# Danıştay sert çıktı: Coca Cola araştırılsın

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/danistay-sert-cikti-coca-cola-arastirilsin-74757h/
- Yayımlanma: 2021-11-14T00:59:01+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

Danıştay 10. Dairesi, [Coca-Cola’nın](https://www.borsatek.com/ronaldo-su-icin-dedi-coca-cola-4-milyar-dolar-eridi-65523h)
içerisinde kimyasal, kanserojen ve sağlığa zararlı maddeler bulunup bulunmadığının
tespit edilmesi ve bu ürünlerin bileşiminde kullanılmaması talebiyle açılan davayı
reddeden yerel mahkemenin kararını bozdu. Daire, Cola’nın içerisinde bulunan katkı
maddelerinin sağlığa zararlı olup olmadığının tespit edilmesi için bilirkişi araştırılması
yaptırılmasını istedi. Danıştay’ın bu kararının ardından mahkeme, hazırlanacak bilirkişi
raporu doğrultusunda yeni bir karar verecek.

### Zararlı maddeler var mı?

Çocuk eğitimi ve sağlığı konusunda çalışmalar yaptığını söyleyen Ethem Öztürk adlı
vatandaş, 2014’te Tarım ve Orman Bakanlığı’na başvurarak Coca-Cola’nın sağlığa zararlı
olup olmadığının belirlenmesini istedi. Üründe gösterilmeyen veya eksik gösterilen
bileşenlerin açıkça yazılmasını talep eden Öztürk, bileşiminde kimyasal, kanserojen
ve sağlığa zararlı maddeler bulunan ürünlerin tespit edilmesi ve bunların bileşimde
kullanılmaması gerektiğini kaydetti.

DW Türkçe’den Alican Uludağ’ın [aktardığına](https://www.dw.com/tr/dan%C4%B1%C5%9Ftaydan-coca-cola-karar%C4%B1/a-59810173)
göre, Öztürk ayrıca, çocukları etkileme potansiyeli bulunduğu gerekçesiyle bu ürünlere
ilişkin her türlü reklam veya satış ve pazarlama yönteminin yasaklanmasını talep
etti.

### Bakanlıktan ve mahkemeden ret

Bakanlık bu talepleri reddetti. Öztürk, bunun üzerine avukatı aracılığıyla bakanlığın
ret işleminin iptali istemiyle Ankara 18. İdare Mahkemesi’nde dava açtı. İdare mahkemesi,
açılan davayı 2015 yılında reddetti.

Mahkeme gerekçesinde, dava konusu maddelerin Türk Gıda Kodeksi mevzuatında yer alan
ve risk/güvenlik değerlendirmeleri sonucunda kullanım koşulları belirlenmiş maddeler
olduğu savunarak, Coca-Cola’nın TGK-Alkolsüz İçecekler Tebliği kapsamında olduğunu,
kanun gereğince güvenilir olmayan gıdanın piyasaya arz edilmesinin mümkün olmadığı,
mevzuat hükümleri ile tespit edilerek piyasaya sürülen ürün için “sağlığa zararlıdır”
ibaresinin konulamayacağını kaydetti.

Kararda, Cola’nın içindeki maddelerin yönetmelikte tanımlanan aroma vericilerin 
risk değerlendirmesinin yapıldığı ve gıdalarda kullanımına izin verilmiş maddeler
olduğu savunuldu. Ayrıca bu ürünlerin reklamının yasaklanması konusunda bakanlığın
yetkisinin olmadığı iddia edildi.

### Danıştay: Coca Cola araştırılsın

Ret kararı bu kez Danıştay’a taşındı. Danıştay 10. Dairesi itirazı kabul ederek,
idare mahkemesinin kararının bozulmasına karar verdi. Kararın gerekçesinde, dava
konusu uyuşmazlığın Coca-Cola İçecek A.Ş. tarafından üretilen gazlı içeceklerin 
içerisinde bulunan şeker, fosforik asit, karamel/4-metilimidizol, kafein, aspartam
ve bisfenolA gibi katkı maddelerinin insan sağlığı açısından zararlı olup olmadığının
belirlenmesi hususunda toplandığına işaret edildi.

### Danıştay sonuca vardı

Yerel mahkemenin bu hususa ilişkin herhangi bir araştırma ve inceleme yapmadan davayı
reddettiğine dikkat çekilen kararda, “Bu hususun çözme kavuşturulması özel ve teknik
bilgi gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılması gerekmektedir” denildi.
Danıştay, şu sonuca vardı:

“Bu nedenle, bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle Coca-Cola İçecek A.Ş. tarafından
üretilen gazlı içeceklerin içerisinde yukarıda sayılan katkı maddelerin bulunup 
bulunmadığı, anılan maddelerin tespiti halinde mevzuatta kullanımına izin verilip
verilmediği ile kullanım miktarlarının Türk Gıda Kodeksi mevzuatına uygun olup olmadığı
ortaya konularak dava konusu işlemin hukuka uygunluk denetiminin yapılması gerekirken,
eksik inceleme ve değerlendirme sonucunda verilen davanın reddi yönündeki mahkeme
kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.”

### Davanın bu şirkete de bildirilmesi istendi

Öte yandan kararda, yeniden yapılacak yargılamanın Coca-Cola İçecek A.Ş’nin menfaatini
etkileyeceği, bu nedenle davanın bu şirkete de bildirilmesi istendi.

### Tarım Bakanlığı devrede

Danıştay, kararında mevzuatın Tarım Bakanlığı’na yüklediği görevlerin de altını 
çizdi:

“Anılan mevzuat hükümlerinden, güvenilir olmayan gıda, gıda ile temas eden madde
ve malzemenin piyasaya arz edilemeyeceği, insan sağlığı için tehlike oluşturan ve
tüketime uygun olmayan gıdanın, güvenilir olmayan gıda kabul edileceği, bununla 
birlikte davalı idarenin gıda maddelerinin insan sağlığına zararlı olup olmadığının
belirlenmesinde tüketicinin sağlığı üzerindeki ani ve uzun vadede oluşturabileceği
muhtemel etkilerin tespit edilmesi ve elde edilecek veriler ışığında gerekli önlemlerin
alınması konusunda görevli ve yetkili olduğu anlaşılmaktadır.”

### Şimdi ne olacak

Danıştay’ın bu kararının ardından yerel mahkemenin önünde iki yol var. Mahkeme, 
kararında direnirse dosya Danıştay Hukuk Genel Kurulu’na gidecek. Ancak yerel mahkeme,
karara uyarsa dava kapsamında Coca-Cola’nın içeriğine ilişkin bilirkişi görevlendirilecek.
Bilirkişinin hazırlayacağı rapor mahkemeye sunulacak. Mahkeme, rapordaki tespitlere
göre davayı esastan karara bağlayacak.
