# Geleceğin meslekleri Sanayi 4.0’la şekillenecek

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/gelecegin-meslekleri-sanayi-4-0la-sekillenecek-25968h/
- Yayımlanma: 2017-08-09T10:08:34+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

Son zamanlarda Türkiye ve Dünyanın gündeminde olan ’Sanayi 4.0’ kavramı, dijital
dönüşümü de beraberinde getiriyor. Sanayi 4.0 ile birlikte günümüzdeki mesleklerin
yüzde 60’ının yok olacağını dile getiren Prof. Dr. Sinan Alçın, veri madenciliği,
veri mühendisliği, ürün tasarımcılığı ve kullanıcı deneyimi uzmanlığı gibi yeni 
mesleklerin kapıda olduğunu söyledi.

Sanayi 4.0’ın bütünleşik hale gelmiş üretim ve tüketim sistemlerini içerdiğini belirten
İstanbul Kültür Üniversitesi İktisat Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sinan Alçın,“
Bu, insanın zihinsel dönüşümüyle ilgili bir süreç. Toplumsal bilinçte bir artış 
yaratamadığımız sürece sadece makinelerle bu sürece geçmek mümkün değil. Kuşaklar
arasında dijitalleşme ve sanallaşma konusunda bir kırılma yaşıyoruz. Yeni kuşağın
kullandığı dille eski kuşağın kullandığı dil birbirinden tamamen kopmuş durumda.
Şu anda 4-5 yaşında çocuklar kodlama eğitimleri almaya başladılar. Tüm bunlar önemli
bir toplumsal dönüşüm sürecinin başında olduğumuzu gösteriyor. Bu sürecin doğru 
yönetilmesi çok önemli” diye konuştu. 

**GELECEĞİN MESLEKLERİ ARASINDA ÜRÜN TASARIMCILIĞI YER ALACAK **

Gelecekte günümüzdeki mesleklerin yüzde 60’ının var olmayacağının altını çizen Prof.
Dr. Sinan Alçın, “Veri madenciliği, veri tasarımcılığı, veri mühendisliği, veri 
güvenliği gibi yeni alanlar ortaya çıkacak. Artık hem dijital hem de fiziksel ortamda
tasarım ön planda, gelecek tasarımla da çok bağlantılı. Bu nedenle geleceğin meslekleri
arasında ürün tasarımcılığını da sayabiliriz. Bunların yanı sıra kullanıcı deneyimlerinin
de ciddi bir önemi olacak. Firmalar artık kendi tasarladıkları ürünleri satmak yerine
alıcıya ürünü tasarlama şansı verecek. Örneği kişi alacağı bir otomobilde olması
gereken özellikleri dijital ortamda kendi seçip, ücreti ödeyip, aracı üretime gönderebilecek.
Bu sistemleri, kişi ve firmayla buluşturacak ara yüzlerin ve yazılımların geliştirilmesi
sağlamak da yeni bir mesleğin ortaya çıkmasına vesile olacak. Kullanıcı deneyimi
uzmanları bu noktada ihtiyaçları karşılayabilecek” diyerek konuşmasını sürdürdü.

**İNSANLARIN YERİNİ MAKİNELER ALACAK ENDİŞESİ **

Sanayi 4.0’a dair yaşanan endişelerden biri de insan gücünün yerini makinelerin 
alma ihtimali. Bu durumun daha önce gerçekleşen dönüşümlerde de yaşandığına işaret
eden Prof. Dr. Alçın, “Üçüncü Sanayi Devrimi dönemine baktığımızda işin yok olacağı,
tamamen ortadan kalkacağı inancı yaygındı. 1980’den günümüze geldiğimizde ise dünyada
işçi sayısının o zamankinin 2 katından daha fazla olduğunu görüyoruz. Bırakın işin
yok olmasını her devirde katlanarak arttığını görüyoruz. Şimdi de durum değişmeyecek.
Artık daha donanımlı insan gücüne ihtiyaç duyulacak” ifadelerini kullandı. 

**FİRMALARIN AKLINDAKİ SORU İŞARETLERİ **

Türkiye’deki firmaların bu dönüşümün neresinde olduğuna dair bilgiler de veren Prof.
Dr. Sinan Alçın, “Firmalar en fazla endişeyi bu sürece nasıl entegre olacakları 
konusunda yaşıyorlar. Öncelikle anlaşılması gereken nokta herkesin aynı rolü oynamayacak
olması. Önemli olan bu süreci kavramak ve doğru rolü üstlenmek. Firmalar, bu süreçte
eksiklerini iyi tespit edip, güçlü yönlerini pekiştirmeli, birbirleriyle olan bağlantılarını
artırmalı. Bu, tek başına olacak bir makineleşme veya otomasyon süreci değil” diye
vurguladı. 

**“SANAYİ 4.0’IN KENDİSİNDEN ÖNCE TAKLİDİ GELDİ” **

Firmaları, fırsatçılara karşı da uyaran Prof. Dr. Alçın, “Sanayi 4.0’ın kendisinden
önce taklidi geldi. Geçmişte hazırlanmış olan stok kontrol sistemlerinin birçoğunun
ismi ’Sanayi 4.0 Otomasyon Sistemi’ olarak değiştirilip firmalara satılıyor. Bu 
da, firmalarda hayal kırıklığı yaratıyor. Çünkü bu sistemler, aslında makinelerin
işleyiş şemalarının kaydedildiği verimlilik artırmaya yönelik optimizasyon programları.
Fakat Sanayi 4.0 bundan ibaret veya buna bağlı bir sistem değil. Firmada dakikada
kaç tane kazağın dikildiğini öğrenmemiz bizi Sanayi 4.0’a geçiren şey değil. Çünkü
bu süreç bütünleşik bir ekosistem sürecidir. Dolayısıyla böyle olumsuz deneyimler
de yaşanıyor” dedi.

 BU SÜREÇTE TÜRKİYE’YE DÜŞEN ROL NE OLACAK? 

Dünyanın, Sanayi 4.0 sürecinin henüz başında olduğunu, bu nedenle Türkiye’nin de
herhangi bir şey kaçırmadığını işaret eden Prof. Dr. Sinan Alçın, “Türkiye’nin bu
süreçteki rolü, tedarik ve yan sanayide uzmanlaşmak. Bu alanlarda açık, şeffaf ve
diğer sistemlerle entegre hale gelip, günün gereklerini yakalamak lazım ki, sistemin
içinde kalmaya devam edebilelim. Diğer yandan insan gücü konusunda sıkıntı yaşamamamız
da avantajımıza olacak bir başka etken” diye belirtti. 

Bu tip bir dönüşüm için merkezde politikanın da doğru bir şekilde yürütülmesi gerektiğine
vurgu yapan Prof. Dr. Alçın, “Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneğininÿ(TÜSİAD)
başlattığı Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından desteklenen ve Müstakil
Sanayici ve İş Adamları Derneği (MÜSİAD), Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB),
Teknoloji Geliştirme Vakfı (TTGV) gibi kuruluşları da kapsayan bir Sanayi 4.0 platformu
oluşturuldu. Bu önemli bir adım ve bundan sonra rotanın daha doğru çizileceğini 
düşünüyorum” ifadelerinde bulundu. 

**FİRMALARIN SANAYİ 4.0’A NE KADAR HAZIR OLDUĞUNU ÖLÇEN TEST: TEST4WARE **

Firmaların eksiklerini görmeleri adına ’Test4Ware’ isimli bir test hazırlayan Prof.
Dr. Sinan Alçın, ücretsiz bir şekilde internet üzerinden erişilebilen uygulaması
hakkında da bilgi verdi. Hardware, netware, software ve wetware olmak üzere 4 alan
üzerinde yoğunlaşan ve bununla ilgili ’4Ware’ yaklaşımını geliştiren Prof. Dr. Alçın,”
Hardware makine, tesisat gücünü;software yazılımı, netware ilişkisellik, wetware
ise beyin gücünü temsil ediyor. Wetware daha önce kullanılmamış bir kavram. Bu dörtlü
içinde kayıp halkanın insan gücü olduğunu söylemek mümkün.Esas bu dönüşümü yaratacak
olan da kayıp halka olarak nitelendirdiğimiz insan gücüdür” dedi. 

Geliştirdiği testin ayrıntılarına da değinen Prof. Dr. Alçın, “Firmaların bu süreci
başarılı bir şekilde geçirebilmesi için bu 4 alanda da ilerleme kaydetmeleri lazım.
Geliştirdiğim testle firmalar bu alanlardaki yetkinliklerini ölçümleyebiliyorlar.
Testin içinde 4 alanla ilgili ayrı ayrı 10ar tane soru var. Testteki 40 soru yanıtlandığında,
her bir alan için 0 ile 1 arasında bir skor değer ve genel bir ortalama değer ortaya
çıkıyor. Dolayısıyla firma hangi alanda eksik, hangi alanda önde olduğunu görebiliyor.
Bu konuda dünyada karmaşık testler elbette var ancak ücretsiz bir şekilde ’Test4Ware’
isimli internet sitesi üzerinden kullanıma sunduğum bu test oldukça sade ve bu kolaylıkta.
Dünyada başka bir örneği de yok” diyerek sözlerini noktaladı.
