# Hisse senedi piyasaları Çin hakkında neyi yanlış anladı? - Bağlantı: https://www.borsatek.com/hisse-senedi-piyasalari-cin-hakkinda-neyi-yanlis-anladi-99770h/ - Yayımlanma: 2023-07-05T08:27:04+03:00 - Yazar: Selim Soydan Çin hisse senetleri Ocak ayında sıkı Covid kısıtlamalarının kaldırılmasının ardından yükselişe geçerken, [Goldman Sachs](https://www.borsatek.com/goldman-sachs-apple-ile-ortakligini-sonlandirabilir-99643h) stratejistleri birkaç hafta içinde yaşanan yüzde 46’lık yükselişin yalnızca bir başlangıç olduğunu belirttiler. “[Çin](https://www.borsatek.com/cin-avrupa-birliginden-gelecek-heyetin-ziyaretini-tek-tarafli-iptal-etti-99741h) 2023’te küresel bağlamda büyüme, politika ve enflasyon döngülerinde iyi konumlanmış görünüyor” diyen uzmanlar, ülkenin yıkıcı karantinaları tamamen geride bırakmayı başarması halinde hisselerin yüzde 15 hatta 20 daha yükselebileceğini belirttiler. Ve takip eden haftalarda MSCI Çin endeksi neredeyse yüzde 10 yükseldi. Ancak Wall Street’in en büyük bankalarının çoğunun iyimser tahminlerine rağmen, piyasa zaten zirveye yaklaşmıştı. Financial Times’ın haberine göre Çin hisse senetleri Ocak ayı sonundaki zirvesinden bu yana yüzde 20’den fazla değer kaybederek, küresel ve bölgesel emsallerinin iyimser tahminleri geride bıraktığı bir dönemde dünyanın en büyük ikinci ekonomisini ayı piyasasına itti. Yatırımcıların Çin hisse senetlerine yönelik yüksek umutları üç faktöre dayanıyordu. Birincisi, Washington ve Pekin arasındaki düzenli diplomatik alışverişin yeniden başlamasıyla ABD ile yaşanan gerilim nihayet azalacaktı. İkinci olarak, stratejistler Çin tüketici harcamalarının, hanehalklarının karantina sırasında biriktirdikleri tüm nakit parayı harcamak için nihayet serbest bırakılmasıyla birlikte geri dönmesini bekliyordu. Ve son olarak, eğer bu başarısız olursa, Pekin daha önce pek çok kez yaptığı gibi büyük ölçekli teşviklerle devreye girecekti. Ancak ABD hükümetinin Şubat ayında şüpheli bir Çin casus balonunu ortaya çıkarması ve düşürmesi, yeni başlayan bir yumuşamayı raydan çıkardı ve dünyanın en büyük iki ekonomisi arasında artan gerilimin finansal yansımalarına karşı zaten tetikte olan küresel yatırımcıları ürküttü. Yıllarca süren ekonomik bozulma ve sert sıfır Kovid politikaları nedeniyle finansal güvencesizlikten yara alan Çinli tüketiciler, fazla tasarruflarını “intikam harcamaları” dalgalarında kullanmak yerine, ekonomik büyümeyi canlandırabilecek büyük alımlar yapma konusunda isteksiz kaldılar. Çin Merkez Bankası tarafından Perşembe günü açıklanan üç aylık bir anketin bulgularına göre, 2022 yılının ilk altı ayında daha fazla Çinli tüketici kazançlarını tasarruf etmeyi tercih etti. Ankete katılanların neredeyse yüzde 60’ı kazançlarını biriktirmeye daha meyilli olduklarını söylerken, sadece dörtte biri harcamaya daha meyilli olduklarını belirtti. Macquarie’de kıdemli bir analist olan Dexter Hsu, “Çinli hanehalkları, kredilerini erken öderken daha fazla tasarruf ederek kaldıraç azaltma modunda görünüyor. Mevduat faiz oranları düşmeye devam ettikçe, hane halkı getiri arayışına giriyor.” dedi. Bu da stratejistleri son ayağa bel bağlamak zorunda bıraktı: Çinli yetkililerin ekonomiyi canlandırmak için büyük miktarlarda para harcamaya yönelik denenmiş ve güvenilir politikası. HSBC Qianhai Securities’de araştırma ve hisse senedi stratejisi başkanı olan Steven Sun, “Teşvik paketine dair çok yüksek beklentiler var ve [yetkililerin] hala çok fazla politika alanına sahip olduğunu söylemek yeterli.” Tarihsel olarak politika yapıcılar, ülkenin daha önceki hızlı büyümesinin merkezinde yer alan gayrimenkul geliştirme ve altyapı projelerine odaklandılar. Ancak Çinli emlak gruplarının aşırı borçlanmasını yıllarca engelleyen Pekin, müteahhitlerin borç yüklerinin yeniden şişmesine neden olabilecek büyük ölçekli teşviklere karşı temkinli davranıyor. Sonuç olarak Çin, faiz oranlarını gerilemeyi önlemeye yardımcı olacak kadar düşürdü, ancak 2023’ün başında yatırımcıların beklediği şekilde işleri tersine çevirmeye yardımcı olacak daha geniş bir destek sağlama konusunda isteksiz kaldı. Nomura’nın baş Çin ekonomisti Lu Ting, “İnsanlar emlak sektöründeki erimenin olumsuz geri besleme döngüsünü hafife aldığı, kötüleşen dış jeopolitik ortam nedeniyle güven eksikliğini azımsadığı ve salgın sonrası intikam harcamalarının toparlanmasını fazla tahmin ettiği için ekonomik toparlanma beklentilerin altında kaldı” dedi. Yine de Çin’den gelen son ekonomik verilerin çizdiği korkunç tablo, bazı stratejistleri en azından bir tür teşvikin olası olduğuna ve piyasa duyarlılığını tersine çevirmeye yardımcı olabileceğine ikna etti. HSBC Qianhai kısa bir süre önce Şanghay ve Shenzhen’de işlem gören hisse senetlerinden oluşan CSI 300 endeksi için yılsonu hedefini düşürdü. Sun bu hamleyi “ince ayar” olarak nitelendirdi ve halen yıllık bazda yaklaşık %1 düşüşte olan gösterge endeksin 2023 yılını %11’in üzerinde bir artışla tamamlamasını bekliyor. Sun, Çin’in tüketici güveni eksikliğini kısmen telafi etmek için yılın ikinci yarısında teşvik önlemlerini hızla artıracağını söyledi, ancak politika yapıcıların önceki çabalarda olduğu gibi emlak veya altyapıya odaklanmasının pek olası olmadığını da sözlerine ekledi. Invesco’da Japonya hariç Asya Pasifik küresel piyasa stratejisti olan David Chao, yatırımcıların Çin hisse senetlerine dönmek isteyeceklerini çünkü “mevcut değerlemelerin çok fazla düşüş eğilimi gösterdiğini” söyledi. Pekin’in önümüzdeki aylarda daha fazla teşvik önlemi almasının muhtemel olduğunu ve bunların ekonomiye “anlamlı bir destek” ve “piyasalara bir sinyal” sağlayabileceğini, ancak bunların “parça parça ortaya çıkacağını” da sözlerine ekledi. Goldman Sachs bile teşvik destekli bir toparlanmanın hala devam edeceği konusunda umutlu; yakın tarihli bir notunda politika gevşemesinin “yapıcı piyasa görüşümüzün temel dayanağı” olduğunu açıklıyor ve Çin’in onshore borsasının önümüzdeki 12 ay içinde mevcut seviyesinden yüzde 7 yükseleceği tahmininde bulunuyor. Diğerleri daha az iyimser. Nomura’dan Lu ve diğer şüpheci analistler, büyük çaplı parasal teşviklerin ya da agresif faiz indirimlerinin piyasada güveni yeniden tesis etmek için gereken ekonomik büyümeyi sağlayamayacağını savunuyor. Bu durumun Çin hisse senetleri için yapılan yükseliş tahminlerini gerçekçi olmaktan uzaklaştırdığını söylüyorlar. Grow Investment Group’un baş ekonomisti Hong Hao, “Piyasa teşvik için yalvarıyor. Ancak parasal genişleme seküler sorunları çözemez. Gayrimenkulü ne kadar çok beslersek, içinde bulunduğu tuzaktan çıkması o kadar zorlaşır.” sözlerini kaydetti.