# Forekste düzenlemeler sonrası yatırımcı sayısı azaldı, kazanç arttı

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/forekste-duzenlemeler-sonrasi-yatirimci-sayisi-azaldi-kazanc-artti-25256h/
- Yayımlanma: 2017-07-18T13:02:28+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) Başkanı Vahdettin Ertaş, yapılan tebliğ değişikliği
sonrasında foreks piyasasında günlük işlem hacminin 44 milyar TL’den yaklaşık 9-
10 milyar TL’ye, açık pozisyon taşıyan yatırımcı sayısının da 21 bin 679’dan 6 bin
487’ye gerilediğini bildirdi.
      Kaldıraçlı işlemlerin gerçekleştirildiği foreks
piyasasında şubat ayından bugüne kadar gerçekleştirilen bir dizi düzenleme sonucu
sektörde konsolidasyon yaşanırken, yatırımcı sayısı ve işlem hacminde de “önemli
miktarda” azalış kaydedildi.             Foreks piyasasına getirilen 50 bin lira
asgari teminat ve yüzde 10 kaldıraç sınırı sonrası yatırımcıların yurt dışına yönelebileceği
tereddütleri artmıştı. Bakanlar Kurulu’nun 3 Temmuz’da aldığı karar ile yurt içinde
yerleşik kişilerin yurt dışı foreks piyasalarında işlem yapmalarının önüne set çekilmişti.
SPK Başkanı Ertaş, foreks piyasasında yapılan düzenlemeler ve sonuçlarına ilişkin
AA muhabirine yaptığı açıklamada, yapılan tebliğ değişikliği sonrasında foreks piyasasında
günlük işlem hacminin 44 milyar TL’den yaklaşık 9-10 milyar TL’ye, açık pozisyon
taşıyan yatırımcı sayısının da 21 bin 679’dan 6 bin 487’ye gerilediğini bildirdi.
Ertaş, “Değişiklik öncesi 19,6 milyar TL olan açık pozisyon tutarı ise 8 milyar 
TL bandında dalgalanmakta olup düşüş yüzde 50 civarındadır. 10 Şubat’ta 1 milyar
45 milyon TL olan Takasbank’ta tutulan teminat toplamı ise 10 Temmuz itibarıyla 
900 milyon TL’ye geriledi.” dedi.      

**“Yapılan düzenlemelerin en önemli etkisi işlem hacmi üzerinde oldu”    **  
  
Vahdettin Ertaş, yapılan düzenlemelerin en önemli etkisinin işlem hacmi üzerinde
olduğunu belirterek, halihazırda 43 kurumun foreks işlemi yapmak üzere SPK tarafından
yetkilendirildiğini, getirilen sınırlama sonrası 2 aracı kurumun faaliyetlerini 
geçici olarak durdurduğunu, 2 yetkili kurumun da faaliyetlerini tamamen sonlandırmak
üzere başvurduğunu söyledi.               Bir aracı kurumun da faaliyetlerini sona
erdirmek için kurula başvuru yapacağını duyurduğunu ancak henüz resmi başvurunun
kendilerine gelmediğini bildiren Ertaş, şöyle devam etti:               “Faaliyetlerin
sonlandırılması sürecinde kurumların müşterileriyle mutabakatlaşması, açık olan 
pozisyonların belirli bir süre içinde kapatılması veya başka bir kuruma taşınması
gerektiğinden süreçler uzun olabilmektedir. Kurumlarımızın bu süreçleri sağlıklı
bir şekilde tamamlamalarını bekliyoruz. Biz de sürecin yakından takipçisiyiz. Karlılığını
tek bir faaliyete bağlamış kurumların sektörden çıkmalarını doğal bir durum olarak
değerlendiriyoruz.”               Ertaş, İstanbul Finans Merkezi hedefi çerçevesinde
her türlü türev aracın ve imkanın ihtiyaç sahiplerine sunulabilmesini hedeflediklerini
ancak türev ürünlerdeki kaldıracın doğru kullanılmadığında yüksek zararlarla yatırımcıları
karşı karşıya bıraktığı ve sistemin tamamına zarar verdiğinin önceki dönemde görüldüğünü
söyledi.               Ertaş, gerek yatırımcı sayısı gerekse yatırımcılar tarafından
bu işlemler için Takasbank nezdinde yatırılan toplam teminat tutarının piyasa ve
ekonomi içerisinde büyüklük olarak sınırlıyken, foreks işlemlerinin aracılık sektörünün
asli unsuru gibi görülmeye başlandığını ve bu durumun sermaye piyasasına olan bakışı
da olumsuz etkilemeye başladığını, bu nedenle politika değişikliğine gidilerek kaldıraç
oranının şubatta yüzde 10’a düşürüldüğünü ve asgari teminat tutarına 50 bin liralık
sınır getirildiğini hatırlattı.                     **Yatırımcıların zararlı işlemleri
azaldı**                     SPK Başkanı Ertaş, 2017 Ocak-Mart döneminde sektörde
yatırımcı sayısına göre ağırlıklandırılmış kar zarar oranlarının yüzde 23-77 iken,
nisan-haziran döneminde yüzde 32-68 olarak gerçekleştiğini kaydetti.            
Ertaş, “Bu oranların döviz ve emtia fiyatlarındaki dalgalanmalardan da etkilendiğini
dikkate almakla beraber kazanç oranının yüzde 23’den yüzde 32’ye çıkması, düzenlemenin
geçtiğimiz kısa dönemde bile yatırımcılar açısından yararlı sonuçlar ortaya koyduğunu
göstermektedir. Daha sağlıklı değerlendirme yapmak için önümüzdeki aylarda da bu
oranları izlemeye devam edeceğiz.” diye konuştu.               Kurul olarak aracı
kurumlardan beklentilerinin, tek bir enstrümana dayalı faaliyet anlayışından uzaklaşmaları
ve faaliyet konularını çeşitlendirmeleri olduğunu belirten Ertaş, sadece foreks 
işlemlerine dayalı bir faaliyet anlayışının orta, uzun vadede sürdürülebilir olmadığını
söyledi.               Ertaş, “Gerek bazı aracı kurumlar gerekse sınırlı sayıda 
yatırımcıdan kaldıraç oranlarının düşürülmesi konusunda eleştiriler alsak da ülkemizin
ve sermaye piyasalarımızın geleceğine inanan, kısa vadeli kazanç yerine sürdürülebilir
bir faaliyet olarak konuyu gören, yatırımcıların mağduriyetlerini önemseyen ve sermaye
piyasalarımızın güçlü ve kalıcı gelişmesini arzu eden tüm kurumlarımız düzenlememize
destek verdi. Yatırımcılarımızdan da çok sayıda teşekkür mailleri ve mektupları 
aldık, hatta çiçek gönderen vatandaşlarımız bile oldu.” şeklinde konuştu.       **“
Yeni bir düzenlemeyi bu aşamada öngörmüyoruz”      **               Vahdettin Ertaş,
son düzenleme ile birlikte foreks piyasasının daha da sağlıklı bir şekilde işleyeceğini
ve yatırımcı dostu olduğunu ilk rakamların ortaya koyduğunu, bu nedenle yeni bir
düzenlemeyi bu aşamada öngörmediklerini söyledi.             Yurt dışına yönelen
yatırımcı sayısı bakımından ellerinde veri olmadığını belirten Ertaş, yatırımcıların
bu işlemleri teorik olarak yapmalarının mümkün olmakla birlikte bu işlemlerde hiçbir
güvencenin bulunmadığını, yatırımcı mağduriyetlerinin çok yüksek olacağının herkes
tarafından bilinmesi gerektiğini vurguladı.               Son düzenlemenin yürürlüğe
girdiği 10 Şubat itibarıyla Takasbank’ta 110 bin 840 adet yatırımcının toplamda 
1 milyar TL’yi aşan teminatı bulunduğunu ve söz konusu 110 bin 840 yatırımcıdan 
2 bin 240’ının teminat tutarının 50 bin liranın üzerinde olduğunu bildiren Ertaş,
şöyle devam etti:             “50 bin TL’nin üzerinde teminatı olan 2 bin 240 yatırımcının
toplam teminat tutarı 873 milyon TL olup teminatların yüzde 88’i yatırımcıların 
yüzde 2’lik bir kesimine aitti. Güncel durumda ise Takasbank’ta hesabı olan yatırımcı
sayısı 91 bin 633’e düşmüştür. Bu müşterilerin teminat toplamı da 10 Temmuz itibarıyla
900 milyon TL’dir. 50 bin TL’nin üzerinde teminatı bulunan müşteri sayısı ise 3 
bin 53’e yükselmiştir. Yani yüzde 36 oranında bir artış gerçekleşmiştir. Bu yatırımcıların
teminat tutarları toplam teminat tutarının yüzde 92’sini oluşturmaktadır. Yatırımcı
sayısındaki azalmanın tamamına yakını 20 bin TL’nin altında teminatı bulunan yatırımcı
grubundan kaynaklanmıştır. Söz konusu gruba giren müşterilerin sayısında yaklaşık
15 bin kişilik bir azalma gerçekleşmiştir.               Düzenlemenin ilk etkisini
özetlemek gerekirse; 50 bin TL ve üzerinde teminatı bulunan yatırımcı sayısı yüzde
36 artmış, 20 bin TL ve altında teminatı bulunan yatırımcı sayısı yüzde 13,5 azalmış,
kazanç oranı yılın ilk çeyreğinde yüzde 23’ten yüzde 32’ye yükselmiştir. Bu tablo,
küçük tutarlarla piyasada işlem yapan foreks yatırımcılarının bir kısmının piyasadan
çekildiğini, 50 bin TL ve üzerinde teminatı bulunan nispeten daha büyük tutarda 
işlem yapan (bir kısmı nitelikli ve kurumsal) yatırımcı sayısında artış olduğunu,
kazanç oranlarında da ortalama 9 puanlık bir artış olduğunu göstermektedir. Bu rakamlar
piyasadaki işleyişin daha sağlıklı bir seyir izlediğini net bir şekilde ortaya koymaktadır.**“
Bugüne kadar 83 internet sitesi ile ilgili işlem gerçekleştirildi”    **        
SPK Başkanı Ertaş, son Bakanlar Kurulu kararında Türkiye’de yerleşik kişilerin kaldıraçlı
alım satım işlemleri ve bu işlemler ile aynı hükümlere tabi diğer türev araçların
alım satım işlemlerinin sadece SPK tarafından yetkilendirilmiş aracı kurumlar aracılığıyla
gerçekleştirebileceğinin düzenlendiğini hatırlattı.               Ertaş, “Burada
amaç, vatandaşlarımızın da dikkatini çekmek, koruması olmayan ülke ve piyasalarda
yatırım yaparak para kaybetmelerine engel olmaktır. Bu konuları da yakından izliyoruz,
aykırı uygulamaların tespiti halinde ilgili müeyyedelerin uygulanacağı tabiidir.”
diye konuştu.               Bu konuda kendilerine ihbarlar ulaştığı gibi, kurul 
olarak da bu tür kuruluşları tespit edebildiklerini ve sonrasında tespit edilen 
söz konusu siteleri, erişime engellenmeleri talebiyle Bilgi Teknolojileri ve İletişim
Kurumu’na başvurduklarını anlatan Ertaş, 2011 yılından bu yana 18’i aynı sitenin
farklı uzantıları olmak üzere 83 internet sitesi ile ilgili işlem yapıldığını, kanunda
yapılan yeni düzenleme sonrasında erişimi engellenen internet sitesi sayısının ise
22 olduğunu bildirdi.               Ertaş, foreks piyasasının kur ve diğer fiyat
risklerinden korunmak üzere kullanılabilecek türev ürünleri barındırmakla birlikte,
internet erişiminin ve akıllı telefon kullanımının yaygınlaşmasına bağlı olarak 
gelişiminin risk yönetiminden çok bireysel yatırımcılar arasında kısa sürede düşük
sermaye ile yüksek getiri elde etme amaçlı bir hale dönüştüğünü belirterek, “Bu 
çerçevede, yatırımcılarımızın gereksiz risk almamaları ve yurt içinde mevduat, katılım
hesabı, tahvil, bono, hisse senedi, altın, gayrimenkul gibi yatırım araçlarına yatırım
yapmalarının kendi menfaatleri açısından daha iyi olacağı görüşündeyim. Yurt dışı
güvencesi ve düzenlemesi olmayan kurumlar yerine Kurulumuzdan yetki almış kurumlarla
çalışmalarını tavsiye ederim. ” şeklinde konuştu.      
