# ASML hisseleri Çin baskısıyla sert düştü

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/asml-hisseleri-cin-baskisiyla-sert-dustu/
- Yayımlanma: 2026-06-20T00:03:40+03:00
- Yazar: Selim Soydan

[ASML](https://www.barrons.com/articles/asml-stock-price-china-euv-2296a79d?mod=RTA)
hisseleri, yarı iletken üretim ekipmanları üreten Hollandalı şirketin en gelişmiş
makinelerinin [Çin](https://www.borsatek.com/cinin-nadir-elemenleri-dunyayi-krize-soktu/)
tarafından kullanılabileceğine yönelik ABD yönetiminin başlattığı inceleme iddiaları
içeren kritik bir raporun ardından Cuma günü geriledi.

Amsterdam borsasında işlem gören ASML’nin payları, gün içinde yüzde 2,7’ye varan
kayıplarını hafifçe toparlayarak yerel saatle günü yüzde 0,5 oranında düşüşle tamamladı.
Yatırımcıların risk iştahını olumsuz etkileyen bu gelişme, küresel çip tedarik zincirindeki
jeopolitik kırılganlıkları ve Washington ile Pekin arasındaki teknoloji savaşının
şirket bilançolarına olan doğrudan etkilerini yeniden gündeme taşıdı.

## ASML’ye Çin engeli

Hollandalı teknoloji devi, “ekstrem ultraviyole” litografi olarak bilinen ve en 
gelişmiş mikroçiplerin üretiminde hayati önem taşıyan teknolojisini, uluslararası
anlaşmalar ve kısıtlamalar çerçevesinde 2019 yılından bu yana Çin’e ihraç edemiyor.

![asml](https://i1.wp.com/www.borsatek.com/app/uploads/2025/01/25608.jpg)

Bloomberg tarafından konuya yakın kaynaklara dayandırılarak aktarılan bilgilere 
göre, ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick, şirket yöneticileriyle gerçekleştirdiği
kritik görüşmelerde Çin’in bu yasaklı makinelerden birine yasa dışı yollarla sahip
olmuş olabileceğine dair ciddi endişelerini paylaştı.

Sektör temsilcileri, bu tür üst düzey bir resmi inceleme ihtimalinin bile küresel
yarı iletken piyasasında sert dalgalanmalara yol açabileceğini belirtiyor.

İddiaların ardından yazılı bir açıklama yayımlayan ASML yönetimi, şirketin ticari
faaliyetlerinde yasal mevzuatlara tam uyum sağladığını vurguladı. E-posta yoluyla
paylaşılan resmi açıklamada, “ASML, Çin’e hiçbir zaman bir EUV makinesi sevkiyatı
gerçekleştirmediği gibi, Çin’e özellikle bir EUV makinesinde kullanılmak üzere tasarlanmış
herhangi bir bileşen, modül veya ekipman da göndermemiştir” ifadelerine yer verildi.

![ASML hisseleri Çin baskısıyla sert düştü Borsatek](https://i1.wp.com/www.borsatek.
com/app/uploads/2026/01/Yapay-zeka-ciplerine-uygulanan-gumruk-vergisi-ve-kuresel-
pazardaki-yansimalari-1024x572.webp)

Şirket, küresel ihracat kontrol kurallarına sıkı sıkıya bağlı kalındığını ve sevkiyat
süreçlerinin şeffaf bir şekilde denetlendiğini ifade etti.

## Washington hattında Çin baskısı artıyor

ABD yönetiminin, Avrupa merkezli yarı iletken teknolojilerinin Çin pazarına sızmasını
engellemeye yönelik adımları son yıllarda kalıcı ve sistematik bir strateji haline
dönüştü. Temsilciler Meclisi’nde hem Demokrat hem de Cumhuriyetçi üyelerin yer aldığı
iki partili bir grup milletvekili, Çin’e yönelik yarı iletken üretim ekipmanı satışlarını
daha da daraltmayı hedefleyen yeni bir yasa tasarısı sundu.

“Match Act” (Eşleştirme Yasası) olarak adlandırılan bu yeni yasal hamle, mevcut 
EUV litografi ekipmanı yasaklarının kapsamını genişleterek, “derin ultraviyole” (
DUV) olarak bilinen nispeten daha eski nesil sistemleri ve yan araçları da ambargo
listesine dahil etmeyi öngörüyor. Uzmanlar, bu adımın yasalaşması halinde şirketin
gelir kalemlerinde önemli bir darbe yaratabileceğine dikkat çekiyor.

![ASML hisseleri Çin baskısıyla sert düştü Borsatek](https://i3.wp.com/www.borsatek.
com/app/uploads/2026/01/Teknoloji-Devlerinin-Kendi-Ciplerini-Uretmesi-1024x572.webp)

Finansal görünüm açısından Çin pazarı, Hollandalı üretici için kritik bir gelir 
kaynağı olmayı sürdürüyor. Şirket daha önce yaptığı resmi tahminlerde, Çin pazarındaki
satışların 2026 yılı toplam gelirlerinin yüzde 20’sini oluşturmasını beklediğini
duyurmuştu. Benzer bir öngörü 2025 mali yılı için de paylaşılmış olmasına rağmen,
asya ülkesinin yoğun talebi doğrultusunda geçtiğimiz yıl toplam küresel satışların
üçte biri oranındaki hacim doğrudan Çin’e yapılmıştı.

Bu durum, Washington’ın ticaret kısıtlamalarını sıkılaştırma yönündeki baskılarının,
şirketin orta vadeli finansal hedefleri üzerinde ciddi bir baskı unsuru oluşturduğunu
net bir biçimde ortaya koyuyor.

## Yapay zeka talebi uzun vadeli görünümü destekliyor

Washington kaynaklı jeopolitik riskler ve ihracat kısıtlamaları kısa vadede yatırımcılar
nezdinde bir belirsizlik yaratsa da, küresel teknoloji trendleri şirketin uzun vadeli
büyüme hikayesini desteklemeye devam ediyor. Yapay zeka donanımlarına ve veri merkezlerine
yönelik dünya genelinde yaşanan olağanüstü talep patlaması, yarı iletken üretim 
altyapısına yönelik yatırımların zirve yapmasını sağladı. Bu küresel genişleme dalgasının
etkisiyle, Amsterdam’da işlem gören ASML hisseleri, jeopolitik risk barındıran son
raporlara rağmen son 12 aylık periyotta yatırımcısına yüzde 157 oranında değer kazancı
sunarak güçlü duruşunu korumayı başardı.

![ASML hisseleri Çin baskısıyla sert düştü Borsatek](https://i1.wp.com/www.borsatek.
com/app/uploads/2025/12/Cip-cin-Nvidia-1024x572.webp)

Piyasa analistleri, teknoloji sektöründeki bu ayrışmanın önümüzdeki çeyreklerde 
de belirleyici olacağını değerlendiriyor. Şirketin üretim tekelinde bulundurduğu
ileri nesil litografi makineleri, Tayvanlı TSMC, Intel ve Samsung gibi devlerin 
yeni nesil çip fabrikaları için vazgeçilmez bir unsur konumunda bulunuyor. Dolayısıyla,
Çin pazarındaki olası daralmaların, Batı dünyasında ve Asya’nın diğer bölgelerinde
hızla yükselen yeni fabrika yatırımlarıyla dengelenmesi bekleniyor. Sektör temsilcileri,
kısa vadeli volatil hareketlere rağmen yapay zeka devriminin yarı iletken ekosistemindeki
ana motor olmaya devam edeceğini öngörüyor.