# ABD’nin ‘yatırım yapılamayacak kadar riskli’ dediği Çin’den tepki

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/abdnin-yatirim-yapilamayacak-kadar-riskli-dedigi-cinden-tepki-101357h/
- Yayımlanma: 2023-08-30T07:55:14+03:00
- Yazar: Selim Soydan

[ABD](https://www.borsatek.com/abdde-tuketici-guveni-beklentilerin-altina-dustu-101344h)
Ticaret Bakanı Gina Raimondo’nun Amerikan firmalarının kendisine Çin’in “yatırım
yapılamaz” ve “çok riskli” hale geldiğini söylediğini açıklamasının ardından Çin
ticari uygulamalarını savundu.

Raimondo’nun Çin’de yaptığı yorumlara yanıt vermesi istenen Washington’daki Çin 
Büyükelçiliği sözcüsü Liu Pengyu, Çin’de iş yapan 70.000 ABD firmasının çoğunun 
kalmak istediğini, yaklaşık %90’ının kârlı olduğunu ve Pekin’in yabancı şirketlerin
pazara erişimini daha da kolaylaştırmak için çalıştığını söyledi.

“Çin üst düzey dışa açılma sürecini aktif bir şekilde ilerletiyor ve sağlam bir 
yasal çerçeveyle yönetilen dünya standartlarında, piyasa odaklı bir iş ortamı sağlamak
için çaba sarf ediyor” dedi. “Çin kapılarını dış dünyaya daha da geniş açacaktır.”

Ticaret Bakanlığı yorum yapmayı reddetti.

Raimondo Çarşamba günü ABD’ye dönmeden önce son gün toplantıları için Şanghay’da
olacak.

Raimondo, Çin’deki ABD iş dünyasına mesajının ne olduğu sorusu üzerine şunları söyledi:“
Mesajım, yaptığınız işi yapmaya devam etmeniz. Burada yatırım yapmanızı ve büyümenizi
istiyoruz.”

Salı günü yaptığı açıklamada, ABD şirketlerinin kendisine Çin’in “yatırım yapılamaz”
hale geldiğinden şikayet ettiklerini belirterek, para cezaları, baskınlar ve dünyanın
en büyük ikinci ekonomisinde iş yapmayı riskli hale getiren diğer eylemlere işaret
etti. Çin’e iş koşullarını iyileştirecek adımlar atması için baskı yapıyor.

ABD’li yetkililerden oluşan heyeti Pekin’den Şangay’a doğru yola çıkarken yüksek
hızlı trende gazetecilere yaptığı yorumlar, Amerikan firmalarının Çin’e bakışına
dair kasvetli bir tablo çizdi ve Raimondo’nun gezisi sırasında yaptığı en açık sözlü
açıklamalardı.

“Amerikan iş dünyasından giderek artan bir şekilde Çin’in çok riskli hale geldiği
için yatırım yapılamaz olduğunu duyuyorum” dedi.

Raimondo, Amerikan şirketlerinin yeni zorluklarla karşı karşıya olduğunu, bunların
arasında “herhangi bir açıklama yapılmadan fahiş para cezaları, karşı casusluk yasasında
belirsiz ve ABD toplumunda şok dalgaları yaratan revizyonlar; işletmelere yapılan
baskınlar – yepyeni bir zorluk seviyesi ve bunun ele alınmasına ihtiyacımız var”
dedi.

Raimondo, Çin’in bu yıl Pekin tarafından ürünleri kısıtlanan çip üreticisi Micron
Technology’ye (MU.O) yönelik eylemleri için “hiçbir gerekçe gösterilmediğini” söyledi
ve ABD ihracat kontrolleriyle karşılaştırılmasını reddetti. Raimondo bu hafta Çinli
yetkililerle yaptığı görüşmede Micron’a yapılan muameleyi gündeme getirmek de dahil
olmak üzere ABD’li işletmelerin endişelerini tartıştığını söyledi.

Raimondo, Çarşamba günü Şanghay Parti Sekreteri Chen Jining ile yaptığı görüşmenin
açılış konuşmasında, “iş hedeflerine ulaşmak ve daha öngörülebilir bir iş ortamı,
öngörülebilir bir düzenleyici ortam ve Amerikan işletmeleri için eşit bir oyun alanı
sağlamak için birlikte çalışabileceğimiz somut yolları” tartışmak istediğini söyleyerek
olumlu bir ton yakaladı.

Chen, Çin ve ABD arasında istikrarlı bir ilişkinin dünya için çok önemli olduğunu
söyledi. Şangay’ın ABD işletmelerinin en yoğun olduğu yer olduğunu söyledi.

Chen sözlerini şöyle sürdürdü: “İş ve ticaret bağları, ikili ilişkiler için dengeleyici
bir balast görevi görmektedir. Ancak günümüz dünyası oldukça karmaşık. Ekonomik 
toparlanma biraz cansız. Dolayısıyla ticaret ve iş dünyası açısından ikili ilişkilerin
istikrarlı olması hem iki ülkenin hem de dünya kamuoyunun yararınadır.”

Çarşamba günü New York Üniversitesi’nin Şanghay kampüsünün yanı sıra Walt Disney(
DIS.N) ve Çin devletine ait Shendi Group’un ortak girişimi olan Şanghay Disneyland’ı
ziyaret edecek ve ayrılmadan önce Boeing (BA.N) Şanghay tesisinde bir basın toplantısı
düzenleyecek.

Çin’in Boeing uçaklarının Çinli havayolu şirketlerine on milyarlarca dolarlık teslimatını
engellediğini söyleyen Raimondo, havayolu şirketlerinin Boeing 737 MAX uçaklarının
teslimatını kabul etmemesini gündeme getirdiğini ancak hiçbir taahhüt almadığını
söyledi.