# ABD başkanını neden salı günü seçiyor - Bağlantı: https://www.borsatek.com/abd-baskanini-neden-sali-gunu-seciyor-16520h/ - Yayımlanma: 2016-11-07T16:35:23+03:00 - Yazar: Murat Ali Oral ABD halkının yeni başkanı aylar süren seçim kampanyalarının ardından yarın belli oluyor. Seçimlerin salı günleri yapılmasının ise yıllar öncesine dayanan bir nedeni var. ABD’lilerin, 45. başkan olarak Demokrat Parti adayı eski ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton’ı mı yoksa Cumhuriyetçi Parti adayı iş adamı Donald Trump’ı mı seçeceği yarın belli olacak. Halk, ABD Kongresinin 435 sandalyeli Temsilciler Meclisi kanadının tamamı, 100 üyenin bulunduğu Senatonun üçte biri ve bazı valilikler için de oy kullanacak. Seçimler sonucunda ABD Kongresindeki sandalye dağılımları da yenilenecek. Üç farklı saat dilimi olan ülkede, oy verme işlemlerinin başlayışı ve bitişi eyaletlerin yer aldığı dilime göre değişecek. Doğu yakasının saat dilimi esas alındığında, oy verme işlemleri saat 06.00’da başlayacak, sandık kapanması ise saat 19.00’da başlayıp eyaletlere göre gece yarısına kadar sürecek. Ülkede 37 eyaletin yanı sıra başkent Washington’da 26 Ekim’den itibaren erken oy verme veya mazeretli oy verme işlemleri başlamış olmasına rağmen halkın çoğunluğu yarın oyunu kullanacak. Seçmenler oylarını, eyaletlerde kurulan seçim merkezlerinde verecek. **1800’LÜ YILLARDA ATLA KENT MERKEZİNE GİTMEK UZUN SÜRÜYOR DİYE…** ABD’de başkanlık seçimleri her dört yılda bir kasım ayının ilk salı gününde düzenleniyor. Seçimin salı günü yapılması geleneği 1800’lü yılların ortalarına kadar gidiyor. O yıllarda Kaliforniya, Florida ve Teksas gibi bazı eyaletler henüz kurulmamışken ABD Kongresi’nin bir seçim günü belirlemesi gerekiyordu. Uzak bölgelerde tarımla uğraşan ABD’lilerin, atla kent merkezlerine gidip oy kullanıp geri dönmeleri 3 günü bulabiliyordu. Hafta sonu ise dini görevlerini yerine getirenler düşünüldüğünde salı ya da çarşamba günleri en uygun alternatiflerdi. Çarşamba günleri birçok kentte pazar kurulduğundan salıda karar kılındı. ![abd.jpg](https://www.borsatek.com/d/other/abd.jpg "abd.jpg") **ADAYLAR BEĞENİLMEDİĞİ İÇİN KATILIM ORANI DÜŞÜK OLUYOR** Erken oy verme sürecinde yaklaşık 40 milyon seçmenin, 8 Kasım’ı beklemeden oylarını kullandığı belirtiliyor. Ancak seçimlere katılımın çok yüksek olması beklenmiyor. Bu seçimlerde kayıtlı yaklaşık 230 milyon seçmen bulunurken, bunlardan 150 milyonunun oy kullanacağı tahmin ediliyor. Daha önceki seçimlere de katılım oranının düşük olduğu ABD’de seçmenin en önemli oy kullanmama nedenlerinden biri adayları beğenmemesi. **BAŞKAN OLMAK İÇİN EN ÇOK OYU ALMAK YETMİYOR** ABD seçim sistemine göre seçimde en fazla oyu almak başkan olmak için yetmeyebiliyor. Ülkedeki seçim mantığı, her eyaletin, başkanı ayrı ayrı seçmesi üzerine kurulu. Federal yönetim yapısının bulunduğu ülkede halk, her eyalette partilerin başkan adayına bağlı olan ‘seçici’ grubuna oy veriyor. Eyaleti kazanan başkan adayı, eyaletlerin nüfus yoğunluğuna göre belirlenen seçici delegelerin tamamını da kazanmış oluyor. Dolayısıyla seçici delegelerde çoğunluğu alan, ülkenin de başkanı oluyor. Bu nedenle yarın gözler Clinton ile Trump’ın halkın ne kadarının oyunu aldığında değil hangi eyaletleri kazandığında olacak. Başkanın seçilmek için 50 eyalet ve özel statüsü bulunan başkent Washington DC’deki 538 seçici oyun mutlak çoğunluğunu, yani 270’ ini alması gerekiyor. ![abd2.jpg](https://www.borsatek.com/d/other/abd2.jpg "abd2.jpg") **ANKETLERDE DEMOKRATLAR ÖNDE GÖTÜRÜYOR** Öte yandan ülke genelinde yapılan anketler Demokratların yarışı önde tamamlayacağını gösteriyor. NBC News ile Wall Street Journal tarafından 3-5 Kasım’da yapılan ankete göre, Clinton yüzde 44 ile Trump’ın dört puan önünde. Liberteryan (Özgürlükçü) Parti adayı Gary Johnson yüzde 6, Yeşil Parti adayı Jill Stein ise yüzde 2 desteğe sahip. Washington Post ile ABC News’in 1-4 Kasım arasında yaptığı ankette de Clinton, rakibinin önünde yer alıyor. Araştırmaya göre Clinton, yüzde 48 ile Trump’ın beş puan önünde bulunuyor. Bu arada adaylar, seçim sonuçlarını memleketlerinde izleyecek. Clinton ve Trump, seçim kampanyalarının merkezleri olan New York şehrinde seçim sonuçlarının netleşmesini bekleyecek. İki aday da seçim sonunda, zafer veya yenilgi mesajlarını buradan verecek.