedeniyle dönemeyenlere ceza verilmeyecek**

Terör ve örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili olarak alınan bilgilerin
doğruluğunun araştırılması bakımından zorunlu görülen hallerde, hükümlü veya tutuklular,
rızaları alınmak koşuluyla ilgili makamın ve cumhuriyet başsavcılığının talebi üzerine
sulh ceza hakimi kararı ile geçici sürelerle ceza infaz kurumundan alınabilecek.

Kanunla, hükümlülerin mazeret iznini kullanabilmesi için ceza infaz kurullarında
iyi halli olarak geçirmesi gereken süre de kısaltılıyor. Hasta ziyareti amacıyla
verilen mazeret izin hakkı ikiye çıkarılıyor.

Düzenlemeyle hükümlülere, aileleriyle bağlarını sürdürmelerini veya güçlendirmelerini
ve dış dünyaya uyumlarını sağlamak amacıyla verilen özel izin süresi üç günden yedi
güne çıkarılıyor. Hastalık veya doğal afet gibi zorunlu hallerde bu izinler birleştirilerek
kullanılabilecek.

Salgın hastalık, doğal afet, savaş veya seferberlik durumunda bu sebeplerden dolayı
izinden dönemeyen veya geç dönen hükümlülere ceza verilmeyecek. İzinden dönmeyen
veya iki günden fazla bir süre geçtikten sonra dönen hükümlüler ile firar eden hükümlülere
bir daha özel izin verilmeyecek.

**Duraksama durumunda infaz hakimi karar verebilecek**

Mahkumiyet hükmünün yorumunda duraksama olursa veya sonradan yürürlüğe giren kanun
hükmünün Türk Ceza Kanunu kapsamında değerlendirilmesi gerekirse hükmü veren mahkemeden
çektirilecek cezanın hesabında duraksama olması ya da cezanın kısmen veya tamamen
yerine getirilip getirilemeyeceğinin ileri sürülmesi durumunda, infaz hakimliğinden
duraksamanın giderilmesi veya yerine getirilecek cezanın belirlenmesi için karar
istenecek. Bu kapsamda yapılan başvurular cezanın infazını ertelemeyecek ancak mahkeme
veya infaz hakimliği, olayın özelliğine göre infazın ertelenmesine veya durdurulmasına
karar verebilecek.

Birden fazla hükümdeki cezaların koşullu salıverilme süresinin belirlenebilmesi 
bakımından toplanması gerektiğinde toplama (içtima) kararları, infaz hakimliği tarafından
verilecek.

Ayrıca, adli para cezasının ödenmemesi nedeniyle hapis cezasına çevrilen fakat öncelikli
olarak uygulanan kamuya yararlı bir işte çalışma yükümlülüğünü yerine getirmeyen
hükümlünün, bu hapis cezasının da süreli hapis cezalarında olduğu gibi toplama kararına
dahil edilmesi sağlanacak. Düzenlemeyle infaz sırasında karar verecek merciler arasına
infaz hakimi de ekleniyor.

Yasayla Türk Ceza Kanunu’nda yer alan kısa süreli hapis cezasının yaptırım seçeneklerinden
kamuya yararlı bir işte çalıştırma cezasına ilişkin düzenleme yapılıyor. Buna göre
hükümlü, tebliğ olunan ödeme emri üzerine belli süre içinde adli para cezasını ödemezse
cumhuriyet savcısının kararı ile ödenmeyen kısma karşılık gelen gün miktarı hapis
cezasına çevrilebilecek. Hükümlünün iki saat çalışması karşılığı bir gün olmak üzere
kamuya yararlı bir işte çalıştırılmasına karar verilebilecek. Günlük çalışma süresi,
en az iki saat ve en fazla sekiz saat olacak şekilde denetimli serbestlik müdürlüğünce
belirlenecek.

**Denetimli serbestlik süreleri**

Kanunla, Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’da yer alan, açık 
ceza infaz kurumunda bulunup da koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre
kalanların cezalarının denetimli serbestlik tedbiri altında infazına imkan veren
düzenleme muhafaza ediliyor. Buna göre, açık ceza infaz kurumunda veya çocuk eğitim
evinde bulunan ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre kalan iyi halli
hükümlülerin talebi halinde, cezalarının koşullu salıverilme tarihine kadar olan
kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına, ceza infaz 
kurumu idaresince hazırlanan değerlendirme raporu dikkate alınarak, hükmün infazına
ilişkin işlemleri yapan cumhuriyet başsavcılığının bulunduğu yer infaz hakimi tarafından
karar verilebilecek.

Açık ceza infaz kurumuna ayrılma şartları oluşmasına karşın, iradesi dışındaki bir
nedenle açık ceza infaz kurumuna ayrılamayan veya bu nedenle kapalı ceza infaz kurumuna
geri gönderilen iyi halli hükümlüler, diğer şartları da taşımaları halinde infaz
usulünden yararlanabilecek.

Hükümlü hakkında denetimli serbestlik tedbiri uygulanmaya başlandıktan sonra 
işlediği iddia olunan ve cezasının alt sınırı bir yıl veya daha fazla hapis cezasını
gerektiren kasıtlı bir suçtan dolayı kamu davası açılmış olması halinde, Denetimli
Serbestlik Müdürlüğünün talebi üzerine infaz hakimi tarafından, hükümlünün
açık ceza infaz kurumuna gönderilmesine karar verilebilecek. Kovuşturma sonucunda
beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, davanın reddi veya düşme kararı verilmesi
halinde, hükümlünün cezasının infazına denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak
devam olunmasına infaz hakimi tarafından karar verilecek.

**Koşullu salıverilme şartları**

Koşullu salıverilmeden yararlanabilmek için mahkumun kurumdaki infaz süresini iyi
halli olarak geçirmesi gerekecek. Düzenlemeyle, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına
mahkum edilmiş olanlar otuz yılını, müebbet hapis cezasına mahkum edilmiş olanlar
yirmi dört yılını, diğer süreli hapis cezalarına mahkum edilmiş olanlar cezalarının
yarısını infaz kurumunda çektikleri takdirde koşullu salıverilmeden yararlanabilecek.

Ancak Türk Ceza Kanunu’nda belirtilen kasten öldürme, neticesi itibarıyla ağırlaşmış
yaralama suçu, işkence, cinsel saldırı, reşit olmayanla cinsel ilişki, cinsel taciz
suçlarından süreli hapse mahkum olanlar, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlardan
ve uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçundan hapis cezasına mahkum
olan çocuklar, devlet istihbarat hizmetleri ve Milli İstihbarat Kanunu kapsamına
giren suçlardan mahkum olanlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, özel 
hayata ve hayatın gizli alanına karşı suçlarından süreli hapis cezasına mahkum olanlar,
cezalarının üçte ikisini infaz kurumunda çektikleri takdirde koşullu salıverilmeden
yararlanabilecek. Ayrıca, suç işlemek için örgüt kurmak veya yönetmek ya da örgütün
faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlar ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren
suçlardan mahkum olan çocuklar hakkında koşullu salıverilme oranı üçte iki olarak
uygulanacak.

Koşullu salıverilme oranı üçte ikiden fazla olan suçlar bakımından ise tabi oldukları
koşullu salıverilme oranı uygulanacak.

İnfaz hakimi ayrıca, iki yılı geçmemek üzere denetim süresi içinde hükümlünün Denetimli
Serbestlik Müdürlüğünce belirlenecek yükümlülüklere tabi tutulmasına karar verebilecek.
Bu karar gereğince Denetimli Serbestlik Müdürlüğü, risk ve ihtiyaçlarını dikkate
alarak hükümlüyü, belirli bir bölgede denetim ve gözetim altında bulundurma, belirlenen
yer veya bölgelere gitmeme belirlenen programlara katılmama yükümlülüklerinden bir
veya birden fazlasına tabi tutacak. Denetimli Serbestlik Müdürlüğü hükümlünün risk
ve ihtiyaçlarını dikkate alarak yükümlülükleri değiştirebilecek.

Hükümlünün koşullu salıverilmesi hakkında ceza infaz kurumu idaresi tarafından hazırlanan
gerekçeli rapor, infaz işlemlerinin yapıldığı yer infaz hakimliğine verilecek. İnfaz
hakimi, bu raporu uygun bulursa hükümlünün koşullu salıverilmesine dosya üzerinden
karar verecek. Raporu uygun bulmadığı takdirde gerekçesini kararında gösterecek.
Bu kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilecek.

**Mükerrer suçlar**

Tekerrür halinde işlenen suçtan dolayı mahkum olanlarla ilgili düzenleme yapılacak.
Yasayla, mükerrirler bakımından birden fazla süreli hapis cezasına mahkumiyet halinde
en fazla 32 yılın ceza infaz kurumunda iyi halli geçirilmesi durumunda koşullu salıverilmeden
yararlanılabilecek.

Ayrıca, bu düzenlemeye göre süreli hapis cezası durumunda “dörtte üçünün” iyi halli
geçirilmesi durumunda koşullu salıverilme oranı da “üçte ikisinin” iyi halli geçirilmesi
şeklinde yeniden belirlenecek. Ancak, koşullu salıverilme oranı üçte ikiden fazla
olanlar bakımından tabi oldukları koşullu salıverilme oranı uygulanacak.

Bu süreler, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı suçu, reşit olmayanla cinsel
ilişki suçu, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçu dolayısıyla hapis
cezasına mahkum olanlar için koşullu salıverilme oranı dörtte üç olarak uygulanacak.

Açık ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlüler 31 Mayıs 2020’ye kadar izinli sayılacak

Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle açık ceza infaz kurumlarında bulunan
hükümlüler ile denetimli serbestlik tedbiri uygulanan hükümlüler, 31 Mayıs 2020’
ye kadar izinli sayılacak. Salgının devam etmesi halinde bu süre 2 aylık sürelerle
3 kez uzatılabilecek.

TBMM Genel Kurulunda kabul edilen Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında
Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’a göre, infaz hakimi,
hükümlünün talebi üzerine kasten işlenen suçlarda toplam bir yıl altı ay, taksirle
öldürme suçu hariç olmak üzere taksirle işlenen suçlarda ise toplam üç yıl veya 
daha az süreli hapis cezasının, her hafta cuma saat 19.00’da girmek ve pazar günleri
aynı saatte çıkmak ya da hafta sonları hariç, her gün saat 19.00’da girmek ve ertesi
gün saat 07.00’de çıkmak suretiyle geceleri ceza infaz kurumlarında çektirilmesine
karar verebilecek.

Mahkumiyete konu suç nedeniyle doğmuş zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme
veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesine dair hukuki sorumlulukları saklı kalmak
üzere; kadın, çocuk veya 65 yaşını bitirmiş kişilerin mahkum oldukları toplam bir
yıl, 70’i bitirmiş kişilerin mahkum oldukları toplam iki yıl, 75 yaşını bitirmiş
kişilerin mahkum oldukları toplam dört yıl veya daha az süreli hapis cezasının konutunda
çektirilmesine infaz hakimi tarafından karar verilebilecek.

Toplam 5 yıl veya daha az süreli hapis cezasına mahkum olan veya adli para cezası
infaz sürecinde hapis cezasına çevrilen hükümlülerden maruz kaldığı ağır bir hastalık
veya engellilik nedeniyle ceza infaz kurumu koşullarında hayatını yalnız idame ettiremeyeceği
tespit edilenlerin cezasının konutunda çektirilmesinde infaz hakimi tarafından karar
verilebilecek.

Doğurduğu tarihten itibaren altı ay geçen ve toplam üç yıl veya daha az süreli hapis
cezasına mahkum olan ya da adli para cezası infaz sürecinde hapis cezasına çevrilen
hükümlü kadınların cezasının konutunda çektirilmesine infaz hakimi tarafından karar
verilebilecek. Bu fıkra uyarınca talepte bulunulabilmesi için kadının doğurduğu 
tarihten itibaren bir yıl altı ay geçmemiş olması gerekecek. Konutta infaza karar
verdikten sonra çocuk ölmüş veya anasından başka birine verilmiş olursa infaz hakimi
konutta infaz uygulamasına ilişkin kararını kaldıracak.

Cezanın özel infaz usulüne göre çektirilmesi kararı, infaza başlandıktan sonra da
verilebilecek.

İnfaz hakimi talep üzerine, cezanın özel infaz usulüne göre çektirilmesi sırasında
bu usulün uygulanmasına son verebilecek. Özel infaz usulünün gereklerinin geçerli
bir mazeret olmaksızın uyulmaması halinde ise bu usulün uygulanmasına son verilecek
ve bu halde infaza açık ceza infaz kurumunda devam edilecek. Özel infaz usulüne 
göre geçirilen süre, infaz aşamasında mahsup edilecek.

Bu hükümler, terör suçları ile örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçlarından
ya da örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlardan mahkum olanlar, cinsel dokunulmazlığa
karşı işlenen suçlardan mahkum olanlar, adli para cezası infaz sürecinde hapis cezasına
çevrilenler, koşullu salıverilme kararının geri alınması nedeniyle cezası aynen 
infaz edilenler hakkında uygulanamayacak.

**Denetimli serbestlik 3 yıla çıkıyor**

Bakıma muhtaç ve dışarıda korumasına bırakılacak kimsesi bulunmayan sıfır-altı yaş
grubundaki çocuklar, tutuklu annenin yanında barınabilecek.

Ana, baba, eş, kardeş, çocuk, eşin anne veya babasından birinin yaşamsal tehlike
oluşturacak hastalığı hallerinde tutukluya bir defaya mahsus olmak üzere verilen
izin, asgari bir ay arayla toplam iki defaya çıkarılacak.

Denetimli serbestlikten yararlanma süresi 1 yıldan 3 yıla çıkacak. 30 Mart 2020’
ye kadar işlenen suçlar bakımından kasten öldürme; üst soya, alt soya, eşe veya 
kardeşe, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumdaki kişiye karşı
işlenen kasten yaralama ve sonucu nedeniyle ağırlaşmış yaralama, işkence, eziyet
suçu ile cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar, özel hayata ve hayatın gizli
alanına karşı suçlar, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçu ile Terörle
Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlar kapsam dışı kalacak.

**Yaş düzenlemesi**

Söz konusu tarihe kadar işlenen suçlardan, istisna sayılan suçlar hariç, 0-6 yaş
grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile 70 yaşını bitirmiş hükümlüler için bu 
süre, 2 yıldan 4 yıla yükseltilecek.

Maruz kaldığı ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatını yalnız
idame ettiremeyen 65 yaşını bitirmiş hükümlülerin, koşullu salıverilmeleri için 
ceza infaz kurumlarında geçirmeleri gereken sürelerde azami süre sınırına bakılmaksızın
denetimli serbestlik uygulanacak. “İyi halli” olmak koşuluyla kapalı ceza infaz 
kurumlarındaki hükümlüler hakkında da bu süreler geçerli olabilecek.

Hükümlü hakkında denetimli serbestlik uygulanmaya başlandıktan sonra işlediği iddia
edilen ve cezasının alt sınırı 1 yıl veya daha fazla hapis cezasını gerektiren kasıtlı
bir suçtan dolayı soruşturma başlatılması halinde, denetimli serbestlik müdürlüğünün
talebi üzerine infaz hakimince, hükümlünün açık ceza infaz kurumuna gönderilmesine
karar verilebilecek. İnfaz hakimi, soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığı
kararı verilmesi halinde, hükümlünün cezasının, denetimli serbestlik uygulanarak
devam etmesine karar verecek.

Yasayla 30 Mart 2020’ye kadar işlenen suçlar bakımından tabi olduğu infaz rejimine
göre belirlenen koşullu salıverilme süresinin hesaplanmasında, hükümlünün 15 yaşını
dolduruncaya kadar ceza infaz kurumunda geçirdiği 1 gün; 3 gün olarak, 18 yaşını
dolduruncaya kadar ceza infaz kurumunda geçirdiği 1 gün ise 2 gün olarak dikkate
alınacak.

**31 Mayıs’a kadar izinli sayılacaklar**

Denetimli serbestlik için iyi halin saptanmasına yönelik değişiklikler, 1 Ocak 2021’
de uygulanmaya başlayacak. Hükümlünün denetimli serbestlik müdürlüğüne başvurma 
süresi, Kovid-19 nedeniyle 5 gün yerine, 1 Ocak 2021 tarihine kadar 25 gün olarak
uygulanacak.

Ayrıca Kovid-19 salgını nedeniyle açık ceza infaz kurumlarında bulunanlar ile kapalı
ceza infaz kurumunda bulunup da açık ceza infaz kurumlarına ayrılmaya hak kazanan
hükümlüler, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezasının infazına karar verilen
hükümlüler ve diğer denetimli serbestlik tedbirinden yararlanan hükümlüler, 31 Mayıs
2020’ye kadar izinli sayılacak.

**Süre üç kez uzatılabilecek**

Salgının devam etmesi halinde bu süre, Sağlık Bakanlığının önerisi üzerine, Adalet
Bakanlığı tarafından her defasında 2 ayı geçmemek üzere 3 kez uzatılabilecek.

Türk Ceza Kanunda yer verilen devletin güvenliğine karşı işlenen suçlar, anayasal
düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı işlenen suçlar,
devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren
suçlar ve örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar hariç olmak üzere, toplam hapis
cezası 10 yıldan az olanlar 1 ayını, 10 yıl ve daha fazla olanlar ise 3 ayını kapalı
ceza infaz kurumunda geçirmiş olan iyi halli hükümlülerden ilgili mevzuat uyarınca
açık ceza infaz kurumlarına ayrılmalarına, 1 yıl veya daha az süre kalanlar, talepleri
halinde açık ceza infaz kurumlarına gönderilebilecek.

Bu hükümlüler, açık ceza infaz kurumlarında barındırılacak. İlgili mevzuat uyarınca
açık ceza infaz kurumlarına ayrılmaya hak kazandıkları takdirde Kovid-19 düzenlemesi
kapsamında izinli sayılacaklar. Söz konusu sürenin tamamlanmasından sonra ise açık
ceza infaz kurumlarına ayrılmaya hak kazanıp kazanmadıklarına bakılmaksızın Ceza
ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun kapsamında izin hakkından yararlanacak.
Bu hüküm, 31 Aralık 2020’ye kadar uygulanacak.

Kanunla, Çocuk Koruma Kanunu’nda da değişikliğe gidiliyor. Suça sürüklenen çocukların,
yeniden suç işlemelerinin engellenmesine yönelik olarak Denetimli Serbestlik Müdürlüğü
tarafından takip edilen çocuk için adli kontrol süresince rehberlik edecek bir uzman
görevlendirilecek ve çocuk hakkında yapılacak ihtiyaç değerlendirmesine göre iyileştirme
çalışmaları yürütülecek.
