# ABD’den F-35 ve F-16 açıklaması

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/abdden-f-35-ve-f-16-aciklamasi-75203h/
- Yayımlanma: 2021-11-19T12:35:12+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Donfried, Ankara ve İstanbul’u kapsayan Türkiye ziyaretini ve ikili ilişkilere dair
güncel gelişmeleri değerlendirdi.

Ziyaretinin ve temaslarının kapsamına ilişkin Donfried, “Avrupa ve Avrasya İşlerinden
Sorumlu Dışişleri Bakan Yardımcılığı görevimde nispeten yeniyim. Görev sürem içinde
olabildiğince erken bir zamanda Türkiye’yi ziyaret etmek benim için çok önemliydi.
Bu da Türkiye’nin köklü ve değerli bir NATO ortağı olduğunun göstergesi. Birçok 
ortak çıkarı paylaşıyoruz ve birlikte yapabileceğimiz çok şey var. Bundan dolayı
Ankara’ya gelip bu görüşmeleri bizzat başlatmak için can atıyordum.” ifadelerini
kullandı.
Karen Donfried, Türkiye ve ABD arasındaki diyalog mekanizmalarının ne 
kadar açık olduğunu ve ilişkilerde yoğun bir temas ve diyalog sürecine girilip girilmediğine
ilişkin şunları söyledi:

“Ziyaretimin zamanlamasının uygun olmasının bir nedeni de iki ülke cumhurbaşkanlarının,
Başkan Biden ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın G20 kapsamında Roma’da şahsen görüşme fırsatı
bulmuş olması. Bu görüşmede, her iki taraf, birlikte etkin bir şekilde çalışabileceğimiz
birçok konuda diyaloğumuzu derinleştirmemiz gerektiği hususunda hemfikir oldu. Bundan
dolayı (Türk) Dışişleri Bakanlığındaki temaslarımın çoğu, iki ülke cumhurbaşkanlarının
yaptığı görüşmeyi somut bir teklifle nasıl destekleyebileceğimize odaklandı ve ben,
bu fikir alışverişini sürdürmeyi dört gözle bekliyorum.”

Kendisinin ziyaretinin ardından ABD’den Türkiye’ye planlanan üst düzey ziyaretler
olup olmadığına ilişkin Donfried, “Muhakkak, devamlılık arz eden fırsatlar olacaktır.”
dedi.

Donfried, yakın zamana bakıldığında, Türkiye ile ABD arasında Yüksek Düzeyli Savunma
Grup Toplantısı’nın Washington’da bu hafta düzenlendiğini hatırlatarak şöyle devam
etti:

“Dolayısıyla bu diyaloğun ABD ile Türkiye arasında çok düzenli şekilde devam ettiğini
belirtmek isterim; bu üst düzey diyalog için bir sonraki fırsat, kasımın sonunda,
aralık ayının başında düzenlenecek NATO Dışişleri Bakanları Toplantısı olacak. Şüphesiz,
iki dışişleri bakanımız NATO bağlamında, bizi orada birleştiren çok önemli gündem
üzerinde birlikte çalışacak.”

NATO’nun gelecek 10 yıl için stratejik yönünü belirleyecek yeni bir kavram üzerinde
anlaşmaya varacağı bir sonraki liderler zirvesinin haziranda Madrid’de düzenleneceğine
dikkati çeken Donfried, “Bence bu, ABD ve Türkiye’ye, tüm NATO müttefiklerimizle
birlikte bugün karşı karşıya olduğumuz hem bölgesel hem de küresel zorluklar hakkında
stratejik düşünmek için harika bir fırsat sunuyor.” diye konuştu.

Donfried, “ABD’nin Yunanistan’daki askeri varlığını artırması Türkiye’de rahatsızlık
duyulmasına yol açtı. ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken’ın Yunanistan Başbakanı
Miçotakis’e Ortak Savunma İş Birliği Anlaşması’nın imzalanmasından sonra gönderdiği
mektupta da ‘iki ülkenin, barışı tehdit eden eylemlere karşı kararlılığı” ifadesi
yer alıyor. ABD, Yunanistan’la birlikte Türkiye’ye karşı bir pozisyon mu alıyor?”
sorusu üzerine şu değerlendirmelerde bulundu:

“Bunu duyduğuma çok üzüldüm, bunun Türkiye’de endişeye yol açmasına… Çünkü ABD’nin
herhangi bir NATO müttefikiyle daha derin angajmanının olmasının iyi bir şey olduğunu
düşünüyorum. ABD, Türkiye’deki iş birliğimizi derinleştirmekle de aynı derecede 
ilgileniyor. Elbette ziyaretimin amacı, ABD ve Türkiye’nin nasıl daha yakın çalışabileceğini
Türk ortaklarımızla birlikte düşünmek. Yunanistan’la iş birliğine de kesinlikle 
bu açıdan bakılması gerektiğini düşünüyorum.

Hatırlayacaksınız; Başkan Biden göreve geldiğinde ‘Amerika yeniden’ vurgusuyla ABD’nin
kilit müttefiklerimizle ilişkilerimizi derinleştirmek, ittifaklarımızı ve ortaklıklarımızı
yeniden canlandırmak arzusunu dile getirdi. ABD’nin, müttefiki Yunanistan’la yaptığı
şeyin özünde bu var ve Türkiye ile iş birliğimizi derinleştirme konusunda da kararlıyız.”

Donfried, “Türkiye, F-35’ler için 1,4 milyar Dolar ödedi. Hem ABD hem de Türkiye’nin,
her iki tarafın da bu paranın iade edilmesinde hemfikir olduğu anlaşılıyor. Bir 
yandan da F16’ların satın alınmasıyla, bu parada mahsuplaşmaya gidilebileceğine 
ilişkin devam eden görüşmeler var. Bu sürecin adresi Kongre midir? Eğer Kongreden
onay alınamazsa ABD yönetimi, bu süreci, kısır döngüyü nasıl yönetecek?” şeklindeki
soruya “ABD ve Türkiye, birçok yönü olan sağlam bir savunma ilişkisine sahiptir.”
yanıtını verdi.

Washington’daki Yüksek Düzeyli Savunma Grup Toplantısı’nda bu konular dahil bir 
dizi başlığın ele alındığını aktaran ABD’li Bakan Yardımcısı Donfried, “Bence burada
önemli olan; ABD ve Türkiye’nin bu konular üzerinde çalıştığı, devam eden bir sürecin
olmasıdır. Birlikte çalışarak çözüme ulaşacağımızdan eminim.” ifadesini kullandı.

Donfried, “CAATSA yaptırımları söz konusu olduğunda, bir yanda ABD’nin, Kuzey Akımı
2 boru hattı projesine yönelik yaptırımlardan feragatı var. Diğer yandan Hindistan’ın
S-400 anlaşması söz konusu. Bazı haberlerde, Hindistan için de bir muafiyet veya
feragat olacağına dair sinyaller var. Hindistan için bir muafiyet veya feragat söz
konusu olursa, Türkiye’nin pozisyonunu göz önünde bulundurduğumuzda bu bir çeşit
adaletsizlik, çifte standart adımı olmaz mı?” sorusu üzerine Kuzey Akımı 2 boru 
hattı projesine ilişkin mevzuatın, Avrupa’nın Enerji Güvenliğini Koruma Yasası (
PEESA) olduğunu belirtti.

S-400’ler konusunda, Hindistan’a yönelik olası bir muafiyet ya da feragat haberlerine
ilişkin Donfried, şu ifadeleri kullandı:

“Bu konuda alınmış bir karar yok, bunda net olmanın önemli olduğunu düşünüyorum.
Aynı zamanda bir müttefik açısından, CAATSA’nın yasal gereklilikleri farklıdır. 
Dolayısıyla bu mevzuatta Hindistan ve Türkiye’nin farklı muamele görmesini anlamanın
da önemli olduğunu düşünüyorum. Bu, karmaşık bir konular dizgesi. Hindistan hakkında
bir karar alınmadığını tekrar etmek isterim. CAATSA’yı ele aldığımızda, Hindistan
ve Türkiye’yi aynı sepete koymamalıyız. Türkiye’nin ABD’nin bir NATO müttefiki olduğunun
ve bunun yasal sonuçlarının hatırlanması bu bağlamda önemli.”

Türkiye’nin ABD’den F16 tedarikine ilişkin süreç hakkında ise Karen Donfried, ABD’nin,
Türkiye’nin F16’lara gösterdiği ilgiden memnuniyet duyduğunu dile getirdi.

Donfried, “Yakında Washington’a bu konuda görüşmeye devam edecek bir heyetin geleceğini
biliyorum. (Türkiye’nin ABD’den F16 satın alma talebi) Bu talebi, ileriye taşımak
için bu teknik süreci sürdüreceğiz.” dedi.
