# İSO Türkiye İmalat PMI kasımda yükseldi

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/iso-turkiye-imalat-pmi-kasimda-yukseldi-76006h/
- Yayımlanma: 2021-12-01T10:05:01+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

Ekonomik büyümenin öncü göstergesi olan imalat sanayi performansında en hızlı ve
güvenilir referans kabul edilen İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat PMI, kasımda
52,0 değerini aldı ve imalatçıların faaliyet koşullarının son altı aydır iyileştiğine
işaret etti. Faaliyet koşullarındaki iyileşmede üretimin yeniden büyümeye geçmesi
etkili olurken, istihdamdaki artışın devam etmesi de üretimi destekledi.

### 10 sektörün tamamında belirgin fiyat artışları gözlendi

İstanbul Sanayi Odası Türkiye Sektörel PMI kasım verilerine göre, Türk lirasındaki
değer kaybı ve tedarik zincirlerindeki aksamalar sonucu takip edilen 10 sektörün
tamamında belirgin fiyat artışları gözlendi. Sektörlerin hemen hemen hepsinde girdi
fiyatları daha hızlı artarken nihai ürün satış fiyatları enflasyonu ise tüm sektörlerde
ivme kazandı. Hem üretim hem de yeni siparişler sektörlerin çoğunluğunda yavaşlarken,
raporun olumlu gelişmeleri yine istihdam tarafında gerçekleşti. On sektörün altısı
personel sayılarını artırdı.

### “Sektörde iyileşmeye işaret eden anket sonuçları”

Ekonomik büyümenin öncü göstergesi olan imalat sanayi performansında en hızlı ve
güvenilir referans kabul edilen İstanbul Sanayi Odası (İSO) Türkiye İmalat PMI (
Satın Alma Yöneticileri Endeksi) anketinin Kasım 2021 dönemi sonuçları açıklandı.
Eşik değer olan 50,0’nin üzerinde ölçülen tüm rakamların sektörde iyileşmeye işaret
ettiği anket sonuçlarına göre, ekimde 51,2 olarak ölçülen manşet PMI kasımda 52,0
değerini aldı ve imalatçıların faaliyet koşullarının son altı aydır iyileştiğine
işaret etti. Ekimdeki yavaşlamanın ardından kasımda üretim hafif bir artış kaydetti.
Faaliyet koşullarındaki iyileşmede üretimin yeniden büyümeye geçmesi etkili oldu.
İstihdamdaki artışın devam etmesi de üretimi destekledi. Sektör son bir buçuk yıl
boyunca kesintisiz bir şekilde yeni istihdam yarattı.
Öte yandan, yeni alınan ihracat
siparişlerinde devam eden büyümeye rağmen toplam yeni siparişlerde zayıflık belirtileri
arttı. Art arda ikinci ay yavaşlama kaydeden toplam yeni siparişlerde düşüş bildiren
anket katılımcıları bu durumu fiyat artışlarına, elektronik parça eksikliklerine
ve otomotiv sektöründe yaşanan sorunlara bağladı. Kasımda girdi maliyetlerinin kaydettiği
sert artışa bağlı olarak girdi fiyatları enflasyonu keskin bir şekilde hızlanarak
Eylül 2018’den beri en yüksek düzeye çıktı. Anekdot temelli bilgiler, maliyetlerde
görülen artışın Türk lirasındaki değer kaybından kaynaklandığına işaret etti. Bunun
sonucunda imalatçı firmalar kendi satış fiyatlarını 16,5 yıllık anket geçmişinin
en yüksek oranında artırdı. Bu arada, ham madde temininde süregelen güçlükler ve
nakliye konusunda yaşanan sorunlar nedeniyle tedarikçilerin teslimat süreleri Nisan
2020’den beri en yüksek oranda arttı. Firmalar, fiyat artışlarının ve tedarik zincirlerinde
devam eden aksamaların etkilerini azaltmak amacıyla girdi alım ve stoklarını genişletmeye
yönelik çabalarını yoğunlaştırdı. Bununla birlikte, yeni siparişlerdeki yavaşlamaya
bağlı olarak söz konusu kalemlerde artışlar ivme kaybetti.

İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat PMI anket verileri hakkında değerlendirmede
bulunan IHS Markit Ekonomi Direktörü [Andrew Harker](https://www.borsatek.com/iso-turkiye-imalat-pmi-ekimde-yukseldi-57437h),
şunları söyledi:

“Kasım ayında Türk imalat sektörünün genel olarak büyüme bölgesinde kaldı. Buna 
rağmen, kur artışının zaten yüksek seyreden ham madde fiyatlarını daha da artırması
nedeniyle firmalar maliyet baskısını giderek daha fazla hissediyor. Bu durum fabrika
çıkış fiyatlarında anket geçmişinin en yüksek oranlı artışına yol açarken yeni siparişlerin
yavaşlamasına da katkı yapmış durumda. Firmalar üzerindeki bu baskının önümüzdeki
aylarda hafifleyebilmesi için liranın istikrar kazanması önemli.”

### Sektörlerin tamamında fiyat artışı gözlendi

İstanbul Sanayi Odası Türkiye Sektörel PMI kasım verilerine göre, Türk lirasındaki
değer kaybı ve tedarik zincirlerindeki aksamalar sonucu Türkiye Sektörel PMI raporunda
takip edilen 10 sektörün tamamında belirgin fiyat artışları gözlendi. Sektörlerin
hemen hemen hepsinde girdi fiyatları daha hızlı artarken nihai ürün satış fiyatları
enflasyonu ise tüm sektörlerde ivme kazandı. Hem üretim hem de yeni siparişler sektörlerin
çoğunluğunda yavaşlarken, raporun olumlu gelişmeleri yine istihdam tarafında gerçekleşti.

### Tüm sektörlerde enflasyon ivme kazandı

Kasımda en yüksek girdi maliyeti artışlarının yaşandığı iki sektör sırasıyla tekstil
ürünleri ile kara ve deniz taşıtları oldu. Maliyet enflasyonunda artış gerçekleşmeyen
tek sektör olan ana metal sanayiinde dahi girdi fiyatları sert şekilde yükseldi.
Girdi maliyetlerindeki yükselişin müşterilere yansıtılması satış fiyatlarında da
hızlı artışlara yol açtı ve tüm sektörlerde enflasyon ivme kazandı. Satış fiyatlardaki
en hızlı artış makine ve metal ürünleri sektöründe gerçekleşti. Fiyat baskılarındaki
güçlenme, döviz kurlarındaki artış ve arz kısıtlarından kaynaklandı. Arz yönlü sıkıntılar,
tedarikçilerin girdi teslimatlarındaki gecikmelerin artması ile daha da belirgin
hale geldi. En uzun gecikmeler, özellikle elektronik parçalarda yaşanan küresel 
darboğazdan etkilenen elektrikli ve elektronik ürünler sektöründe yaşandı. Tüm bu
zorluklar kasım ayında talep koşullarını olumsuz etkiledi. Yeni siparişler giyim
ve deri ürünleri ile ağaç ve kağıt ürünleri olmak üzere sadece iki sektörde artış
gösterdi. Yeni siparişlerdeki en belirgin yavaşlama kimyasal, plastik ve kauçuk 
ürünler grubunda kaydedildi ve böylece sektörün altı aylık genişleme süreci sona
erdi. Daha olumlu bir tablonun gözlendiği yeni ihracat siparişleri, sektörlerin 
yarısında artış gösterdi. Yeni siparişlere benzer şekilde üretim de sektörlerin 
çoğunluğunda yavaşladı. En keskin düşüş ana metal sanayi sektöründe gerçekleşti.
Yeni siparişlerin büyüme kaydettiği iki sektörün yanı sıra tekstil ve gıda ürünlerinde
de üretim artışı gözlendi.
Kasım ayında en olumlu tablo yine işgücü piyasasında 
ortaya çıktı. Takip edilen on sektörün altısı personel sayılarını artırdı. İstihdam
hacminde en hızlı genişleme kimyasal, plastik ve kauçuk sektöründe kaydedildi. İşgücü
sayılarını azaltan sektörlerde düşüşler genellikle ılımlı seyretti. Bu gelişmenin
istisnası olan elektrikli ve elektronik ürünler sektöründe istihdam kaybı belirgin
gerçekleşti.
