# ABD ve Hollanda’dan Çin’e çip darbesi

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/abd-ve-hollandadan-cine-cip-darbesi-99615h/
- Yayımlanma: 2023-06-30T08:09:29+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Hollandalılar, ulusal şampiyon ASML ve diğer şirketlerin bazı ekipmanlarını engellemeyi
planlarken, ABD’nin bir adım daha ileri gitmesi ve belirli Çin fabrikalarından daha
fazla [Hollanda](https://www.borsatek.com/baskilara-dayanamayan-binance-hollandadan-cekiliyor-99226h)
ekipmanını alıkoyması bekleniyor.

[ABD](https://www.borsatek.com/abd-ekonomisi-ilk-ceyrekte-beklentilerin-ustunde-buyudu-99605h)
Ekim ayında ulusal güvenlik gerekçesiyle Lam Research ve Applied Materials gibi 
Amerikan şirketlerinin Çin’e yonga üretim araçları sevkiyatına ihracat kısıtlamaları
getirdi ve kilit tedarikçileri olan diğer ülkelere de benzer kısıtlamalar getirmeleri
için lobi faaliyetlerinde bulundu.

Çin’in Washington Büyükelçiliği sözcüsü Liu Pengyu, ABD’nin “Çinli şirketleri kasıtlı
olarak ablukaya aldığını ve engellediğini, endüstrileri zorla başka yere taşıdığını
ve ayrıştırma için baskı yaptığını” belirterek bu hamleyi kınadı ve Çin’in “gelişmeleri
yakından takip edeceğini ve kendi çıkarlarını sıkı bir şekilde koruyacağını” söyledi.

Çip ekipmanı üreticileri Nikon Corp ve Tokyo Electron Ltd’ye ev sahipliği yapan 
Japonya, 23 Temmuz’da yürürlüğe girecek olan 23 çeşit yarı iletken üretim ekipmanının
ihracatını kısıtlamaya yönelik kuralları kabul etti.

Hollanda hükümeti Cuma günü ASML’nin en iyi ikinci ürün grubu olan derin ultra viyole(
DUV) yarı iletken ekipmanının en üst kademesi için lisanslama zorunluluğu getiren
yeni düzenlemeleri duyurmayı planlıyor. ASML’nin en sofistike makineleri olan aşırı
ultraviyole “EUV” litografi makineleri zaten kısıtlanmış durumda ve Çin’e hiç gönderilmedi.

ASML Mart ayında yaptığı açıklamada, Hollanda düzenlemelerinin TWINSCAN NXT:2000i
ve daha sofistike modellerini etkilemesini beklediğini söyledi.

Ancak şirketin TWINSCAN NXT:1980Di adlı modeli gibi daha eski DUV modelleri de ABD
tarafından Çin’deki yaklaşık altı tesisten uzak tutulabilir. Konuyla ilgili bilgi
sahibi bir kişiye göre, ABD’nin küçük bir yüzdesi bile ABD parçası olan yabancı 
ekipmanların bu tesislere girişini kısıtlamasına olanak tanıyacak yeni bir ABD kuralında
bu tesislerin tanımlanması bekleniyor. Söz konusu kişi kamuoyu önünde konuşma yetkisine
sahip değildir.

Kaynaklar, yeni Hollanda yönetmeliklerinin hemen yürürlüğe girmeyeceğini, bir kişinin
yürürlük tarihinin yayınlandıktan iki ay sonra, Eylül ayında olmasını beklediğini
söyledi.

ABD’nin planları hakkında bilgi sahibi olan bir kişi, kaynakların Temmuz ayı sonunda
yayınlanabileceğini söylediği planlı ABD kuralının, Çin’in en büyük yonga üreticisi
SMIC tarafından işletilen bir fabrika da dahil olmak üzere yaklaşık yarım düzine
Çin tesisine ekipman ihraç etmek için lisans gerektireceğini söyledi. Söz konusu
kişi, ekipmanın bu tesislere gönderilmesine ilişkin lisansların büyük olasılıkla
reddedileceğini söyledi.

ABD kuralının, dünyanın önde gelen çip ekipmanı üreticisi ve Hollanda’nın en büyük
şirketi olan ASML için geçerli olması bekleniyor, çünkü sistemleri ABD parçaları
ve bileşenleri içeriyor.

ABD’nin düzenlemeleri netleştirmeden önce teklifleri değiştirmesi alışılmadık bir
durum değildir, bu nedenle hem zamanlama hem de kısıtlamalar değişebilir. Açıklanan
plan Haziran sonundaki düşünceleri yansıtıyor.

Kaynaklara göre ABD’nin Ekim ayındaki kapsamlı kurallarına Temmuz ayında başka güncellemeler
getirmesi de bekleniyor.

ASML, bilgisayar çipi üretim sürecinin temel adımlarından biri olan litografi alanındaki
hakimiyeti nedeniyle Avrupa’nın en büyük çip ekipmanı şirketi.

Yeni Hollanda kurallarından etkilenebilecek diğer şirketler arasında atomik katman
biriktirme firması ASM International da bulunuyor. 
