# Emtia piyasası talep endişeleriyle yön arayışına girdi

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/emtia-piyasasi-talep-endiseleriyle-yon-arayisina-girdi-70960h/
- Yayımlanma: 2021-09-20T11:17:14+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Emtia piyasasında geçen hafta kayda değer yükselişlerin yanı sıra göze çarpan düşüşler
de görüldü. 17 Eylül Cuma günü düşüşlerin hızlanmasıyla emtia fiyatlarındaki satışlar
da hızlandı.

Geçen hafta emtia piyasasına enerji fiyatlarındaki yükselişler damga vurdu. Metallerde
negatif, tarım emtialarında ise karışık bir seyir izlendi. Böylece geçen hafta emtia
piyasasında yön arayışı hakim oldu.

Özellikle arz şokları ve teslimatlar, tedarike yönelik sıkıntılar emtia fiyatlarının
yükselmesine neden olurken, gelişmiş ülke merkez bankalarının şahinleşebileceğine
yönelik endişeler, doların güçlenmesi ve Çin’in emtia piyasasına müdahale etmesi
de fiyatlar üzerindeki aşağı yönlü baskıyı artırdı.

Analistler, artan ham madde fiyatlarından dolayı üreticilerin emtia tedariki konusunda
temkinli davrandığını, bunun da özellikle metalleri olumsuz etkilediğini belirtti.

**Geçen haftaya doğal gaz damga vurdu**

Doğal gaz fiyatları geçen haftaya da damgasını vurdu. Artan tüketim, Avrupa’da yeraltı
depolama tesislerindeki doluluk oranlarının azalması ve kış öncesi arzda kısıntı
yaşanabileceğine yönelik endişelerle doğal gaz fiyatları rekor seviyelere ulaştı.

Rusya’dan Almanya’ya doğal gaz sağlanması için kurulan Kuzey Akım 2 projesinin beklenenden
daha geç bir tarihte açılabileceği ve bu kışın sert geçeceğine ilişkin uzman görüşlerinin
ardından elektrik ve doğal gaz fiyatlarında sert yükselişler görüldü.

Son haftalarda sürekli rekor tazeleyen ve 5,695 dolarla Şubat 2014’ten bu yana en
yüksek seviyeyi gören doğal gaz, haftalık bazda artışını yüzde 7’nin üzerine çıkarmasına
karşın daha sonra kazançlarının bir kısmını geri verdi ve geçen haftayı yüzde 2,5
kazançla tamamladı.

Geçen hafta Brent petrol yüzde 3 arttı. Brent petrol fiyatlarındaki yükselişte, 
ağustos sonunda ABD’nin Meksika Körfezi’ndeki petrol ve gaz üretiminin Ida Kasırgası
sebebiyle sekteye uğramasından sonra yaşanan arz kesintileri etkili oldu.

Dünyanın en büyük petrol üreticisi ABD’nin Meksika Körfezi’nde, Ida Kasırgası’nın
ardından petrol ve gaz üretimi henüz normale dönmeden yaklaşan başka bir kasırga
tehlikesiyle karşı karşıya kalması da petrol fiyatlarının yükselmesine neden başka
bir unsur oldu.

Libya’da devam eden protestolar nedeniyle ülkenin petrol arzında yaşanan kesintiler
de petrol fiyatlarını yukarı yönlü etkiledi. Libya Ulusal Petrol Kurumu (NOC) Başkanı
Mustafa Sanalla’nın görevden alınmasını isteyen göstericiler, geçen hafta çarşamba
günü Es Sider ve Ras Lanuf limanlarında faaliyetleri durdurmuştu.

ABD’nin ticari ham petrol stoklarının beklenenden fazla düşmesi de talebin toparlandığı
algısıyla Brent petrol fiyatlarını yukarı yönlü destekledi.

Altın geçen hafta yüzde 1,9 azalış kaydetti. Analistler, gelişmiş ülke merkez bankalarının
şahinleşen tutumunun altının ons fiyatını baskıladığını söyledi.

**Paladyum, gümüş ve kurşunda sert düşüşler görüldü**

Geçen hafta paladyum, gümüş ve kurşunda sert düşüşler görüldü.

Yeniden artışa geçen Delta varyantı vaka sayıları nedeniyle büyüme beklentilerinin
aşağı yönlü revizyonu, metal fiyatları için risk oluşturan önemli faktörler arasında
yer alıyor.

Geçen hafta kurşun yüzde 6, paladyum yüzde 5,8, gümüş yüzde 5,7, nikel yüzde 2,8,
bakır yüzde 2,2, alüminyum yüzde 1,2 ve platin yüzde 1,3 değer kaybetti.

Özellikle küresel bazda otomobil üretiminin aksayacağına yönelik endişeler, paladyum
ve platin fiyatlarını olumsuz etkiledi. Önceki hafta sert yükseliş kaydeden alüminyum
da geçen hafta metallerdeki düşüş eğiliminden etkilenerek değer kaybetti.

Ekonomik toparlanmaya ilişkin endişeler bakır fiyatlarını da baskıladı.

**Tarım emtialarında karışık seyir**

Tarım emtialarına geçen hafta karışık bir seyir hakim oldu.

Özellikle teslimatlardaki gecikmeler, üretim tahminlerinin düşmesi ve ihracattaki
artış tarım emtia fiyatlarını yukarı yönlü etkilerken, Delta varyantı nedeniyle 
oluşan önlemlerle talebe yönelik endişeler fiyatlarda değer kaybını beraberinde 
getirdi.

Geçen hafta buğday yüzde 2,7, mısır yüzde 2 ve şeker yüzde 1,6 değer kazanırken,
kahve yüzde 0,6 ve pamuk yüzde 1,2 değer kaybetti.

**“Kısa vadeli arz endişelerinin devam ettiğini söyleyebiliriz”**

Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, AA muhabirine yaptığı açıklamada,
dolar endeksindeki güçlenme ile emtiaların genelinde baskının arttığını belirtti.

Küresel olarak halen konteyner talebinin yüksek olması nedeniyle yüklemelerde gecikme
yaşandığını ifade eden Ergezen, “Bu nedenle kısa vadeli arz endişelerinin devam 
ettiğini söyleyebiliriz.” dedi.

Ergezen, Çin ekonomisinden gelen verilerin beklentilerin altında kalmasının emtialar
genelinde talep endişelerini artırdığını vurguladı.

Buğdayın geçen haftayı yükselişle kapattığını bildiren Ergezen, Kanada, Avrupa ve
Rusya’da buğday üretim beklentilerinin azalmasının vadeli piyasada alımlara yol 
açtığını söyledi.

Ergezen, mısır piyasasında yüksek talebin devam ettiğini, bununla beraber özellikle
yüklemelerde yaşanan gecikmenin kısa vadeli arz endişelerine yol açtığını, böylece
fiyatlarda anlık yükselişler görüldüğünü kaydetti.

Petrol fiyatlarındaki yukarı seyrin mısır fiyatlarını da olumlu etkilediğini belirten
Ergezen, “Mısır, biyodizel üretimi için kullanılan ürünlerden biri. Petrol fiyatları
yükselince mısır talebi artacağı beklentisi oluyor.” dedi.

Petrol fiyatlarının yüksek olmasının şeker fiyatlarına da pozitif yansıdığını ifade
eden Ergezen, şeker kamışının etanol üretimi için kullanılan ham maddelerden biri
olduğunu hatırlattı. Ergezen, petrol fiyatlarındaki değişimin üreticilerin şeker
veya etanol üretimini tercih etmesine neden olduğunu kaydetti.

Ergezen, Delta varyantının ve dolar endeksindeki artışın pamuk ve kahveye olan talebin
azalmasına yol açtığını da söyledi.
