# İşyerinde aşı olma zorunluluğu tartışması büyüyor

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/isyerinde-asi-olma-zorunlulugu-tartismasi-buyuyor-68489h/
- Yayımlanma: 2021-08-10T21:19:17+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Bloomberg HT’nin haberine göre kamu tarafından henüz resmi bir açıklama gelmese 
de birçok sektör kendi içerisinde aşı olmayan çalışana ya da tüketicilere kısıtlama
getirmeye hazırlanıyor. En son Saran Group, 15 Eylül tarihine kadar aşı olmamaları
durumunda çalışanlara tazminatlarını vererek işten çıkaracağını duyurdu.

İş Hukuku Avukatı Çiğdem Şelli Dilek, İş Kanunu’nda aşı olma zorunluluğuna ilişkin
bir madde olmadığını ancak toplum sağlığı konusundaki maddelere dayanarak işverenin
geçerli sebeple işçinin sözleşmesini feshedebileceğini söyledi. 

Dilek “İş Kanunu’nda bu konuyla ilgili kesin bir düzenleme yok, özellikle pandemi
şartları **altında**, toplumun sağlığının söz konusu olduğu durumlarda aşı yaptırmayan
işçi işten çıkarılabilir şeklinde kesin emredici bir hüküm de bulunmuyor. Anayasada
da kişi hürriyeti, özel hayatın dokunulmazlığı ve gizliliği, vücut dokunulmazlığı
ilkeleri bulunuyor. Bu kurallara bakacak olursak kimseyi aşı olmaya zorlayamayız.
Ancak diğer taraftan işverenin bir teşebbüs hürriyeti ve çalıştırma hürriyeti de
bulunuyor.” ifadelerini kullandı.

### **Çalışanlar aşı olmaya teşvik edilmeli**

İş kanunundaki geçerli fesih maddesine dikkat çeken Dilek, işverenlerin çalışanlarını
aşı olmaya teşvik ettikten sonra aşı olmak istemeyen çalışanların tazminatlarını
vererek işlerine son verme imkanları bulunduğunu söyledi.

Dilek, “İş Kanunu’nda iki farklı fesih sebebi var. Bir haklı sebeple fesih, bir 
de geçerli sebeple fesih. İşçinin kendi tercihine göre aşı olmama sebebiyle işten
çıkarılma konusu, geçerli sebeple fesih kısmına girebilir. Çünkü işverenin teşebbüs
hürriyeti ve çalıştırma hürriyeti var, yani istediği işçiyi çalıştırma hakkına sahip.
Burada daha önemlisi toplum sağlığı söz konusu. Geçerli sebeple fesihte, işveren
işçinin, çalışanların sağlığını tehlikeye attığı bir durum görürse sözleşmesini 
feshedebilir. Bu durumda işveren işçisine bütün haklarını ödüyor, burada işçi açısından
bir mağduriyet söz konusu değil.”

Daha önce Bloomberg HT yayınına katılan DNR Hukuk Bürosu Kurucu Ortağı Cüneyt Alihan
Danar işverenin çalışanı aşı olmaya zorlayamayacağını, ancak bu konuda teşvik verebileceğini
söylemişti. 

### **“Yargıtayda alınmış bir emsal karar henüz yok”**

EY Türkiye İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hizmetleri Yardımcı Ortağı Dr. Hakkı Demirci
de bu konuda henüz Yargıtay’dan çıkan emsal bir karar olmadığına dikkat çekerek 
şunları kaydetti: “İşverenlerin aşı olmak istemeyen çalışanlarını teşvik etmeleri
gerekiyor. Yargıtay’dan alınmış bir emsal karar henüz yok ancak önümüzdeki günlerde
bu tarz davalar çoğalacaktır. Burada Yargıtay, önce işveren çalışanın haklarını 
korumak için neler yapmış ona bakacaktır. Yani hibrit çalışma modelini veya evden
çalışma sistemini denemiş mi? Ofiste çalışmak zorunda olan işçi için teşvik edici
önlemler almış mı? Tüm bu ve bunun gibi adımlardan sonra öncesinden haber verip 
iş akdini geçerli sebeple feshedebilir.”

Öte yandan geçtiğimiz günlerde Anayasa Mahkemesi tarafından düzenlenen, ‘Mesleki
Hayat Bağlamında Özel Hayata Saygı’ sempozyumunda ‘Özel Hayata Saygı’ konusu ele
alındı. Oturum Başkanı Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim
Üyesi Prof. Dr. Fatih Uşan, Covid-19 pandemisi nedeniyle işverenlerin çalışanlarına
aşıyı zorunlu tutmalarına ilişkin konuştu. Uşan, “Dolayısıyla bu konu korunmaya 
muhtaçtır. Diğer taraftan işverenin teşebbüs ve çalıştırma özgürlüğü var. Ve çalışma
hayatı esnasında hem diğer işçilerini hem de müşterilerini koruma yükümlülüğü var.
Burada iki özgürlüğün ve iki hakkın çatıştığını, çarpıştığını söylemek doğru olsa
gerek diye düşünüyorum. Siz çalışacaksınız, çalışırken sağlığınız da korunacak” 
dedi. 

### Tüketicilere de aşı zorunluluğu tartışılıyor

Öte yandan Turizm Restoran Yatırımcıları ve Gastronomi İşletmeleri Derneği (TURYİD)
Yönetim Kurulu Başkanı Kaya Demirer, 1 Eylül’den itibaren restoran, kafe, gece kulübü,
spor salonu, sinema, konser ve düğün salonu gibi yerlerde bulunacaklara 2 doz aşı
zorunluluğu getirilmesi çağrısında bulundu.

AB Haziran ayında ABD’nin gereken kriterleri karşılamasıyla seyahat kısıtlamalarını
kaldırmıştı. Ancak ülkedeki son verilere göre son 14 günde AB’nin her 100 bin kişide
75 vaka sınırı aşıldı. Kaynaklar 2 doz aşı olanların ise AB ülkelerine girebileceğini
ifade etti.

Yine United Airlines çalışanlarına aşı zorunluluğu getiren ilk havayolu şirketi 
oldu. Şirketten konu hakkında yapılan duyuruda söz konusu kararın ABD’de aktif olarak
çalışan 67 bin çalışan için geçerli olacağı belirtildi. United Airlines Başkanı 
Bret Hart çalışanlarına gönderdiği bir yazıda “Bazılarınız bu karara karşı çıkabilirsiniz.
Ancak iş yerinde de güvende olmanız bizim en büyük sorumluluğumuz. Bunu sağlamanın
yolu da açık ve net biçimde herkesin aşılanmasından geçiyor” ifadelerini kullandı.
