# JetZero, Boeing ve Airbus’a rakip yeni nesil uçak geliştiriyor - Bağlantı: https://www.borsatek.com/jetzero-boeing-airbus-rakip-yeni-ucak/ - Yayımlanma: 2026-07-03T10:59:41+03:00 - Yazar: Haber Merkezi [Boeing](https://www.borsatek.com/boeing-hisseleri-cinin-ucak-siparisi-karari/) ve Airbus’ın gelecekteki uçak stratejilerinin merkezinde yer alması beklenen 200 koltuk üzeri jet pazarına, girişim şirketi [JetZero](https://www.jetzero.aero/) yeni nesil bir tasarımla meydan okuyor. JetZero, Mojave Çölü’ndeki bir hangarda gövde ile kanatların tek bir taşıyıcı yüzeyde birleştiği ilk karma kanatlı (blended-wing) ticari jetin tam boy demo modelini inşa ediyor. ## Karma kanat tasarımı yakıt tüketimini yarıya indirebilir Gelecek yıl sonuna kadar uçması beklenen test uçağı, California merkezli girişimin iddialı hamlesinde kilit bir dönüm noktasına işaret ediyor. Manta vatozu şeklindeki tasarım, şirkete göre yakıt kullanımını yarıya kadar azaltabiliyor ve United Airlines ile Alaska Airlines’ın erken ilgisini ve yatırımını çekti. Kısmen ABD Hava Kuvvetleri tarafından finanse edilen demo model, Northrop Grumman’a ait uçak geliştiricisi Scaled Composites tarafından JetZero için inşa ediliyor ve Boeing 757’ye güç veren Pratt & Whitney motorlarının aynısını kullanıyor. ![JetZero, Boeing ve Airbus'a rakip yeni nesil uçak geliştiriyor Borsatek](https:// i2.wp.com/www.borsatek.com/app/uploads/2026/07/JetZero-1024x621.jpg) Başarılı bir ilk uçuş, ek yatırımın önünü açarak JetZero’nun Kuzey Karolina Greensboro’daki yeni üretim kampüsünde 2030’dan itibaren ticari jet üretmesine olanak tanıyabilir. Ancak süreç, yeni tasarımın sertifikasyon zaman çizelgesine bağlı. Tasarım ayrıca askeri nakliye veya havada yakıt ikmali için de uyarlanabilir. JetZero İcra Kurulu Başkanı Tom O’Leary, ilk tam boy karma kanatlı demo modelin inşası hakkında “Bunu daha önce kimse yapmadı. Mevcut teknolojiyi, NASA’nın 30 yılı aşkın araştırmasını kullanıyoruz” ifadesini kullandı. Konsept, NASA tarafından onlarca yıldır araştırılıyor ve Boeing bir zamanlar geliştirmeye yaklaşmıştı. Demo modelin ayrıntıları yakından korunuyor. Hedef, şeklin daha az sürüklenmeyle kaldırma kuvveti üretip üretemeyeceğini, seyir halinde gereken itiş gücünü ve yakıtı azaltıp azaltamayacağını göstermek. Yalnızca kokpit basınçlandırılacak ve yakıt tankları yolcuların bulunacağı yere yerleştirilecek. ## Z4 uçağı 200-270 koltuklu orta pazar segmentini hedefliyor JetZero’nun Z4 uçağı, Boeing’in 757 ve 767 modellerinin hizmet verdiği, tipik olarak orta ve uzun menzilli rotalarda 200 ila 270 koltuklu “pazarın ortası” segmentini hedefliyor. Girişimin tasarımı, geleneksel tüp gövdeyi geniş ve düz bir kabinle değiştirerek yeni koltuk düzenlerine, daha büyük pencerelere ve daha esnek iç mekanlara kapı aralıyor. Arka üst kısma monte edilen motorlar, yerdeki gürültüyü azaltmayı ve verimliliği artırmayı amaçlıyor. ![Boeing](https://i2.wp.com/www.borsatek.com/app/uploads/2025/11/Boeing-buyuk-olcekli- bir-oyuncu-1024x572.webp) AeroDynamic Advisory genel müdürü Richard Aboulafia, JetZero ekibinin havacılık sektöründe birçok kişiyi şaşırttığını ancak büyük engellerle karşı karşıya olduğunu belirtti. Aboulafia, şirketin önce vaat edilen verimlilik kazanımlarını kanıtlaması, ardından prototipi sertifikalı bir uçağa dönüştürmek için gereken finansmanı sağlaması gerektiğini, sürecin yıllar alacağını ve milyarlarca dolara mal olacağını kaydetti. Aboulafia, yolcuların yakında bir JetZero uçağında uçup uçamayacağına ilişkin “Erken ama irrasyonel değil. İhtimal dışı bırakamayız” değerlendirmesinde bulundu. ## ABD Hava Kuvvetleri 235 milyon dolarlık destek sağladı 2020’de kurulan JetZero, başlangıçta yaygın şüphecilikle karşılandı. ABD Hava Kuvvetleri, ağustos 2023’te JetZero’yu bir demo model inşası için 235 milyon dolarlık dört yıllık bir çalışmaya seçerek projeye büyük destek sağladı. Leeham News analisti ve havacılık mühendisi Bjorn Fehrm, şeklin vaat ettiği yakıt tasarrufunun henüz kanıtlanmadığını ve uçağı ABD Hava Kuvvetleri için daha uygun gördüğünü belirtti. Fehrm, “Bu tür bir tasarım, gizlilik ve kargo veya yakıt için hacim gerektiren askeri uçaklar için ideal ancak yolcu uçakları için o kadar uygun olmayabilir” ifadesini kullandı. En büyük maliyeti yakıt olan havayolları, iddialı konseptin gerçeğe dönüşmesine bağlı yatırımlar ve siparişlerle projeye ivme kattı. | Gösterge | Detay | | Test uçuşu hedefi | Gelecek yıl sonu | | Yakıt tasarrufu potansiyeli | Yüzde 50’ye kadar | | Z4 koltuk kapasitesi | 200-270 | | ABD Hava Kuvvetleri desteği | 235 milyon dolar (4 yıl) | | Ocak finansman turu | 175 milyon dolar (B Capital öncülüğünde) | | United sipariş yolu | 100 + 100 opsiyon uçak | | Ticari üretim hedefi | 2030 | ## SpaceX halka arzı havacılıkta yatırım iştahını artırdı Ocak ayında JetZero, B Capital öncülüğünde United Airlines Ventures, Northrop Grumman ve RTX Ventures’ın katılımıyla 175 milyon dolarlık bir finansman turu gerçekleştirdi. United Airlines’ın yatırımı, 100 uçağa kadar satın alma yolu ve 100 uçak daha opsiyon içeriyordu. O’Leary, yıl sonuna kadar yeni bir finansman turunun planlandığını ve 2028’e kadar halka arzın izleyebileceğini belirtti. Şirket, geçen ay Elon Musk’ın roket ve yapay zeka şirketini 2 trilyon dolar değerleyen SpaceX’in rekor halka arzıyla güçlenen havacılık inovasyonuna yönelik yatırımcı ilgisinden yararlanmayı hedefliyor. O’Leary, “SpaceX halka arzının ardından dünyada halka açık piyasaları düşünmeyen tek bir havacılık şirketi CEO’su bulamazsınız” ifadesini kullandı. O’Leary, çok şeyin test uçuşuna bağlı olduğunu kabul ederek “Demo model uçtuktan sonra bir uçak sipariş defterinin önü açılacak çünkü havayolu sektörü ‘Bu gerçek’ diyecek” değerlendirmesinde bulundu. ### Kritik sorular #### JetZero’nun karma kanatlı uçağı neden önemli? JetZero, gövde ile kanatların tek bir taşıyıcı yüzeyde birleştiği ilk karma kanatlı ticari jeti geliştiriyor. Manta vatozu şeklindeki tasarım, yakıt kullanımını yarıya kadar azaltabiliyor ve Boeing ile Airbus’ın hedeflediği 200 koltuk üzeri pazara meydan okuyor. #### JetZero’nun uçağı hangi pazara hitap edecek? JetZero’nun Z4 uçağı, Boeing’in 757 ve 767 modellerinin hizmet verdiği, orta ve uzun menzilli rotalarda 200 ila 270 koltuklu “pazarın ortası” segmentini hedefliyor. Ticari üretimin 2030’dan itibaren başlaması planlanıyor. #### JetZero projesini kimler destekliyor? ABD Hava Kuvvetleri, ağustos 2023’te 235 milyon dolarlık dört yıllık destek sağladı. Ocak ayında B Capital öncülüğünde 175 milyon dolarlık finansman turu gerçekleşti. United Airlines ve Alaska Airlines da yatırım yaptı; United’ın yatırımı 100 uçağa kadar satın alma yolu içeriyor. ![JetZero, Boeing ve Airbus'a rakip yeni nesil uçak geliştiriyor Borsatek](https:// i1.wp.com/www.borsatek.com/app/uploads/2025/05/boeing-airbus-1024x682.webp)