# Düşük vergili konut almak için son günler

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/dusuk-vergili-konut-almak-icin-son-gunler-92803h/
- Yayımlanma: 2022-12-06T12:46:03+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

Vergi gelirlerini artırmak isteyen Maliye, SPK ve BDDK ile işbirliğine giderek [gayri menkul rayiç bedellerini](https://www.borsatek.com/emlak-haberleri-21hk)
güncellemek istiyor.

Maliye böylece gayrimenkul alım-satımında güncel rayiç bedel üzerinden vergi almayı
hedefliyor. Sektör temsilcileri bu durumun gayrimenkul maliyetlerini artıracağını
ve piyasada durgunluk yaratacağını öne sürüyor.

Son dönemde artan gayrimenkul fiyatları Maliye’nin dikkatini çekti. Maliye rayiç
güncellemesi yaparak konut satışlarından elde edilen vergi gelirini artırmak istiyor.

NB Ekonomi’den Veysel Ağdar / Leyla İlhan’ın haberine göre 1 Ocak 2023’ten itibaren
gayrimenkul alım satımın rayiç bedeli düşük göstermek olumsuz hale gelecek. Bu durum
emlak alım satımının daha yüksek vergiye tabi olacağı ve bununda emlak maliyetini
artıracağı anlamına geliyor.

Konu ile ilgili açıklamalarda bulunan sektör temsilcileri bugünkü sistemin vatandaşın
beyanını esas aldığını belirterek yerel yönetimlerin rayiç düzenlemesine gitmelerinin
yerinde olacağını kaydettiler. Bazı emlakçılar ise gerçek piyasa fiyatı üzerinden
vergi alınmasının satışları durduracağını savunuyor.

Maliye SPK ve BDDK ile işbirliği yapıyor Maliye, yüksek fiyatlı gayrimenkul satışlardan
payını almak için Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ve Bankacılık Düzenleme ve Denetleme
Kurulu (BDDK) ile işbirliğine gitti. SPK ve BDDK tarafından yetkilendirilen değerleme
kuruluşları ve lisans sahibi değerleme uzmanlarınca düzenlenen raporları değer ve
değere etki eden öznitelik verileri Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Değer Bilgi Merkezi’ne
elektronik olarak anlık gönderilecek. Maliye böylece gayrimenkulün alım-satım işlemlerinde
güncel rayiç bedeller üzerinden vergi alacak.

![t.jpg](https://www.borsatek.com/d/other/t.jpg)

### Cumhurbaşkanlığı Programı’nda var

Gayrimenkulün her dönem için, hem ekonominin lokomotifi, hem de yatırımı aracı olmaya
devam ettiğini kaydeden Yılmaz Sezer, “Son dönemde maliyet artışları gayrimenkul
fiyatlarının da yükselmesine neden oldu.

Bütçe açıklarını kapatmaya çalışan Maliye, yüksek fiyatlı gayrimenkul satışlardan
payını almak için harekete geçti” dedi. 25 Ekim 2022 tarih ve 31994 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan; ‘6294 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 2023 yılı Cumhurbaşkanlığı
Yıllık Programı’nın onaylandığını kaydeden Sezer, “Söz konusu programın Tedbir 264.2.
bölümünde, ‘Gayrimenkullerin vergilendirilmesinde esas alınan alım satım değerinin
belirlenmesi ve beyanına ilişkin yeni bir sistem devreye sokulmak suretiyle vergide
adalet pekiştirilecek ve vergilendirme etkinleştirilecektir’ ifadeleri yer almakta.
Bu konu ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı başta olmak üzere ilgili
kamu kurum ve kuruluşları görevlendirilmiştir” değerlendirmesinde bulundu.

### Gerçekçi ve rasyonel fiyat

Bu düzenleme ile vergi gelirlerinde adalet sağlanabilmesi ve ciddi bir artış yaratmasının
hedeflendiğini ifade eden Sezer, “Uygulama web tapu ile hayata geçirilecek. Yani
1 Ocak 2023 itibari ile vergide adaleti sağlama ve etkinleştirme amacıyla daha önce
rayiç bedel uygulaması olarak bilinen ve belediyeler tarafından tespit edilen gayrimenkul
alım satımına esas olan değer tespitinin daha gerçekçi ve rasyonel olarak tespit
edilmesi amacıyla yeni bir sisteme geçilmesi planlandı. Bu düzenleme ile vergi gelirlerinde
adalet sağlanabilmesi ve ciddi bir artış yaratması hedeflenmiştir” dedi.

### Vergisiz kalan matrah da vergiye tabi olacak

Sezer şöyle devam etti; “Bu durumun vergi adaletini nasıl sağlayacağını ve vergi
gelirlerindeki artışı nasıl sağlayabileceğini gelin birlikte inceleyelim. Bilindiği
üzere ülkemizde gayrimenkul alım satımları genellikle gerçek bedel üzerinden değil
belediyelerde belirlenen rayiç bedel uygulamaları üzerinden yapılmaktadır. Bu durumda
ise rayiç bedel ile gerçek bedel arasında ciddi farklarının oluşmasına neden olmaktadır.
Her şeyden önce alım satımda ödenen tapu harçlarının, rayiç bedelden alınması nedeniyle
daha düşük olarak tespit edilip ödenmektedir. Ama asıl vergi kaybı; rayiç bedel 
ile satış bedeli arasındaki farktan kaynaklı matrahtan gelir veya kurumlar vergisini
eksik alınmakta ve bu matraha isabet eden katma değer vergisi de haliyle düşük olmaktadır.
Yeni durumda ise gayrimenkul gerçek bedeline yakın bir fiyat üzerinden alım satım
işlemi yapılacağı için; öncelikle yüksek bedel üzerinden alım satım harçlarının 
ödenmesi gerekecektir. Ayrıca gayrimenkul fiyatlarının gerçek bedeline yakın bir
bedel ile satışının yapılması sağlanacağından, vergisiz kalan matrah da vergiye 
tabi olacak tahakkuk ve tahsil edilecek hem gelir ve kurumlar vergisi artacak hem
de buna bağlı KDV artışı yaşanacaktır.”

### SEKTÖR TEMSİLCİLERİ NE DİYOR

**“Tapulardaki rayiç bedel artırılmalı”**

Halihazırda belediyenin belirlediği rayiç bedeller olduğunu belirten TURYAP Genel
Müdürü Kemal Karadağ, “Ama vatandaşa diyor ki rayiç bedeli kendin söyle, o zaman
da vatandaş diyor ki belediyede niye sen kendin bedel gösteriyorsun. Diğer yandan
daire fiyatı 1 milyon lira olmuş ancak kamuda rayiç bedel 200 bin lira ise belediyeler
burada 750 bine varan bir rayiç bedel uygulamasına gidebilir. Böylece vergi kaçırmanın
önü kapatılır” yorumunu yaptı.

“Tek evini satana vergi olmamalı” “Aldığınız gayrimenkulü 5 yıl içinde sattığınızda
vergiye tabi ödemek zorundasınız” diyen Karadağ, “5 yıl sonra sattığınızda buna 
tabi değilsiniz, ancak burada bunun ticaretini yapan kişiler için bu mekanizmayı
canlı tutmak anlaşılır. Fakat bir kişi bir ev alıp bunu 1 yıl sonra satıp belki 
başka ev alacak kişiye burada inanılmaz bir vergi çıkıyor. Dolayısıyla satmaktan
kaçınıyor. Bu konuda düzeltilmesi gereken bir açık var “ değerlendirmesini yaptı.
Dolayısıyla rayiç uygun seviyede güncellenmesi ve alınan verginin daha alınabilir
seviyeye çekilmesinin önemine dikkat çeken Karadağ, “Diğer türlü insanları kayıt
dışına çeker, ilan sitelerine verilen ilanlar düşer, alım satımları banka yoluyla
değil de elden yapar, buradan yapılacak bir şey yok” dedi.

**“Vergiler serbest bırakılmalı, ön alım hakkı getirilmeli“**

Bosforce yönetici ortağı ve İstanbul Emlak Brokerleri Kulübü (İSTEB) Başkanı Ulvi
Özcan, “Mevcutta belediyeye gittiğinizde memur hesaplıyor şu kadar para ödeyeceksiniz
diyor, sizde imzalıyorsunuz. Normalde benim asgari beyanım 300 bin lira, evin değeri
1 milyon liraysa, devlet bana mülkin değeri nedir diye sormuyor ki, böyle olunca
herkes 300 bin liraya göre rayiç bedelini ödüyor. Devletin teşvikiyle 700 bin lirayı
vergiden kaçırmış oluyorsunuz“ dedi. Dolayısıyla emlak beyan değeri gerçekten çalışan
bir sistem olmadığını savunan Özcan şöyle konuştu: “Örneğin Vaniköy Caddesi’nde,
50 bin TL diyor, ancak cadde üzerindeki yalı kısmı ise metrekare birim fiyatı 30
bin dolardır. Yalı dairesi ise 20 bin dolardır. Yalının arka tarafında yer alıyorsa
5 bin dolardır. Ancak bunlar aynı vergiden vergilendiriyor. Bu adil bir şey değil.
Onun yerine beyan serbest bırakılmalı, düşük oranda vergi ve devletin vergi kaçırandan
şuf’a (önalım) hakkı olmalı. Yani evin değeri bu kadarsa devlet önce bana sat deme
hakkına sahip. Yoksa palyatif düzenlemeler kalıcı çözümler getirmeyecek.”

**“Uygulama ertelenir”**

Mevcut rayiç bedellerin düzelmesi gerektiğine dikkat çeken Realtyplus Türkiye Kurucu
Ortağı Özhan Carda, vergi dilimlerinin düzeltilmesi gerektiğini belirtti. Bu vergilerle
gerçek piyasa fiyatları üzerinden vergi alındığı takdirde satışların duracağını 
savunan Carda, “Bu durumda değerlemeyi kim yapacak, belediye mi yapacak, burada 
bir sürü açık var. Satarken herkes değerleme yapacaksa bunun masrafını kim karşılayacak.
Alıcı mı satıcı mı? Ancak bunlar yeni yıla yetişmez. Dolayısıyla bunun erteleneceğini
düşünüyorum” dedi.
