# Deprem sonrası şirketlere tek seferlik ek vergi

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/deprem-sonrasi-sirketlere-tek-seferlik-ek-vergi-95920h/
- Yayımlanma: 2023-03-10T09:40:47+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Borçların yapılandırılmasına ilişkin kanun teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul 
edildi. Düzenlemeye göre, Kurumlar vergisi mükellefleri tarafından 2022 yılına ilişkin
kurumlar vergisi beyannamesinde gösterilmek suretiyle, kurum kazancından indirim
konusu yapılan istisna ve indirim tutarları ile indirimli kurumlar vergisine tabi
matrahları üzerinden, dönem kazancı ile ilişkilendirilmeksizin yüzde 10 oranında;
kurumlar vergisi istisnaları ile yurt dışından elde edilen ve en az yüzde 15 oranında
vergi yükü taşıdığı tevsik edilen istisna kazançlar üzerinden ise yüzde 5 oranında
tek seferlik ek vergi alınacak.

[Deprem](https://www.borsatek.com/deprem-tonlarca-altini-aciga-cikardi-95903h)den
etkilenen 11 il ile Sivas’ın Gürün ilçesindeki kurumlar vergisi mükellefleri kapsam
dışında tutulacak.

Hesaplanacak verginin ilk taksiti kurumlar vergisinin ödeme süresi içinde, ikinci
taksiti bu süreyi takip eden dördüncü ayda ödenecek.

Hesaplanan söz konusu vergi, gider ve indirim olarak dikkate alınmayacak; kurumlar
vergisi, geçici vergi ve tevkif suretiyle kesilen [vergi](https://www.borsatek.com/borsa-istanbulda-hisse-geri-alimlarina-vergi-muafiyeti-yolda-95051h)
ler ile varsa yurt dışında ödenen vergiler dahil hiçbir vergiden mahsup edilmesine
imkan tanınmayacak.

### İlk taksit ödeme süresi içinde

Söz konusu verginin, ilk taksiti kurumlar vergisi ödeme süresi içinde, ikincisi 
ise bu süreyi takip eden dördüncü ayda olmak üzere iki taksitte ödenecek.

Tam mükellef kurumlardan elde edilen risturn istisnası, bağış ve yardımlar gibi 
bazı istisna ve indirimler kapsam dışında tutulacak ve ek vergi kapsamına girmeyen
mükellefler belirlenecek.

Genel Kurulda teklifin, daha önce kabul edilen 10. maddesi, yeniden müzakere edilerek
değiştirildi. Kabul edilen maddeye göre, kurumlar vergisi mükelleflerinden tek seferlik
alınacak ek vergiden mikro ve küçük işletmelerin teknoloji geliştirme bölgeleri 
ile AR-GE ve tasarım merkezleri muaf olacak. Ayrıca yurt dışına gönderilen öğrencilerin
kamuya olan borçları yapılandırma kapsamına alındı. 

### Matrah ve vergi artırımı

Mükelleflerce çeşitli sebeplerle noksan beyan edilmiş veya beyan dışı bırakılmış
geçmiş yıl gelirlerinin belli oran ve tutarlar dahilinde beyan edilmesi sağlanıyor.
Bu şekilde beyan edilecek gelirlere uygulanacak oran ve tutarların tespitinde ekonomik
gelişmelere paralel olarak tespit edilen matrahlar esas alınıyor.

Buna göre, mükellefler, Vergi Usul Kanunu’nda yer alan vergi cezaları ve gecikme
faizlerine muhatap olmadan vergilerini ödeyebilecek. Artırımda bulunulan vergiler
ve dönemler için artırılan vergilerin ödenmesi şartıyla vergi incelemesi ve tarhiyat
yapılmayacak.

Matrah artırımında bulunan mükelleflerin beyan edecekleri ve üzerinden vergi hesaplanacak
matrahlar için asgari tutarlar belirleniyor, daha önce zarar beyan edilmiş olması
veya indirim ve istisnalar nedeniyle matrah oluşmaması veya hiç beyanname verilmemiş
yahut ilgili yıllarda faaliyette bulunulmuş veya gelir elde edilmiş olsa da bu faaliyetlerin
ve gelirlerin vergi dairesinin bilgisi dışında bırakılmış olması nedeniyle matrah
bulunmaması halleriyle mükellefler tarafından beyan edilen matrahlara uygulanan 
oranlar sonucu bulunan matrahlara alt sınır getiriliyor.

Kurumlar vergisi mükelleflerinin artırımda bulundukları kurumlar vergisi matrahlarının
yanı sıra ilgili kanuna göre vergi tevkifatına tabi olan kazanç ve iratları üzerinden
tevkif edilen vergileri artırmaları şartı getiriliyor. 

### Artırım hükümleri düzenlendi

Gelir (stopaj) vergisi ve kurumlar (stopaj) vergisine ilişkin vergi ve matrah artırımı
hükümleri düzenleniyor. Bundan faydalanan mükellefler nezdinde, artırımda bulunulan
vergiyi ödemeyi kabul ettikleri vergilendirme dönemleri ile ilgili olarak artırıma
konu ödemeler dolayısıyla gelir (stopaj) vergisi incelemesi ve tarhiyat yapılmayacak.
Gelir ve kurumlar vergisi kanunları uyarınca kâr dağıtımına veya ana merkeze aktarılan
tutara bağlı ödemeler üzerinden yapılması gereken vergi tevkifatı hükümlerine istinaden
düzenleme kapsamında matrahlarını artıranların, kurumlar vergisi yönünden de matrah
artırımında bulunmaları gerekecek.

Katma değer vergisi mükellefleri, vergi artırımında bulunmaları ve ödemeleri halinde,
artırımda bulundukları dönemler için haklarında KDV yönünden vergi incelemesi ve
tarhiyatına muhatap tutulmayacak. Artırıma esas alınan tutar, yıl içinde verilen
katma değer vergisi beyannamelerinde gösterilen “hesaplanan katma değer vergisi”
nin yıllık toplamı olacak. Hesaplanan KDV, indirimlerden önceki vergi tutarı olacak.

### Matrah yüzde 25 oranından az olmamak üzere artırılacak

Kanunla, 2022 yılı için de matrah artırımı getirildi. 2022 yılı gelir ve kurumlar
vergisi matrahının yüzde 25 oranından az olmamak üzere matrah artırımı yapılacak.

2022 yılı için matrah artırımında bulunan gelir vergisi mükelleflerinden işletme
hesabı esasına göre defter tutanlar için 105 bin liradan; bilanço esasına göre defter
tutanlar ile serbest meslek erbabı için 200 bin liradan, kurumlar vergisi mükellefleri
için 500 bin liradan an az olamayacak.

2022 takvim yılına yönelik matrah artırımında bulunulabilmesi için bu yıla ilişkin
gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinin verilmiş olması ve bu beyannamelerde 
beyan edilen vergiye esas matrahların, 2021 takvim yılında beyan edilen matrahın
yüzde 122,93 oranında artırılması suretiyle bulunan tutar ile 2022 takvim yılı üçüncü
geçici vergilendirme döneminde beyan edilen matrahın yüzde 40 oranında artırılması
suretiyle bulunan tutarın yüksek olanından az olmaması şartı aranacak.
