# Fed işgücü piyasası risklerine odaklanıyor: Politika geriden mi geliyor? - Bağlantı: https://www.borsatek.com/fed-isgucu-piyasasi-risklerine-odaklaniyor-politika-geriden-mi-geliyor-112104h/ - Yayımlanma: 2024-08-26T14:54:19+03:00 - Yazar: Murat Ali Oral 2022 yılında ABD Merkez Bankası (Fed) enflasyonla mücadeleye odaklandığında, hızlı yükselen fiyatlarla mücadele edebilmek için faiz oranlarını hızla artırmak zorunda kaldı. İki yıl sonra ise öncelik yeniden değişti. Fed Başkanı Jerome Powell’un Jackson Hole konferansındaki konuşmasında da belirtildiği gibi, bu sefer iş piyasasını korumak asıl hedef haline geldi. Politikanın ekonomiye ayak uydurması için tekrar bir ayarlamaya ihtiyaç var; ancak bu sefer hız daha az acılı olacak. Powell’ın faiz indirimlerini işaret eden konuşması, Fed’in Ocak ayında başlayan dönüşümünü tamamladı. O dönemde iş piyasasındaki riskler ortaya çıkmış ve Fed bu riskleri mücadele önceliği haline getirmişti. **Şimdiki soru:** Zayıflayan bir iş piyasası ve yükselen işsizlik oranı, ekonominin sabit büyüme ve düşük işsizlik riskiyle sağlıklı bir yere oturduğuna mı işaret ediyor, yoksa hız kazanacak bir düşüşün başlangıcı mı? Bu sorunun cevabı yaklaşan istihdam raporlarında ortaya çıkacak ve Fed’in ne kadar hızlı faiz indirimine gitmesi gerektiğini belirleyecek. Powell, “İş piyasası koşullarında daha fazla zayıflamayı istemediğimizi” açıkladı. Bu açıklama, savunmak istediği işsizlik oranının %4,3 civarında olduğunu ve pandemi öncesindeki sıkı koşulların artık geçerli olmadığını kabul ettiğini gösteriyor. Bugün %5,25-%5,50 aralığında olan Fed faiz oranının ekonomiyi kısıtladığı ve istihdamı tehdit ettiği düşünülüyor. Bu oran, yetkililerin uzun vadede “nötr” olarak gördükleri% 2,8’lik tahminin çok üzerinde. Enflasyonun Fed’in %2 hedefini tutturmaya devam edeceğini varsayarsak, iş piyasasındaki değişiklikler, yetkililerin bu nötr seviyeye ne kadar hızlı ulaşacağını ve tam istihdamı sağlamak için daha da aşağı inmeleri gerekip gerekmediğini belirleyecek. **FED’İN DÖNÜŞÜMÜ** Fed’in iki yıllık enflasyon savaşında faiz oranları çeyrek asırın en yüksek seviyesine çıktı, ancak iş piyasasında kayda değer bir sorun yaşanmadı. Yetkililerin bir sonraki toplantısı 17-18 Eylül’de. Bu toplantı, sadece birkaç hafta öncesine kıyasla çok farklı bir ortamda gerçekleşecek. Fed faiz indirimlerine hazırlanırken, iş piyasasının sadece yavaşladığını mı yoksa bir uçurumun kenarında mı olduğunu tartışacak. Fed’in riskler hakkındaki dilimleri bu yıl içinde istikrarlı bir şekilde değişmeye başladı. Ocak ayına kadar politika açıklamalarında yetkililerin enflasyon risklerine“ çok dikkatli” oldukları belirtiliyordu. Sonra o ayda “istihdam ve enflasyon hedeflerine ulaşma risklerinin daha iyi bir dengeye doğru ilerlediği” ifade edildi. Haziran ayında risklerin “daha iyi bir dengeye doğru” hareket ettiğini, Temmuz ayında ise risklerin “daha iyi bir dengeye doğru ilerlemeye devam ettiğini” söylediler ve artık hem iş piyasasına hem de enflasyona “dikkat ettiklerini” eklediler. Powell’ın açıklamaları “iki görevimize yönelik risklerin dengesinin değiştiğini” ve politika yapıcıların “güçlü bir işgücü piyasasını desteklemek için elimizden gelen her şeyi yapacaklarını” söyleyerek yolculuğu tamamladı. Şimdi sıra arayı kapatmaya geldi. Yetkililer Eylül ayında faiz oranı projeksiyonlarını güncelleyerek kesintilerin hızına ilişkin görüşlerini ortaya koyacaklar. Haziran ayı gibi kısa bir süre önce hala yapışkan enflasyon konusunda endişeliydiler, işsizlik oranını %4’te sabit görüyorlardı ve bu yıl sadece tek bir çeyrek puanlık faiz indirimi öngörüyorlardı. İstihdam piyasasında bir düşüş öngören Pantheon Macroeconomics baş ekonomisti Ian Shepherdson, Powell’ın tonunu Haziran ayındaki görünüme göre “şaşırtıcı” olarak nitelendirdi ve bunu Fed’in değişim için “çok uzun süre beklediğinin” kanıtı olarak değerlendirdi. **‘ÇOK FARKLI BİR TABLO’** Fed kendi veri savaşlarını yaşıyor. Temmuz ayındaki sadece 114.000 kişilik istihdam artışı, pandemi dönemi ortalamasından belirgin şekilde daha zayıf olmakla birlikte, pandemi öncesinde nüfus artışını karşılamak için makul bir hız olarak kabul edilen oranla uyumlu. Yakından izlenen bir başka ölçüt olan açık işlerin işsizlere oranı, pandemi sırasında 2’ye 1 olan tarihi yüksek seviyesinden 1,2’ye 1’e düşerek ekonominin normalleştiğinin bir başka işareti olarak pandemi öncesi seviyelere yaklaştı. Powell Cuma günü yaptığı açıklamada %4,3’lük işsizlik oranını bir miktar küçümseyerek, bu oranın doğrudan iş kayıplarından değil, artan işgücü arzı ve yavaşlayan işe alımlardan kaynaklandığını belirtti ve “Güçlü bir işgücü piyasasını korurken ekonominin %2 enflasyona geri döneceğini düşünmek için iyi bir neden var” dedi. Boston Fed Başkanı Susan Collins verdiği bir röportajda işgücü piyasasında “genel bir esneklik” olduğunu ve işsizlik oranının muhtemelen dengelenmek üzere olduğunu hissettiğini belirterek “Gördüğüm şey, bir ‘patlama’ değil, bazı plato kanıtları” dedi. Yine de, işgücü piyasasının göründüğünden daha zayıf olabileceğine dair endişeler var; bu riskler önümüzdeki aylarda ortaya çıkabilir ve Fed’i “maksimum istihdam” hedefini savunmak için daha hızlı veya daha derin faiz indirimlerine itebilir.