# Küresel piyasalar enflasyon endişesiyle satıcılı seyretti

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/kuresel-piyasalar-enflasyon-endisesiyle-saticili-seyretti-63052h/
- Yayımlanma: 2021-05-01T11:28:22+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Küresel piyasalarda, yükselen emtia fiyatlarına paralel artan enflasyon endişesi
ve ABD 10 yıllık tahvil faizindeki yukarı yönlü hareketle birlikte satıcılı bir 
seyir izlenirken, gelecek hafta ABD’de tarım dışı istihdam başta olmak üzere yoğun
veri gündemiyle birlikte İngiltere ve Türkiye’de merkez bankalarının faiz kararları
takip edilecek.

Bu hafta yatırımcıların odağında bulunan ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz kararı
ve devamında Fed Başkanı Jerome Powell’ın açıklamalarının yatırımcıların endişelerini
hafifletmediği görüldü.

Uzun zamandır küresel enflasyon endişelerini besleyen emtia fiyatlarının son yılların
en yüksek seviyelerine yükselmesiyle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizinin tekrar yüzde
1,60’ın üzerine çıktığı haftada pay piyasaları satıcılı seyretti.

Tahvil faizlerinin yükselmesinde, küresel bazda en yaygın kullanılan ham maddelerden
bakırın libre fiyatının yükselişini üst üste dördüncü haftaya taşıyarak son 10 yılın
zirvesine çıkması etkili oldu. Bakırın libresi Şubat 2011’den bu yana en yüksek 
seviye olan 4,54 doları test etmesinin ardından hafif gerileyerek haftayı yüzde 
3,2 yükselişle 4,48 dolardan tamamladı.

Enflasyon endişelerini tetikleyen bir başka etken ise ABD Başkanı Joe Biden’ın eğitim,
çocuk bakımı ve ailelere yönelik harcama paketine ilişkin açıklamaları oldu. Biden,
gelecek için aileler ve çocuklara da yatırım yapılması gerektiğini vurgulayarak,
12 haftaya kadar ücretli aile ve tıbbi iznin sağlanacağını, milyonlarca aileye doğrudan
nakit yardımı yapılacağını bildirdi.

Bu hafta gündemi meşgul eden diğer konular ise; yeni tip koronavirüs (Kovid-19) 
salgınında Hindistan başta olmak üzere rekor seviyelerin görülmesi ve ABD’de yıllık
400 bin dolardan fazla kazananlar için vergi diliminin yüzde 39,6’ya çıkarılacağının
açıklanması oldu.

Altının ons fiyatı artan enflasyon endişeleriyle hafif gerileyerek haftayı yüzde
0,5 azalışla 1.768 dolardan tamamlarken, Brent petrolün varili ise bu hafta yüzde
1,9 değer kazancıyla 66,7 dolara yükseldi.

**Powell, piyasaları rahatlatamadı**

Küresel enflasyon endişesiyle gözlerin çevrildiği Fed’in faiz kararı ve Fed Başkanı’nın
açıklamaları küresel piyasalardaki endişeyi ortadan kaldırmadı.

Fed, nisan ayı toplantısında, beklentiler dahilinde politika faizini değiştirmeyerek
yüzde 0-0,25 aralığında sabit bıraktı. Karar metninde, aşılamadaki ilerleme ve güçlü
politika desteğinin etkisiyle ekonomik faaliyet ile istihdam göstergelerinin güçlendiği
vurgulanırken, enflasyonun yükseldiği ancak bu yükselmenin büyük ölçüde geçici faktörlerden
kaynaklandığı belirtildi. Açıklamada, devam eden halk sağlığı krizinin ekonomi üzerinde
baskı oluşturmaya devam ettiği ve ekonomik görünüme yönelik risklerin sürdüğü kaydedildi.

Fed Başkanı Powell, düzenlediği basın toplantısında, varlık alımlarını azaltmayı
konuşmanın henüz zamanı olmadığını ifade ederek, “Enflasyonda bu yıl yüzde 2’nin
üzerinde geçici bir yükseliş faiz artışı için gerekli standardı karşılamayacaktır.”
değerlendirmesinde bulundu.

ABD Başkanı Biden’ın hafta içinde kongrede yaptığı açıklamalar ise piyasalarda olumlu
karşılanan gelişmelerden biri oldu. Biden, “Çin de dahil tüm ülkelerin küresel ekonomide
aynı kurallarla oynadığından emin olacağım. Çin Devlet Başkanı Şi (Cinping) ile 
telefon görüşmesinde kendisine de söyledim, rekabeti memnuniyetle karşılıyoruz ve
çatışma peşinde değiliz.” ifadelerini kullandı.

Bu hafta ABD’de açıklanan verilere göre ABD ekonomisi, 2021’in ilk çeyreğinde yıllıklandırılmış
olarak yüzde 6,4 büyüse de, beklentileri karşılayamadı. 2021’in ilk çeyreğinde kişisel
tüketim ise yüzde 10,7 artışla öngörülerin üzerinde gerçekleşti.

Dayanıklı tüketim malları siparişleri yüzde 0,5 artsa da yüzde 2,3’lük beklentilerin
oldukça altında kaldı. Buna karşılık, tüketici güveni Şubat 2020’den bu yana en 
yüksek seviye olan 121,7 ile tahminleri geride bıraktı.

ABD’de kişisel tüketim harcamaları (PME) fiyat endeksi aylık yüzde 0,5, yıllık yüzde
2,3 artışla beklentilere paralel bir seyir izledi.

Söz konusu gelişmelerle hafta genelinde karışık seyreden New York borsasında, S&
P 500 endeksi, tarihinde ilk kez 4.200 puanın üzerini görmesinin ardından haftayı
bir önceki hafta kapanışının hemen üzerinde 4.181,17 puandan tamamladı. Dow Jones
endeksi yüzde 0,5 Nasdaq endeksi ise yüzde 0,39 değer kaybetti.

3 Mayıs ile başlayan haftanın veri takviminde, pazartesi imalat sanayi PMI, inşaat
harcamaları, ISM imalat PMI ile Fed Başkanı Jerome Powell’ın konuşması, salı dış
ticaret dengesi, fabrika siparişleri ve dayanıklı mal siparişleri, çarşamba ADP 
istihdam raporu, hizmet sektörü PMI ve cuma tarım dışı istihdam, işsizlik oranı 
ve ortalama saatlik kazançlar takip edilecek.

**Avrupa’da gözler BoE ve Lagarde’da**

Avrupa borsalarında bu hafta özellikle Almanya’da beklentilerin altında kalan makro
ekonomik veri akışıyla karışık bir seyir hakim olurken, 3 Mayıs haftasında BoE’nin
faiz kararı ve devamında Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın
konuşması yatırımcıların odağında bulunuyor.

BoE’nin politika faizinde ve varlık alım programında bir değişikliğe gitmesi beklenmiyor.

Bu hafta, Almanya’nın 2021 büyüme tahmininin hükümet tarafından yüzde 3’ten yüzde
3,5’e yükseltilmesine karşın, Gayrisafi Yurt içi Hasıla 2021’in ilk çeyreğinde bir
önceki çeyreğe göre yüzde 1,7 azalarak beklentilerin altında kadı. Avro Bölgesi 
ise yılın ilk çeyreğinde yüzde 0,6 daraldı.

Almanya’da Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) nisanda yıllık yüzde 2 artışla beklentilerin
üzerinde gerçekleşse de, Ifo’nun beklentiler, cari durum ve iş dünyası görünüm endeksleri
sırasıyla 99,5, 94,1 ve 96,8’le tahminlerin altında kaldı.

Avro Bölgesi’nde işsizlik martta yüzde 8,1’e gerilerken, TÜFE ise yüzde 0,6 yükselerek
öngörülerin üzerine çıktı.

Bu gelişmelerle üst üste üç haftalık yükseliş eğilimini sonlandıran avro/dolar paritesi,
haftayı yüzde 0,6 değer kaybıyla 1,2021’den tamamladı.

Haftalık bazda Almanya’da DAX endeksi yüzde 0,94 ve İtalya’da MIB 30 endeksi de 
yüzde 1 değer kaybetti. İngiltere’de FTSE 100 endeksi ile Fransa’da CAC 40 endeksi
ise haftayı sırasıyla yüzde 0,45 ve 0,18 yükselişle tamamladı.

Gelecek hafta; pazartesi Avro Bölgesi ve Almanya’da imalat sanayi PMI, salı İngiltere’de
imalat sanayi PMI, çarşamba bölge genelinde hizmet sektörü ve bileşik PMI ile Avro
Bölgesi’nde Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), perşembe Almanya’da fabrika siparişleri,
Avro Bölgesi’nde perakende satışlar ile İngiltere Merkez Bankası’nın (BoE) faiz 
kararı ve cuma günü Almanya’da sanayi üretimi ve dış ticaret dengesi ile ECB Başkanı
Lagarde’ın konuşması takip edilecek. İngiltere’de borsalar pazartesi resmi tatil
nedeniyle kapalı olacak.

**Asya borsaları satıcılı seyretti**

Asya borsalarında bu hafta karışık gelen makro ekonomik veriler ve yukarı yönlü 
eğilimini sürdüren emtia fiyatlarıyla satıcılı bir seyir izlendi.

Dünyanın en önemli emtia tüketicilerinden Çin pay piyasalarında, emtia fiyatlarının
rekor seviyelere ulaşmasıyla artan satış baskısı, tüm Asya borsalarında etkili oldu.

Hafta içinde, Japonya Merkez Bankası (BoJ) beklentiler doğrultusunda yüzde eksi 
0,1 düzeyindeki politika faizini ve Getiri Eğrisi Kontrollü Parasal Genişleme politikasını
değiştirmedi.

BoJ’un karar metninde, ekonomik aktivitenin, ağırlıklı olarak yüz yüze hizmetler
sektörü olmak üzere salgından önceki seviyelerinden daha düşük olmasının beklendiği
belirtilerek, “Ekonominin bundan sonra gelirden harcamaya kadar yoğunlaşan bir döngü
ile büyümeye devam edeceği öngörülüyor. Sonraki süreçte enflasyondaki yıllık değişimin,
iyileşmeye devam eden ekonomik faaliyet ve cep telefonu ücretlerindeki düşüşün azalmasıyla
olumluya dönmesi ve ardından kademeli artması beklenmektedir.” ifadeleri kullanıldı.

Japonya’da sanayi üretimi aylık bazda yüzde 2,2 artarak, işsizlik oranı da yüzde
2,6’ya gerileyerek beklentilerin üzerinde gerçekleşirken, TÜFE yüzde 0,6 azalarak
tahminlerin oldukça gerisinde kaldı.

Japonya’da imalat sanayi PMI endeksi 53,6’yla çıkarak yükselişini üçüncü aya taşırken,
perakende satışlar da yıllık yüzde 5,2 arttı.

Çin’de ise imalat sanayi ve hizmet sektörü PMI sırasıyla 54,9 ve 51,1’le tahminlerin
altında kaldı.

Bu gelişmelerle bu hafta, Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,72, Çin’de Şanghay
bileşik endeksi yüzde 0,79 ve Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,2 değer kaybetti.

Gelecek hafta, salı Çin’de Caixin imalat sanayi PMI, çarşamba BoJ’un toplantı tutanakları,
perşembe Caixin hizmet sektörü PMI ve cuma günü dış ticaret dengesi verileri takip
edilecek. Japonya’da haftanın ilk üç gününde, Çin’de ise pazartesi ve çarşamba günü
tatil nedeniyle borsalarda işlem gerçekleşmeyecek.

**Yurt içi piyasalar TCMB’nin faiz kararına odaklandı**

Hafta içinde, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Şahap Kavcıoğlu yaptığı
Enflasyon Raporu sunumunda, bankanın ileriye dönük beklentilerini paylaşırken, gelecek
hafta TCMB’nin Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısından çıkacak faiz kararı ve
enflasyon verileri takip edilecek.

Enflasyonun nisanda zirve yapmasını beklediklerini aktaran Kavcıoğlu, yıl sonu TÜFE
tahminini de yüzde 9,4’ten yüzde 12,2’ye çıkardıklarını açıkladı.

Kavcıoğlu, sıkı para politikası duruşunu taviz vermeden sürdüreceklerini dile getirerek,
politika faizini güçlü dezenflasyonist etkiyi muhafaza edecek şekilde enflasyonun
üzerinde bir düzeyde oluşturmaya devam edeceklerini ifade etti.

Bu hafta açıklanan verilere göre dış ticaret açığı martta 4,65 milyar dolar olurken,
kapasite kullanımı yüzde 75,9’a yükselerek Kovid-19 salgınından önceki seviyeye 
ulaştı.

Bununla birlikte, şirketlerin finansal sonuçlarını açıklamaya başlaması ve olumlu
bilanço sonuçlarının etkisiyle Borsa İstanbul dünya borsalarında pozitif ayrıştı.
BIST 100 endeksi, bir önceki hafta kapanışına göre yüzde 3,92 değer kazanarak haftayı
1.397,82 puandan tamamladı.

Dolar/TL ise haftayı yüzde 1,2 azalışla 8,2787’den kapattı.

Analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 1.440 ve 1.465 seviyelerinin önemli
direnç, 1.340 puanın destek olarak öne çıktığını söyledi.

Gelecek hafta yurt içinde pazartesi, imalat sanayi PMI, TÜFE ve yurt içi ÜFE, salı
reel efektif döviz kuru, çarşamba TCMB’nin beklenti anketi, perşembe PPK toplantısı
ve cuma hazine nakit dengesi takip edilecek.

AA Finans Enflasyon Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, nisan ayında TÜFE’nin
yüzde 1,79 artmasını bekliyor. Ekonomistlerin nisan ayı enflasyon beklentilerinin
ortalamasına (yüzde 1,79) göre bir önceki ay yüzde 16,19 olan yıllık enflasyonun
yüzde 17,27’ye çıkacağı hesaplanıyor.
