# Bankalarda hesap açma ile ilgili yönetmelikte değişiklik yapıldı

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/bankalarda-hesap-acma-ile-ilgili-yonetmelikte-degisiklik-yapildi-40486h/
- Yayımlanma: 2018-10-18T07:01:28+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

Mevduat ve Katılım Fonunun Kabulüne, Çekilmesine ve Zamanaşımına Uğrayan Mevduat,
Katılım Fonu, Emanet ve Alacaklara İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte
değişiklik yapıldı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun(BDDK) konu ile ilgili Yönetmeliği Resmi
Gazete’de yayımlandı.

1/11/2006 tarihli ve 26333 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mevduat ve Katılım 
Fonunun Kabulüne, Çekilmesine ve Zamanaşımına Uğrayan Mevduat, Katılım Fonu, Emanet
ve Alacaklara İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 3 üncü maddesi aşağıdaki
şekilde değiştirildi:

   “MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte yer alan 
    a) Banka: Kanunun 3 üncü maddesinde
tanımlanan bankaları,    b) Tahmini kâr: Yatırım vekâleti sözleşmesine dayalı katılma
hesaplarında toplanan fonların katılım bankaları tarafından işletilmesi sonucu kâr
elde edilmesi halinde, hesap sahibi ile katılım bankası arasında fonun işletilmeye
başlandığı tarihten önce mutabık kalınan ve bu kârdan katılma hesabı sahibinin gerçekleşen
kârı geçmemek üzere hak iddia edebileceği azami oranı,    c) Birim değeri: Katılım
bankasının katılma hesaplarına fon kabul ettiği ilk gün için 100 olarak kabul edilen
ancak kâr veya zarar edildiğinde değişen, kâr veya zarar kayıtlarının yapıldığı 
günlerde, vadelerine göre ayrılmış her bir fonun toplam değerinin fonun bir önceki
günkü toplam hesap değerine bölünmesi suretiyle hesaplanan, kâr veya zarar kaydı
yapılmayan günlerde ise bir önceki günün birim değerine eşit olan katsayıyı,    
ç) Birim hesap değeri: Katılma hesabının cari değerini belirleyen ve birim değeri
ile hesap değerinin çarpılması suretiyle hesaplanan, katılma hesabı sahibinin, üzerinde
hak iddia edebileceği tutarı,    d) Fon: Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunu,    e)
Hesap Değeri: Katılım bankasının katılma hesaplarına fon kabul ettiği ilk gün, hesap
sahibince yatırılan tutarın 100 olarak kabul edilen birim değere bölünmesi suretiyle,
müteakip günlerde ise, yeni açılan hesaplarda hesap sahiplerince yatırılan miktarın
valör tarihindeki birim değere bölünmesi suretiyle, para yatıran veya çeken kişiye
ait hesap değerine, hesap sahibince yatırılan miktarın valör tarihindeki birim değere
bölünmesi ile çekilen miktarın ise hesabın açılış veya temdit tarihindeki birim 
değerine bölünmesi ile bulunacak tutarın, para yatırılmışsa eklenmesi, para çekilmişse
çıkarılması suretiyle hesaplanan ve katılma hesabı sahiplerinin fon mevcuduna katılma
oranını gösteren katsayıyı,    f) Kanun: 5411 sayılı Bankacılık Kanununu,    g) 
Katılım fonu: Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan katılma fonunu,    ğ) Katılma
hesabı: Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan katılma hesabını,    h) Kredi kuruluşu:
Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan kredi kuruluşunu,    ı) Kurul: Bankacılık Düzenleme
ve Denetleme Kurulunu,    i) Kuruluş birlikleri: Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan
kuruluş birliklerini,    j) Kurum: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunu,  
k) Mevduat: Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan mevduatı,    l) Özel cari hesap:
Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan özel cari hesabı,    ifade eder.”    Aynı Yönetmeliğin
4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirildi:    “MADDE 4 – (1) Kredi kuruluşlarınca,
Kanunun 144 üncü maddesi esas alınarak belirlenecek mevduat faizleri ve katılma 
hesaplarına ilişkin kâra katılma oranları ilan edilmek suretiyle uygulanır.    (
2) Kredi kuruluşlarının, müşterileri adına mevduat veya katılım fonu kabul edebilmeleri
için, müşterilerini tanımak amacıyla müşterilerin kimliklerini, T.C. kimlik ve vergi
numaralarını belgelemesi ve Kanunun 76 ncı maddesinin üçüncü fıkrası hükmüne istinaden
Maliye Bakanlığınca yapılan düzenlemelerde yer alan yükümlülükleri yerine getirmesi
zorunludur.    (3) Hesap sahibinden alınacak onay ya da kanıtlanabilir ayrı bir 
talep olmaksızın hesap sahibi adına kredili hesap açılamaz.    (4) Kredi kuruluşları
hesap açılışı işlemlerinde     a) Kabul ettikleri mevduatın veya katılım fonunun
tabi olduğu koşulları,    b) Kanunun 63 üncü maddesi kapsamında sigortalanan tutarını,
c) 8 inci maddede belirtilen usul ve esaslar dikkate alınarak zamanaşımına uğraması
halinde yapılacak uygulamaları,    ç) Vadesiz mevduat hesabı ve özel cari hesap 
sahibinin talebi halinde mevcudunu geri alma hakkının bulunduğunu,    d) Vadeli 
mevduat hesabı ve katılma hesabının türüne göre Kanunun 144 üncü maddesi uyarınca
belirlenecek azami miktar ve oranlar dâhilinde uygulanacak faiz, kâr ve zarara katılma
oranı veya tahmini kâr oranının Kanunun anılan maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla
vade sonuna kadar değiştirilemeyeceğini,    e) Vadesinde kapatılmayan hesapların
hesap sahibinin yeni vade sonunun hafta sonu tatiline gelmesi ve bu vadenin ilk 
iş gününe ötelenmesi hususunda talimat vermesi durumunda yeni bir vade, söz konusu
talimatın verilmemesi durumunda ise aynı vade ve yenileme tarihinde geçerli olan
faiz veya kâr ve zarara katılma oranı üzerinden yenilenmiş sayılacağını, yatırım
vekâletine sözleşmesine dayalı katılma hesaplarının ise hesap sahibi ile katılım
bankası arasında yeni bir yatırım vekâleti sözleşmesi akdedilmedikçe yenilenmeyerek
özel cari hesaba aktarılacağına,    f) Hesap sahibinin kredi kuruluşundan talep 
hakkının hesabın vadesinin bittiği tarihteki faiz oranı veya birim hesap değeri 
üzerinden hesaplanan tutarda olacağını,    g) Katılma hesaplarında zarara katılma
oranının yüzde yüz olduğu,    beyan ve taahhüt ettikleri ve banka yetkilileri tarafından
11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Borçlar Kanununun 15 inci maddesinin birinci fıkrasında
öngörülen şekilde imzalanmış hesap cüzdanı düzenlemek zorundadır. Kredi kuruluşları,
düzenledikleri hesap cüzdanını hesap sahibinin tercihi doğrultusunda basılı veya
elektronik ortamda hesap sahibine vermekle ya da hesap sahibinin hesap cüzdanını
almayı reddettiğini ispatlamakla yükümlüdür.    (5) Hesap cüzdanlarında, hesap sahibinin
açık ismi ve unvanı, hesap açılan şubeyi tanımlayan kod numarası ve şube adı, hesabın
açılış tarihi, hesap ve cüzdan numarası, hesabın tutarı ile birlikte, dördüncü fıkrada
yer alan hükümlere aynen yer verilmesi zorunludur. Vadeli mevduat hesabı ve katılma
hesabı cüzdanlarında hesabın türüne göre Kanunun 144 üncü maddesi uyarınca belirlenecek
azami miktar ve oranlar dâhilinde uygulanacak faiz veya kâr ve zarara katılma oranı
veya tahmini kâr oranı ile vade ve ihbar süresinin yer alması şarttır.”    Aynı 
Yönetmeliğin 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirildi:    “MADDE 6 – (1) Özel
cari hesaplar ve katılma hesapları karşılığında, hesap sahibine herhangi bir nam
altında önceden belirlenmiş bir getiri garantisi verilemeyeceği gibi, katılma hesaplarında,
yatırılan anaparanın hesap sahibine aynen geri ödenmesi de garanti edilemez. Bu 
hususlar, katılım bankalarının şubelerinde açıkça görülebilecek bir şekilde asılarak
ilan edilir.    (2) Katılma hesapları, kâr zarar ortaklığı sözleşmesine veya kamu
kurum ve kuruluşları ile fonlar ve tüzel kişi müşterilerle akdedilecek yatırım vekâleti
sözleşmesine dayalı olarak açılabilir. Kurul, yatırım vekâleti sözleşmesine dayalı
olarak açılan katılma hesapları için yatırılabilecek asgari tutar ve/veya katılma
hesaplarının belli bir oranı şeklinde sınır tesis etmeye yetkilidir.  Her iki sözleşme
türüne dayalı olarak açılan katılma hesapları ayrı fon havuzlarında işletilir. Katılma
hesabı sahiplerinin menfaatlerine zarar vermemek ve önceden belirlenmesi halinde
toplanan fonun kullanım amacı dışına çıkmamak kaydıyla yatırım vekâleti sözleşmesine
dayalı katılma hesapları için açılan havuzlar birleştirilebilir, bölünebilir, havuzlar
arasında aktarım yapılabilir ve vade sonunda tasfiye edilebilir.    (3) Yatırım 
vekâleti hesabı sahipleri, katılım bankasına sağladığı fonun kullanımına yönelik
genel veya sınırlı yetkilendirmede bulunabilir. Hesap sahibi ile katılım bankası
arasında düzenlenecek sözleşmede, yetkilendirmeye ilişkin hükümlerin bulunması ve
hesabın vadesi boyunca katılım bankasının ilgili fon tutarını bu hükümler çerçevesinde
kullanması zorunludur.    (4) Katılım fonu hesapları üzerinde hesap sahibinin talep
hakkı ve katılım bankasının ödeme yükümlülüğü  özel cari hesaplarda yatırılan tutar,
katılma hesaplarında ise vade sonunda geçerli birim hesap değeri kadardır. Yatırım
vekâleti sözleşmesine dayalı katılma hesaplarında birim hesap değeri, yatırılan 
tutar ve tahmini kâr toplamı ile sınırlıdır.    (5) Katılma hesaplarının işletilmesinden
doğan kâr veya zarar, para cinsi bazında her vade grubunun toplam fon havuzu içindeki
ağırlığı oranında, Ek-1’de yer alan Günlük Birim Değeri Hesaplama Tablosuna uygun
olarak hesaplanır.    (6) Kanunun 144 üncü maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla
katılım bankaları, katılma hesaplarının işletilmesinden doğacak kâra katılma oranlarını
veya tahmini kâr oranını serbestçe belirleyebilirler.    (7) Katılma hesabının açıldığı
anda geçerli olan kâr ve zarara katılma oranı veya tahmini kâr oranı hesap cüzdanına
kaydedilir ve bu kayıt, Kanunun 144 üncü maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla
hesap açıldıktan sonra vade bitimine kadar değiştirilemez. Vadesinde kapatılmayan
kâr zarar ortaklığı sözleşmesine dayalı olarak açılan katılma hesapları aynı vade
ve yenileme tarihinde geçerli olan kâr ve zarara katılma oranı üzerinden yenilenmiş
sayılır. Vadesinde kapatılmayan yatırım vekâleti sözleşmesine dayalı katılma hesapları,
hesap sahibi ile katılım bankası arasında yeni bir yatırım vekâleti sözleşmesi akdedilmedikçe,
yenilenmeyerek özel cari hesaplara aktarılır.    (8) Katılım bankaları, katılma 
hesapları için dönem sonlarında dağıtacakları kârlardan, müşteriyle imzalanacak 
sözleşmede hüküm yer alması, dokuzuncu ve onuncu fıkralarda belirtilen maksatlar
dışında başka amaçlarla kullanılmaması ve bakiyenin nihai olarak fon havuzuna aktarılması
şartıyla kâr dengeleme rezervi ayırabilirler. Ayrılacak kâr dengeleme rezervine 
ilişkin azami oran ile uygulama usul ve esasları, Kurul tarafından belirlenir.  (
9) Katılım bankalarının, dağıtılacak kâr payı tutarlarında fon sahipleri lehine 
artırım yapmaları mümkündür. Yapılacak artırım, sekizinci fıkrada belirtilen kâr
dengeleme rezervinin kullanımı ve/veya süreklilik arz etmemek kaydıyla katılım bankasının
kendi lehine tahakkuk eden kâr payından feragat etmesi şeklinde gerçekleşebilir.(
10) Zarar ortaya çıkan dönemlerde katılım bankalarının fon sahipleri lehine zararları
üstlenmeleri mümkündür. Zarar tutarı sekizinci fıkrada belirtilen kâr dengeleme 
rezervinin kullanımı ve/veya süreklilik arz etmemek kaydıyla katılım bankasının 
kendi özkaynaklarından karşılanabilir. Bir katılım bankasının zarar ortaya çıkan
dönemlerde kâr dağıtımı gerçekleştirmesi için olağan genel kurul kararıyla katılım
bankası yönetim kurulunun yetkili kılınması ve yönetim kurulunun bir hesap dönemi
içerisinde en fazla üç kez olmak üzere her bir kâr dağıtımı için ayrı karar alması
zorunludur.”    Aynı Yönetmeliğin 7 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirildi: “
MADDE 7 – (1) Katılım bankaları, Kanunun 60 ıncı maddesinin yedinci fıkrası uyarınca
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca tespit edilen vade ve türlerine bağlı kalmaksızın
belirli bir projenin veya yatırımın ya da bu amaçla kurulan ortaklıkların finansmanında
kullanılmak üzere müstakil hesaplarda fon toplamak suretiyle vadesi bir aydan daha
az olmayan özel fon havuzları oluşturabilir. Hesap sahibi ile katılım bankası arasında
düzenlenecek sözleşmede, projenin veya yatırımın içeriğine, öngörülen vadesine ve
tarafların hak ve yükümlülüklerine dair hükümlerin yer alması ve projenin veya yatırımın
tamamlanmasına kadar geçen süre zarfında katılım bankasının ilgili fon tutarını 
bu hükümler çerçevesinde kullanması zorunludur. Bu şekilde toplanan fonlara ait 
katılma hesapları diğer hesaplardan bağımsız olarak ayrı havuzlarda işletilir ve
toplanan fonlar projenin veya yatırımın tamamlanmasına kadar geçen süre zarfında
diğer fon havuzlarına aktarılamaz. Özel fon havuzları ile ilgili olarak, oluşturulmasını
ve tasfiyesini izleyen onbeş gün içinde Kuruma bilgi verilir. Projenin veya yatırımın
öngörülen vadesinde veya hesap sahiplerinin onayının alınması ve Kuruma bilgi verilmesi
şartıyla projenin veya yatırımın tamamlanmasını müteakip özel fon havuzları tasfiye
edilir.”    Aynı Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirildi:    “(2) Bankalar bir takvim yılı içinde zamanaşımına uğrayan ve tutarı
250 lira ve üzerindeki her türlü mevduat, katılım fonu, emanet ve alacakların hak
sahiplerini, başvuruda bulunmadıkları takdirde hesaplarının Fona devredileceği hususunda,
izleyen takvim yılının Ocak ayı sonuna kadar iadeli taahhütlü mektupla uyarmak zorundadır.
Söz konusu mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklar ile tutarı 250 liranın altındaki
her türlü mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklar Şubat ayının başından itibaren
bankanın kendi internet sitesinde liste halinde dört ay müddetle ilan edilir. Banka,
söz konusu listelerin kendi internet sitesinde ilan edildiği hususunu, Şubat ayının
onbeşinci gününe kadar ülke genelinde yayım yapan ve ilan talebi tarihinde Basın
İlan Kurumu listelerindeki tirajı en yüksek ilk beş gazeteden ikisinde Basın İlan
Kurumu aracılığıyla iki gün süreyle ilan eder. İnternet sitelerinde ilan edilen 
listeler, bankalar tarafından eşzamanlı olarak ayrıca Kuruluş Birliklerine ve Fona
gönderilir. Kuruluş Birlikleri ve Fon bu listeleri Mayıs ayının sonuna kadar konsolide
edilmiş olarak kendi internet sitesinde yayınlar.”    Aynı Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin
ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirildi:    “(2) Ergin olmayanlar adına açtırılan
hesaplarda, zamanaşımı süresi kişinin ergin olduğu tarihte işlemeye başlar.”    
Aynı Yönetmeliğin geçici 3 üncü maddesi yürürlükten kaldırıldı. 
