# İhdas edilen ek kurumlar vergisinin uygulama esasları belirlendi

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/ihdas-edilen-ek-kurumlar-vergisinin-uygulama-esaslari-belirlendi-97230h/
- Yayımlanma: 2023-04-15T09:44:09+03:00
- Yazar: Selim Soydan

[Hazine](https://www.hmb.gov.tr/) ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının
hazırladığı “Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin 
7440 Sayılı Kanun Genel Tebliği” Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Buna göre, 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda
Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile tek seferlik ek kurumlar vergisi ihdas edilmişti.

Tebliğle ek [vergi](https://www.borsatek.com/vergi-affi-ve-borc-yapilandirmasi-neleri-kapsiyor-nasil-yapilir-2907g)
nin uygulanmasına yönelik esaslar belirlendi, ayrıntılı açıklama ve örnek uygulamalara
da tebliğde yer verildi.

Ek vergi, 2022 yılı verilecek kurumlar vergisi beyannamesinden alınacak, bu vergiyi
kurumlar vergisi mükellefleri ödeyecek, gelir vergisi mükellefleri ek vergi ödemeyecek.

Mücbir sebep ilan edilen depremden etkilenen 11 il ve 1 ilçedeki kurumlar vergisi
mükellefleri ek vergi ödemeyecek.

Kurumlar vergisi mükellefleri, Kurumlar Vergisi Kanunu ile diğer bazı kanunlarda
yer alan düzenlemeler uyarınca, istisna ve indirimlerini beyanname üzerinde safi
kurum kazancının tespitinde indirim konusu yapabiliyor.

### 20 bin mükellefi etkilemesi bekleniyor

Düzenlemenin, 2022 yılı kurumlar vergisinde istisna ve indirimleri bulunan 20 bin
civarı mükellefi etkilemesi bekleniyor. Ek vergi 2022 yılı kurumlar vergisi beyannamesindeki
indirim ve istisna tutarları üzerinden yüzde 10 olarak hesaplanacak.

Kapsama alınan istisnalar, iştirak kazançları istisnası, taşınmaz ve iştirak hissesi
satış kazancı istisnası, yurt dışından elde edilen ve bazı şartları taşıyan kazanç
istisnaları, serbest bölge ve teknoloji geliştirme bölgesi kazanç istisnaları gibi
kalemler olacak.

İndirimlerden ise yatırım, AR-GE, nakdi sermaye indirimleri kapsama dahil edildi.

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 32/A maddesi kapsamında indirimli kurumlar vergisine
tabi matrah üzerinden de yüzde 10 ek vergi alınacak.

İştirak kazançları istisnası ile yurt dışından elde edilen ve yüzde 15 vergi yükü
taşıyan istisna kazançlarda ise ek vergi yüzde 5 olarak hesaplanacak.

Özel hesap dönemi tayin edilen mükellefler için 2023 yılı içinde sona erecek hesap
dönemi için verilmesi gereken kurumlar vergisi beyannamelerinde dikkate alınan indirim,
istisna ve indirimli kurumlar vergisi matrahları üzerinden ek vergi hesaplanacak.

### Hesaplanan vergi iki taksitte ödenecek

Hesaplanan ek vergi, ilk taksiti nisan ayında kurumlar vergisi ödeme süresi içinde,
ikincisi ise bu süreyi takip eden dördüncü ayda, ağustos ayında, iki taksitte ödenecek.

Mikro ve küçük işletmelerin AR-GE ve tasarım indirimleri ile teknokent kazançlarından
ek vergi alınmayacak.

AR-GE indirim tutarları ile teknokent kazanç istisnası tutarları da ek vergi kapsamında
olurken, yeni girişimci ve gelişmekte olan ve mikro ile küçük işletme olarak tanımlanan
takribi 3 bin AR-GE ve teknoloji şirketinin bu indirim ve istisnaları ek vergi kapsamı
dışında tutuldu.

Girişim sermayesi fonları dahil olmak üzere yatırım fon ve ortaklıklarının istisna
kazançları ek vergi kapsamı dışında bırakıldı.

Sermaye piyasalarının ve girişimcilik ekosisteminin gelişimi için önemli olan yatırım
fon ve ortaklıklarının elde ettikleri kazançların tamamı kurumlar vergisinden istisna
olurken, bu fon ve ortaklıkların kazançları da ek verginin kapsamı dışında bırakıldı.

Vergi Usul Kanunu’nun 325/A maddesine göre girişim sermayesi fonlarına veya ortaklıklarına
yatırım yapmak için ayrılan fon tutarları kurum kazancından indirilebiliyor. Matrahtan
indirilen bu tutarlar da ek vergi kapsamı dışında tutuldu.

Kur korumalı mevduat hesapları ile bağış ve yardımlar ek vergiye tabi olmayacak.
Kur korumalı mevduat hesaplarından elde edilen gelirlere uygulanan istisna tutarları,
finansal kiralama şirketleri ve varlık kiralama şirketleri ile yapılan sat-kirala-
geri al işlemlerinden doğan kazançlara ilişkin istisna tutarları, kooperatiflerin
faydalandığı risturn istisnası tutarları, her türlü bağış ve yardımlar ile sponsorluk
harcamaları üzerinden ek vergi alınmayacak.

Beyannamede gösterilen ancak mahiyeti itibarıyla indirim ve istisna kapsamında olmayan
tutarlar ek vergi kapsamına girmeyecek.

Beyannamede “Diğer indirimler ve istisnalar” satırlarında gösterilen Türkiye Muhasebe
Standartları/Türkiye Finansal Raporlama Standartları ile Vergi Usul Kanunu hükümleri
arasındaki değerleme farkları, örtülü sermaye kabul edilen borçlanmalarda borç alan
kurum nezdinde Türk lirasının değer kazanması sonucu oluşan kur farkı gelirleri,
kıdem tazminatı karşılığı iptali gibi tutarlar üzerinden ek vergi hesaplanmayacak.

Yürürlükte bulunan çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları, ikili veya çok taraflı
diğer uluslararası anlaşmalar uyarınca, kurumlar vergisinden istisna edilen kazançlar
üzerinden de ek vergi alınmayacak. Tasfiye, birleşme, devir ve tam bölünme işlemlerinde
12 Mart 2023 tarihinden önce verilmiş beyannamelerde ek vergi uygulanmayacak.

Mükelleflerin, tasfiye, birleşme, devir ve tam bölünme işlemleri nedeniyle 2022 
yılına ilişkin olarak Kanun’un yayım tarihi olan 12 Mart 2023’ten önce vermiş oldukları
beyannamelerde faydalandıkları indirim ve istisna tutarları üzerinden ek vergi hesaplanmayacak.

İstisna ve indirimlerini beyannamede göstermeyenler ve eksik bildirenler ek vergiyi
cezalı ödeyecek. Hak kazanılan istisna ve indirimlerin beyannamede gösterilmesi 
gerekecek.

Beyannamede gösterilmeyen veya beyannamede gösterilmekle birlikte indirimler/istisnalar
satırlarında yer verilmeyen indirim ve istisnalar nedeniyle eksik tahakkuk eden 
ek vergi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi ile tahsil edilecek.
