# Avustralya’da yüksek enflasyon kafeleri çarptı fiyatlar fırladı

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/avustralyada-yuksek-enflasyon-kafeleri-carpti-fiyatlar-firladi-99900h/
- Yayımlanma: 2023-07-10T13:42:20+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Ekonomistler ve sektördeki kişiler, kişi başına Avrupa dışında dünyanın en büyüğü
olan 10 milyar A$’lık (6,6 milyar $) [Avustralya](https://www.borsatek.com/avustralya-piyasalara-yine-surpriz-yapti-faizi-sabit-tuttu-99720h)
kafe endüstrisinin, artan elektrik faturaları, üretim maliyetleri, ücretler ve kiraların
yanı sıra [faiz](https://www.borsatek.com/is-dunyasinda-faiz-korkusu-sert-inis-aci-verici-olabilir-99876h)
artışlarının getirdiği isteğe bağlı harcamalardaki yavaşlamadan oluşan kuvvetli 
bir fırtınanın erken ve görünür bir zayiatı olarak şekillendiğini söylüyor.

Reuters’in popüler kafe siparişleri üzerine yaptığı bir analiz, elektrikten sığır
eti kesimine kadar tüm genel giderler dahil olmak üzere ticari olarak bir biftekli
sandviç üretmenin maliyetinin son iki yılda altıda bir oranında arttığını, isteğe
bağlı harcamaların ise yatay seyrettiğini ve sektörün tipik %10’luk kar marjını 
etkili bir şekilde sildiğini ortaya koydu.

Avustralya’nın en popüler kahve siparişlerinden biri olan flat white yapmanın maliyeti
neredeyse beşte bir oranında arttı.

Sonuç ise daha az kâr, daralan bir düzenli müşteri havuzu ve kapanmanın eşiğine 
gelen işletmeler.

Sydney şehir merkezindeki Goodsline Cafe’yi, övgü dolu yorumlarla açtıktan ve tefrişat
için yaklaşık 1,5 milyon A$ harcadıktan iki yıl sonra geçen ay kapatan eski Dünya
Latte Şampiyonu Jack Hanna, “Hayat pahalılığı, özellikle günlük yemek için gelen
insanları zorlamaya başladı” dedi ve sözlerini şöyle sürdürdü:

“İnsanlar, süpermarket de oldukça pahalıya mal olduğunda, isteğe bağlı ürünlere 
para harcamak istemiyor. Fiyatlarımızı arttırmak ve personele geçinebilecekleri 
bir ücret ödemek zorunda kaldık”.

Hanna’nın Goodsline’ı toplamasına yardım eden yakındaki bir kafe sahibi olan Damian
Krigstein, işletmesi Bar Zini’nin maliyetleri düşürmek için paket servise geçmeyi
planladığını söyledi.

Krigstein, “Sydney’de etrafınıza baktığınızda kiraya verilen pek çok işletme, çocukluğunuzdan
kalma kurumların artık tamamen yok olduğunu, insanların geçim kaynaklarını kaybettiğini
görüyorsunuz – bu korkutucu zamanlar” dedi.

COVID-19 öncesinde, Avustralya’da satılık ilanı verilen küçük işletmelerin yaklaşık
üçte birini ağırlama mekanları oluşturuyordu. Satış acenteleri, artık daha fazla
işletmenin satışa çıkarıldığını ve ağırlama mekanlarının oranının yarıya yaklaştığını,
talep edilen fiyatların tarihi piyasa değerlerinin %50’sine kadar indirildiğini 
söylüyor.

SBS Business Brokers’ta broker olan Peter Meredith konuyla ilgili şunları söyledi:“
Bu konaklama tedarikçilerinin çoğu COVID’den kurtulduktan sonra tükenmiş durumda.
Kira kontratlarından kurtuldukları için rahatlamış durumdalar.”

Satılık ilanı verilen kafelerin yaklaşık altıda biri alıcı bulamadan kapanıyor.

Ülke çapında satılık 400’den fazla konaklama işletmesi bulunan Link Business Sales
Australasia’nın yöneticisi Guy Cooper, “İnsanlar artan elektrik, maaşlar ve kira
nedeniyle paniklemeye başlıyor” dedi.

Avustralya Menkul Kıymetler ve Yatırım Komisyonu verileri, COVID ile ilgili hükümet
korumalarının süresinin dolmasıyla Mayıs ayında iş iflaslarının son sekiz yılın 
en yüksek aylık oranına ulaştığını gösterdi.

Bir kredi raporlama kuruluşu olan CreditorWatch, şimdiye kadar iflasların inşaat
firmaları tarafından domine edildiğini, ancak önümüzdeki yıl konaklama sektörünün
bunu geçmesinin beklendiğini söylüyor.

CreditorWatch CEO’su Patrick Coghlan, işletmeler arası bir kuruluşun fiyatları %
10 veya %20 artırabileceğini, ancak konaklama sektöründe bunun mümkün olmadığını
söyledi ve ekledi:

“Pastırma ve yumurtalı ekmek için 30 A$ talep edemezsiniz.”

Ukrayna savaşının kömür ve gaz piyasalarını sekteye uğratmasının ardından enerji
fiyatları %30’a varan oranlarda artarken, yıllarca süren aşırı hava olaylarının 
ardından toptan ürün maliyetleri de yükseldi.

İşsizliğin rekor düzeyde düşük olmasıyla birlikte, konaklama sektörü çalışanları
da dahil olmak üzere ücretler de artıyor.

Buna ek olarak, pandemi kafelerin gelirden pay alan üçüncü taraf dağıtım platformlarına
bağımlılığını artırdı.

Enflasyonla mücadele etmek için Avustralya Merkez Bankası faiz oranlarını 14 ayda
400 baz puan artırarak bir neslin en hızlı sıkılaştırmasını gerçekleştirdi. Temmuz
ayında faiz artırımına ara verdi ancak halen %7 seviyesinde seyreden enflasyonun
yavaşlamaması halinde faiz artırımına devam edebileceği uyarısında bulundu.

Sidney’in banliyölerinden bir kafe sahibi olan David Cox, artan elektrik faturaları
ve tüketici harcamalarındaki çöküşün kira ödemelerini imkansız hale getirmesi nedeniyle,
iki yıl önce işletmeyi satın almak ve yenilemek için harcadığı 170.000 A$’ın en 
az %60’ını kaybedeceğini düşünerek satacağını söyledi.

“Mortgage oranları çok zarar verdi” diyen 59 yaşındaki Cox, günlük kazancının geçen
yıl 1.000 A$’dan 200 A$’a düşmesi üzerine kısa süre önce üç gündelik çalışanını 
işten çıkardı. Cox’un aylık enerji faturası 3.000 A$’dan 3.800 A$’a yükselmek üzere,
bu da neredeyse tüm geliri demek.

Cox ayrıca “Eskiden müdavimlerimden bazıları hala gelip kahve alıyor ve ‘Öğle yemeği
getirmek zorunda kaldık. Evden getirdik’ diyorlar” dedi.

(1$ = 1,5103 Avustralya doları)
