# ‘Merkez Bankası’nın depremin ekonomik etkilerine müdahale alanı sınırlı’

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/merkez-bankasinin-depremin-ekonomik-etkilerine-mudahale-alani-sinirli-95549h/
- Yayımlanma: 2023-02-28T07:48:08+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Alman [Commerzbank](https://www.borsatek.com/commerzbank-altin-icin-yil-sonu-tahminini-acikladi-94940h)
FX Araştırma Bölüm Başkanı Ulrich Leuchtmann Türkiye’de uygulanan para politikasının
bir süredir son derece gevşek olduğunu, bu nedenle de TCMB’nin depremin ekonomik
etkilerine güçlü bir şekilde müdahale edebilmesi için alanının sınırlı olduğunu 
söyledi. Geçen hafta yapılan 50 baz puanlık beklentilerin altındaki [faiz](https://www.borsatek.com/faiz-karari-aciklandi-merkez-bankasi-sasirtmadi-95413h)
indiriminin de alanının sınırlı olduğunun bir göstergesi olduğunu belirten Leuchtmann,
bankanın gevşek duruşunun enflasyonu dizginlemede yetersiz olmasının yanı sıra, 
deprem gibi dışsal şoklarla başa çıkma kabiliyetini de sınırladığını ifade etti.
ekonomim.com’a konuşan Leuchtmann, maliye politikasında da gevşemeye gidilmesini
beklediğini, Türkiye’nin nispeten düşük kamu borç seviyesinin hükümete fazladan 
para harcamak için bir miktar alan sağladığını, ancak bunun da zaten yüksek olan
enflasyonu daha da artıracağını belirtti. “Türkiye’nin enflasyonla mücadele sicili
ortada. TCMB’nin bu zor zamanlarda ekonomiyi destekleme kabiliyeti sınırlı” şeklinde
konuşan Leuchtmann, Türkiye ekonomisine yönelik ekstra desteğin büyük bölümünün 
ya daha yüksek vergilerle ya da tasarruf sahiplerinden ekstra borçlanmayla finanse
edileceğini ifade etti.

**TCMB ge****çti****ğimiz hafta politika faizini bir kez daha d****üşürd****ü. Para
politikasında gevşeme için sizce hala alan var mı? Deprem nedeniyle olası bir ilave
gevşemenin ne gibi sonuçları olur?**

TCMB’nin sorunu da tam olarak bu, uygulanan para politikası bir süredir son derece
gevşek ve bu nedenle de TCMB’nin depremin ekonomik etkilerine güçlü bir şekilde 
müdahale edebilmesi için alanı sınırlı. Bankanın gösterge faizi geçen hafta beklenenden
daha az indirdiğini gördük (100 baz puan yerine 50 baz puan). Bu, kuşkusuz alanının
sınırlı olduğunun bir yansımasıydı. TCMB’nin para politikasında gevşek duruşu enflasyonu
dizginlemede yetersiz olmasının yanı sıra, deprem gibi dışsal şoklarla mücadele 
kabiliyetini de sınırlıyor.

**T****ürkiye’de 6 Şubat’ta meydana gelen depremlerin ekonomiye maliyeti hangi boyutta
olacak? Kayıpları karşılamak için para ve maliye politikalarının yeniden tasarlanması
gerektiğini düşünüyor musunuz?**

Depremin Türkiye’de büyüme üzerindeki etkisi hakkında anlamlı bir tahminde bulunmak
için çok erken olsa da, bazı nitel değerlendirmeler yapabiliriz. Depremin ardından
maliye politikasının da genişlemesi muhtemel. Türkiye’nin nispeten düşük kamu borcu
seviyesi, hükümete fazladan para harcamak için bir miktar alan sağlıyor ve bu pozitif
bir detay. Ancak bununla birlikte, daha genişlemeci maliye politikası büyük olasılıkla
zaten yüksek olan enflasyonu daha da artıracaktır.

TCMB’nin enf asyonla mücadele kabiliyetine olan güven yüksek olsaydı, uzun vadeli
enflasyon beklentilerinin aşırı yükselmesi riskini almadan kısa ve orta vadede bazı
destekleyici faiz indirimleri gerçekleştirilebilirdi. Bankanın enflasyonla mücadele
konusunda son dönemdeki sicili ortada. Bu nedenle, TCMB’nin bu zor zamanlarda Türkiye
ekonomisine destek verme kabiliyeti sınırlıdır. Buna ek olarak, ekstra yabancı özel
sermaye girişlerine de güvenilmemeli. Türkiye’nin cari dengesi zaten açık veriyor.
Aynı zamanda, sermaye akışları üzerindeki kısıtlamalar (ihracat gelirlerinin liraya
çevrilmesi gibi), Türkiye’yi özel yabancı sermaye girişleri için bir varış noktası
olarak daha az çekici hale getiriyor. Türkiye ekonomisine yönelik ekstra kamu desteğinin
büyük bölümü, ya daha yüksek vergilerle ya da Türk tasarruf sahiplerinden ekstra
borçlanmayla sağlanacaktır.

### Derin ve sancılı bir resesyon beklemiyoruz

**2023****’te k****üresel ekonominin durumunu nasıl görüyorsunuz? Yumuşak bir inişin
mümkün olduğunu savunanlardan mısınız yoksa ABD ve AB için resesyon bekliyor musunuz?**

Esasında enerji tarafındaki sıkıntılar Avrupa’da bir gaz kıtlığı krizine dönüşmedi
ve en azından içinde bulunduğumuz kış mevsimi için bu risk masadan kalkmış gibi 
görünüyor. Bu olumlu gelişme, kısmen ılıman hava koşulları kısmen de Avrupa’nın 
enerji tedariki zincirlerini yeniden inşa etme çabalarının artmasından kaynaklandı.
Yine de, güçlü faiz artırımları nedeniyle bu yılın sonlarında Avrupa ve ABD’de hafif
bir yavaşlama bekliyoruz. Ancak bu, birkaç çeyreklik negatif büyümeye dönüşse bile(
ki bu bazı resesyon tanımlarına uyuyor) derin ve sancılı bir resesyon beklemiyoruz.
