# Evini kiraya verenlere çok önemli uyarı: Cezası var!

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/evini-kiraya-verenlere-cok-onemli-uyari-cezasi-var-24243h/
- Yayımlanma: 2017-06-14T08:15:38+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

Evini günlük kiraya verenlerin vergi cezası alma riski var. Peki gerçekte durum 
ne? Kanun ne diyor? Hürriyet yazarlarından Ahmet Karabıyık’ın köşe yazısında aktarılanlar
şöyle:

“İnternet bankacılığı kullananlar sürekli bu seçeneğin üzerini tıklarlar.

Her bir havale-EFT işleminde ekrana bu seçenek gelir…. Ödeme türü ‘kira’ ise üzerine
tıklanır, sonra işleme devam edilebilir. (Veya ‘diğer’ seçeneği seçilerek işlem 
yapılır.) 

Kira ödemesini bizzat bankaya giderek gişeden ödeme yapanlar da, dekont açıklamasında
kira ödemesi şeklinde açıklama yazdırırlar. 

2008/Kasım’da gelmişti bu zorunluluk… İşyeri kirası ödemelerinin tümü için, bankadan
veya PTT vasıtasıyla mülk sahiplerine ödeme yapılması zorunlu. Konut kira ödemelerinde
ise aylık 500 lirayı aştığında bu zorunluluk başlıyor. Şimdi; 1 Temmuz’dan itibaren
haftalık, günlük veya benzeri şekilde ‘kısa süreli konut kiralamalarında da’ tutara
bakılmaksızın ödemelerin bankadan veya PTT’den yapılması zorunluluğu geldi. (9.6.2017
tarihli Resmi Gazete: 268 Seri No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ‘nde Değişiklik
Yapılmasına Dair Tebliğ – Seri No: 298)

Böylece, kiracılar ödemelerini bankadan yapmasına rağmen, kira geliri elde edenler
bu gelirlerini beyan etmezlerse kayıt dışılık çok rahat tespit edilebilir hale geldi.
Nitekim yıllar itibariyle diğer vergi mükelleflerinin (ticari kazanç elde eden işletmeler,
kurumlar vergisi mükellefi şirketler…) toplam sayısında çok düşük oranlarda artış
yaşanmışken, kira gelirinden dolayı beyanname veren mükellef sayısında ise 2008’
den bugüne katlanarak artış görüldü. (2008’den sonra kira gelirinden dolayı beyanname
veren kişi sayısı 750 binlerden, önce 1 milyona, sonra 1,5 milyona çıktı ve 2017’
ye gelindiğinde ise 1.9 milyonu buldu.)

VERGİSEL FARKI VAR MI?
İşyeri kiralarında olsun, konut kiralarında olsun vergileme
kuralları belli… 

2017’de elde edilen işyeri kiralamalarında beyan sınırı (net 24.000 lira) brüt 30
bin lira. Eğer işyeri basit usuldeki bir mükellefe kiraya verilmişse (veya vergi
kesintisi zorunluluğu olmayanlarca kiralanmış ise) beyanname verme sınırı 2017 gelirleri
için 1.600 lira (GVK Md. 86/1-d).

Konut kiralarında ise; 2017’de elde edilen/edilecek gelir yıllık 3.900 lirayı aştığında
beyan zorunluluğu başlıyor. (296 no.lu GV Genel Tebliği)
2017 yılında elde edilen
ve saydığımız tutarları aşan kira gelirleri 2018 Mart’da (1-25 Mart) beyan edildiğinde
vergi ödevi yerine getirilmiş oluyor. Ve bu kira gelirleri beyannameye gayrimenkul
sermaye iradı (GMSİ) olarak dahil ediliyor… 

Ancak günlük-haftalık kira geliri elde edenler için kritik bir konu var… Elde edilen
gelirler ‘GMSİ’ sayılmayabiliyor. Her ne kadar kira geliri olarak tahsil edildiği
düşünülse de bu gelirler ‘ticari kazanç’ olarak kabul edilebiliyor. 

Bu durumda, yani elde edilen gelir ticari kazanç sayılınca mülk sahibi için ne değişiyor?
GMSİ’de yılda bir kez Gelir Vergisi (GV) beyannamesi vermek yeterli iken ticari 
kazançta ise (gerçek usulde) defter tutma zorunluluğu, düzenli olarak KDV beyannamesi(
ve işlemlere bağlı olarak muhtasar beyanname) verme zorunluluğu gibi meşakkatli 
yükümlülükler de beraberinde başlıyor. Tabii ki yıllık GV beyannamesi zorunluluğu
da var… Dolayısıyla kira geliri ticari kazanç olarak görülünce mülk sahibi için 
yükümlülükler oldukça artıyor. Peki, günlük kiralamaları Maliye neden ‘ticari kazanç’
olarak görüyor? “Uzun süreli kiralamaya göre daha fazla gelir elde edildiği, süreklilik
arz edecek şekilde her kiracı ayrıldığında tekrar kullanıma hazır tutulduğu” yaklaşımıyla
ticari kazanç olarak görülmekte. Ayrıca Maliye, bu tip kiralamalar için organizasyon
gerektiğini dolayısıyla kira geliri olarak değil ‘ticari kazanç’ olarak vergilendirilmesi
gerektiğini belirtiyor. (Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı, 13/09/2012 tarih ve 928
sayılı Özelge)

ÖDENMEDİĞİNDE CEZASI NE?
Kira ödemelerinin banka veya PTT üzerinden gerçekleştirilmesi
zorunluluğuna uymayanlara kira bedelinin yüzde 5’i kadar (her bir işlem için) ceza
öngörülmekte (ceza, özel usulsüzlük cezasından az olamıyor.)

Günlük kiralama yapan mülk sahiplerinin adli riskleri de dikkate alması gerek ayrıca.
Günlük- saatlik kiralamalarda kiralayanın kimliği bilinmiyor çoğu zaman. Terör örgütleri
ve fuhuş çetelerinin de bu konutları kiralama riski var. 22 Kasım 2016’da Resmi 
Gazete’de yayınlanan 678 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) kapsamında, günübirlik
ev kiralayanlara da kimlik bildirimi zorunlu hale getirildi. 

Dolayısıyla; günlük-haftalık kiralama yapan mülk sahiplerinin, bir yandan aylık-
yıllık kiralamalara göre daha yüksek tutarlarda gelir elde ederlerken, diğer yandan
artan gelirleriyle beraber vergi cezası risklerini ve adli riskleri de değerlendirmeleri
gerekiyor. “
