# Kuraklık elektrik faturalarını da şişirebilir

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/kuraklik-elektrik-faturalarini-da-sisirebilir-94609h/
- Yayımlanma: 2023-01-26T08:06:34+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Türkiye’de yağışsız girilen kış döneminde Ocak sonu gelmesine rağmen beklenen ölçüde
kar ve yağmur henüz görülmedi. Uzun yıllar ülkenin temel [elektrik](https://www.borsatek.com/elektrikli-scooter-kullanimi-icin-yeni-duzenleme-94540h)
kaynağı olan hidroelektrik santrallerde de su azlığı nedeniyle endişeli bir bekleyiş
oluştu. Hidroelektrik Santralları Sanayi İşadamları Derneği Başkanı Fahrettin Arman,
EKONOMİ’nin konuya ilişkin sorularını cevapladı. Hidroelektrik santrallerin 2022’
de programladıklarından daha düşük seviyede üretim yapmak zorunda kaldıklarını anlatan
Arman “Uzun yıllar ortalamasına göre geçen yıl üretim yüzde 46 daha düşüktü. Toplam
üretim içindeki hidroelektrik santrallerinin payı yüzde 22’lerde kaldı. Bu sene 
ise yağış bekliyoruz. Şubat ve Mart’ta yağış olursa diye bakıyoruz. İnşallah Şubat
ve Mart’ta yağış olursa, Nisan-Mayıs erime döneminde rezervlerdeki doluluğa bakacağız.
Yeniden o zaman bir hesaplama yapılabilir. Ancak şu aşamada 2023’te toplam elektrik
üretiminin yüzde 17’leri hidroelektrik santrallerden olabilecek gibi…” dedi.

### İşletmelerde finansman sıkıntısı

ekonomim.com’un haberine göre Fahrettin Arman, yağış rejimindeki gelişmeler nedeniyle
üretimleri düşen hidroelektrik santrallerin gelirlerinin de azalacağına dikkat çekti.
Bu yüzden yaz aylarında HES işleten bazı firmaların finansman sıkıntısı yaşayabileceğini
ifade eden Arman “Her projenin özellikleri ayrı. Nasıl yatırım yaptı, finansman 
koşulları nasıldı ve geri ödemeler gibi konular firmalara özgü ancak sektörün genel
olarak finansman yükü taşıdığını, kredi borcu olduğunu söyleyebilirim. Bu özelliklere
göre firmalara etkisi olacaktır” diye konuştu.             

### HES’ler kurulu güçte ilk sırada

Hidroelektrik santraller 2022 sonu itibariyle 31 bin 558 megavat (MW) ile kaynaklara
göre en büyük kurulu gücü oluşturuyor. Kurulu güçteki yüzde 30.4’lük payına rağmen
HES’lerin üretimdeki payı ise yüzde 20’lere kadar geriledi. Bu fark, Türkiye için
en ucuz yenilenebilir enerji kaynaklarından biri sayılan suyun yeterince verimli
kullanılamaması ve yağış yetersizliğinden kaynaklanıyor. Türkiye’deki HES barajlarının
önemli bir kısmı aynı zamanda sulama amaçlı da kullanılıyor. Bu nedenle istikrarlı
elektrik üretimi yapılamaması ve suyun bırakıldığı yüksekliğin de azalması verimliliği
düşürebiliyor.   

Bu arada Türkiye’de elektrik fiyatları üzerindeki baskılar artıyor. En önemli ucuz
ve yerli kaynak olan hidroelektrik üretimindeki olası azalmalar, doğalgaz ve kömür
kaynaklı olarak telafi edilecek. Elektrik fiyatlarının kontrolü amacıyla konutlara
kıyasla daha az olmakla birlikte elektrik üreten firmalara BOTAŞ teşvikli doğalgaz
satıyor. Ayrıca, EPDK’da oluşturulan azami uzlaştırma fiyat mekanizması ile yenilenebilir
kaynaklardan üretilen elektrikle kömür ve doğalgaz santralleri satış fiyatı sübvanse
ediliyor. Bu sübvansiyonların içinde kur kaynaklı maliyetler de bulunuyor. Kömür
ve doğalgazda olası bir fiyat düşüşü olmaması zaten sübvansiyonlu olan sistemi daha
da zorlayacak.

HESİAD Başkanı Fahrettin Arman, sektörün kuraklık yanında, yakın zamanda iletim 
ücretlerine yapılan zamlardan dolayı da ciddi bir ilave yükle karşılaştığını belirtti.
İletim ücretlerindeki artışın üretimde zorluklar beklenen bir dönemde firmalar açısından
ciddi güçlükler doğurduğunu kaydetti. Arman, “İletim giderlerinde yüzde 150 artış
oldu. Bu tarife dolayısıyla şirketler ekstra gideri yönetmeye çalışacak. Beklenmedik
oranda bir yükseliş oldu. Bütün bunlar dikkate alındığında, hidroelektrik santraller
için sıkıntılı bir dönemin geldiğini, sıkıntının büyük olduğunu söyleyebilirim” 
dedi.