# İran ekonomisi ABD yaptırımları ve savaşın etkisiyle daralıyor

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/iran-ekonomisi-abd-yaptirimlari/
- Yayımlanma: 2026-08-29T15:18:18+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

İran ekonomisi, ABD ile sürdürülen savaşın ve artan yaptırımların etkisiyle belirgin
biçimde küçülüyor. [İran](https://www.borsatek.com/atlfa-spk-onay-498-milyon/) Cumhurbaşkanı
Mesud Pezeşkiyan, [ABD yaptırımları](https://www.whitehouse.gov/) ve [İran](https://www.borsatek.com/blume-birlesme-spk-basvuru/)
limanlarına yönelik deniz ablukası nedeniyle dış ticaretin yüzde 35 gerilediğini
açıkladı.

Yıllık enflasyon geçen ay yüzde 66’ya yükseldi. Buna karşın Tahran yönetimi, ABD
baskısına karşı direneceğini ve Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü sürdüreceğini
vurguladı.

Dini lider Ayetullah Mojtaba Hamenei, hükümeti enflasyon, işsizlik ve piyasa yönetimi
gibi sorunlarla ciddi biçimde ilgilenmeye çağırdı. Hamenei, babası ve önceki dini
lider Ayetullah Ali Hamenei’nin öldürüldüğü 28 Şubat tarihli saldırıda yaralanmasının
ardından kamuoyu önünde görünmüyor. Hamenei’ye atfedilen yazılı açıklamada, enflasyon,
işsizlik, fiyat yönetimi ve mal-hizmet piyasasına ilişkin zincirleme sorunların 
ciddiyetle ele alınması gerektiği belirtildi.

![İran](https://i1.wp.com/www.borsatek.com/app/uploads/2026/08/iran_middle_eastern_adam_walking_past_beautifully_decorated_mosque_wall_qom-
1024x576.jpg)

Hükümet devlet medyasına yaptığı açıklamada, savaş ve yaptırımların yarattığı ekonomik
baskıyla mücadelenin öncelik olduğunu bildirdi. Enflasyonu dizginlemek, piyasaları
yönetmek, istihdam yaratmak, yatırımları yerli üretime yönlendirmek ve dolara bağımlılığı
kademeli olarak azaltmak, hükümetin belirttiği hedefler arasında yer aldı.

ABD ve İsrail’in savaşı başlatmasının üzerinden altı ay geçti, müzakereler tıkanma
noktasında ve ABD Başkanı Donald Trump yönetimi İran’ı finansal olarak cezalandırma
çabalarını “ekonomik D-Day” olarak nitelendirdiği bir sürece hızlandırdı.

## ABD yaptırımları ticaret ağını sıkıştırıyor

Washington yönetimi, ülkeleri İran ile ticari bağlarını kesmeye çağırdı ve aksi 
halde ikincil yaptırımlarla karşı karşıya kalacaklarını duyurdu. Buna karşın ABD
Hazine Bakanlığı, Çin ve Hindistan gibi büyük ticaret ortaklarına yönelik doğrudan
ceza uygulamaktan kaçındı; bu adımın küresel ve ABD ekonomisi üzerinde geri tepme
riski taşıdığı değerlendirmesi yapıldı.

Hazine Bakanlığı, Tahran ile iş yapması nedeniyle Mısır’ın Banque Misr bankasına
yaptırım uyguladı ve bankanın Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki şubelerini dolar işlemlerinden
kesecek bir kural önerdi. Mısır Merkez Bankası, kendisinin ve Dışişleri Bakanlığı’nın
konuyla ilgili ABD yetkilileriyle iletişimde olduğunu belirtti; önlemin yalnızca
Banque Misr’in BAE birimindeki muhabir bankalarla yapılan dolar işlemlerini kapsadığını
ekledi.

Banque Misr ise ABD Hazine Bakanlığı’nın bildirimini incelediğini, BAE’deki şubesinin
geçerli kural ve prosedürler çerçevesinde müşterilerine bankacılık hizmeti vermeye
devam ettiğini duyurdu. ABD ayrıca Hong Kong merkezli bir kuruluşu ve Tahran merkezli
Bank Melli bankasıyla bağlantılı bir kişiyi de yaptırım listesine ekledi.

![iran](https://i3.wp.com/www.borsatek.com/app/uploads/2026/07/iran1-1024x576.webp)

| Gösterge | Değer | 
| Yıllık enflasyon | %66 | 
| Dış ticarette gerileme | %35 | 
| Haziran mutabakatı döneminde satılan petrol | Yaklaşık 90 milyon varil | 
| Boğazdan geçen ticaret gemisi (Perşembe) | 7 (önceki gün 17, 10 günlük ortalama 15) |

## Diplomasi ve Hürmüz Boğazı gerginliği sürüyor

Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, Perşembe günü Tahran’da İran
liderleriyle görüştü ve toplantıda Hürmüz Boğazı’ndan savaş öncesi açık gemi trafiğine
dönülmesinin önemine dikkat çektiğini belirtti. Dışişleri Bakanı Abbas Aragçi, Cuma
günü Al Sani ile yapılan görüşmeleri “yaratıcı” olarak tanımladı. İran, Cumartesi
günü yaptığı açıklamada diplomasi ve savunmanın ülkenin ulusal çıkarlarını, güvenliğini
ve toprak bütünlüğünü korumak için “birbirini tamamlayan, koordineli ve ayrılmaz
iki kanat” olduğunu vurguladı ve her iki alanı dengeli biçimde sürdüreceğini bildirdi.

Katar ve Pakistan, Haziran ayında imzalanan ve kısa süreli bir ateşkese yol açan
mutabakat metninin arabuluculuğunu üstlenmişti; ancak boğaz konusundaki anlaşmazlıklar
mutabakatın dağılmasına neden oldu. Savaş öncesinde boğazdan dünya petrol ve LNG
ticaretinin yüzde 20’si geçiyordu. ABD askeri komutanları, Devrim Muhafızları Ordusu
tarafından aylar önce döşenen deniz mayınlarının Amerikan kuvvetlerince temizlendiğini
bildirdi. ABD Başkanı Trump, Hürmüz Boğazı’nın açık olduğunu tekrarlarken, Devrim
Muhafızları donanması yaptığı açıklamada bu iddiaların “açık bir yalan” olduğunu
belirtti ve boğazın İran izni olmadan gemilere kapalı kaldığını yineledi.

### İran’da enflasyon neden bu kadar yükseldi?

ABD yaptırımları, savaşın yarattığı ekonomik baskı ve ülke limanlarına yönelik deniz
ablukası, ithalat maliyetlerini ve piyasa dengesini bozarak yıllık enflasyonun yüzde
66 seviyesine çıkmasına yol açtı.

### Hürmüz Boğazı neden İran için stratejik önem taşıyor?

Dünya petrol ve LNG ticaretinin yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı, İran’a küresel
enerji piyasalarını etkileme gücü veriyor ve bu nedenle boğaz üzerindeki kontrol
tartışması diplomatik sürecin merkezinde kalıyor.

![İran ekonomisi ABD yaptırımları ve savaşın etkisiyle daralıyor Borsatek](https://
i1.wp.com/www.borsatek.com/app/uploads/2026/03/Iran-fuze_3-1024x576.jpg)