# Oxfom: Yarım milyar kişi daha yoksullaşabilir

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/oxfom-yarim-milyar-kisi-daha-yoksullasabilir-51961h/
- Yayımlanma: 2020-04-09T09:58:59+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

Uluslararası sivil toplum kuruluşu Oxfam’ın yayınladığı “Yoksulluk Değil, Onurlu
Bir Yaşam” raporunda, Koronavirüs salgını dolayısıyla  gelişmekte olan ülkelere 
acil yardım yapılmaması durumunda, yarım  milyar kişinin daha yoksulluğa itilebileceği
belirtildi. Oxfam,  gelecek hafta düzenlenecek Dünya Bankası, IMF ve G20 Maliye 
Bakanları  toplantısı öncesinde dünya liderlerini, yoksul ülkeleri ve yoksul  toplumları
salgın karşısında ayakta tutabilmek amacıyla “Herkes İçin Ekonomik Kurtarma Paketi”
üzerinde anlaşmaya çağırdı.

Oxfam’ın “Yoksulluk Değil, Onurlu Bir Yaşam” raporundaki  analizlere[1] göre, hükümetlerin
virüsün yayılımını önlemek için  durdurdukları ekonomik faaliyetler sebebiyle küresel
nüfusun %6 ila 8’i yoksullaşabilir. Bu durum, yoksulluğa karşı yürütülen küresel
mücadelenin on yıl geriye gitmesi, Orta Doğu ve Kuzey Afrika gibi bazı  bölgelerde
ise 30 yıl geriye gitmesi anlamına geliyor. Küresel nüfusun  yarısı salgın sonrasında
yoksulluk sınırının altına düşebilir.

Oxfam’ın önerdiği “Herkes İçin Acil Kurtarma Paketi”nde, yoksul  ülkelerin gelirlerini
kaybedenlere nakit yardımlar yapabilmeleri ve  kırılgan küçük işletmelerin kurtarılması
isteniyor. Bunun  yapılabilmesi için gereken finansman kaynakları şöyle sıralanıyor:

Gelişmekte olan ülkelerin 1 trilyon dolarlık 2020 yılı borç  ödemelerinin acil olarak
iptal edilmesi. Örneğin, Gana’nın 2020 yılına  ait dış borç ödemelerinin iptal edilmesi
durumunda hükümet 6 ay  boyunca ülkedeki 16 milyon çocuk, engelli ve yaşlıya ayda
20 dolarlık  nakit yardım yapabilir.

Ülkelerin ihtiyaç duyduğu fonların acil olarak artırılması için en  az 1 trilyon
dolarlık yeni uluslararası rezerv yaratılması. Bu kaynak  örneğin Etiyopya hükümetinin,
sağlık harcamalarını %45 oranında  artırmasına yetebilir ve ülkenin 630 milyon dolarlık
kaynağa  erişmesini sağlayabilir.

Oxfam’ın Genel Müdürü Jose Maria Vera “Salgının sebep olduğu  ekonomik sıkıntılar
küresel olarak hissediliyor. Ancak halihazırda  yaşam mücadelesi veren yoksul ülkelerdeki
yoksul insanlar için, bu  süreçte daha da yoksullaşmalarını önleyebilecek güvenlik
ağları yok.
G20 Maliye Bakanları, IMF ve Dünya Bankası, gelişmekte olan ülkelere
yoksul ve kırılgan toplulukları rahatlatmak için acilen bir nakit  aktarımı yapmalı.
Gelişmekte olan ülkelerin 2020’ye ait tüm borç  ödemelerini acil olarak durdurmalı
ve diğer borç veren kurumları da  aynısını yapmaya teşvik etmeli. Ayrıca 1 trilyon
dolar değerinde özel  rezerv yürürlüğe sokmalı.” açıklamasında bulundu.

Krizin ekonomik etkileri, mevcut eşitsizlikleri daha da  keskinleştiriyor. Zengin
ve yoksul ülkelerdeki en yoksul işçiler bu  kriz sürecinde formel istihdamda yer
alamıyor, ücretli hastalık izni  gibi işçi haklarından yararlanamıyor veya evden
çalışma imkanına sahip  olamıyor. Dünya genelinde, her beş işsizden sadece biri 
işsizlik  ödeneği alıyor. Yine dünya genelinde iki milyar kişi enformel sektörde
çalışıyor ve ücretli hastalık izninden yoksunlar. Bu kişilerin de  büyük çoğunluğu,
işlerin %90’ının enformel olduğu yoksul ülkelerde  yaşıyor  aynı oran zengin ülkelerde%
18.

Kadınlar, Koronavirüs ile mücadelenin en ön saflarında yer  alıyorlar ve bu krizden
finansal olarak en çok onlar etkilenecek. Kadınlar ayrıca dünyadaki sağlık çalışanlarının%
70’ini oluşturuyor,  çocuk, yaşlı ve hasta bakımını da kapsayan ücretsiz bakım emeğinin%
75’ini sağlıyorlar. Aynı zamanda düşük ücretli riskli işlerde  çalışıyorlar. Bangladeş’teki
bir milyondan fazla konfeksiyon işçisinin %80’i kadın. Bu kişiler Batılı giyim markalarının
siparişlerini  ertelemeleri veya iptal etmeleri sebebiyle işten çıkarıldılar veya
herhangi bir ücret almadan evlerine gönderildiler.

Varlıklı ülkelerin birçoğu, işletmeleri ve işçileri desteklemek  üzere milyarca 
dolarlık ekonomik teşvik paketleri açıkladılar. Ancak  gelişmekte olan ülkelerin
büyük kısmı bunu yapabilecek finansal  kaynaklardan yoksun. BM’nin tahminlerine 
göre Afrika’da işlerin yarısı  kaybedilebilir.

Birleşmiş Milletler gelişmekte olan ülkelerin bu salgını  atlatmaları için 2,5 trilyon
dolarlık bir desteğe ihtiyaç duyulduğunu  öngörüyor. Bu tutarın temin edilebilmesi
için yurtdışı yardımların 500  milyar dolar daha artırılması gerekiyor. Bu tutara
Oxfam’ın yaptığı  tahminlere göre yoksul ülkelerin toplum sağlığı sistemlerini  
güçlendirmek için gereken 160 milyar dolar ve BM İnsani Yardım Fonu  için gereken
2 milyar dolar da dahil. Varlıklı kişilerden veya yüksek  miktarlardaki karlardan
alınacak acil dayanışma vergileri ile de ek  kaynak yaratılabilir.

Oxfam Genel Müdürü Vera şunu da ekledi: “Hükümetler, 2008 finansal  krizinde bankaları
ve büyük şirketleri kurtarmanın yükünün işini  kaybeden, maaşları düşen, sağlık 
ve eğitim gibi temel hizmetlere  erişimleri azalan sıradan insanların omuzlarına
bindiğini artık  biliyorlar. Ekonomik teşvik paketleri işçileri ve küçük işletmeleri
desteklemeli  büyük şirketlere verilecek olan teşvikler ise daha adil  ve daha sürdürülebilir
ekonomilerin inşa edilmesi koşuluna bağlanmalı.”
    Türkiye’de ise ekonomistlerin
yaptığı tahminlere göre[2], salgın  nedeniyle istihdam talebindeki düşüş 5,3 milyon
ile 8 milyon kişi  arasında olacak ve toplam işsiz sayısı 9-10 milyonu bulacak. 
Bu  kişilerin bakmakla yükümlü oldukları aile üyeleri de hesaba  katıldığında ülke
nüfusunun yarısının yoksullukla mücadele etmek  zorunda kalacağı tahmin ediliyor.
Tüm dünyada olduğu gibi bu salgının  olumsuz ekonomik etkileri en çok yoksulları,
kadınları ve enformel  işlerde çalışanları vuracak.

Öte yandan, hükümetin açıkladığı ekonomik destek paketi ise, kadın  kooperatifleri
gibi sosyal girişimleri ve küçük işletmeleri  kapsamıyor.

Bu sebeple Kadın Emeğini Değerlendirme Vakfı (KEDV) desteğiyle Simurg Kadın Kooperatifleri
Birliği, 115 kadın kooperatifinin  imzaladığı bir çağrı yayınladı. Çağrıda “Kadın
kooperatifleri olarak  bu salgından en fazla etkilenen kesimlerden biri olduğumuzun
bilinmesini istiyoruz. Kreşlerimizi, oyun odalarımızı, üretim  mekanlarımızı, atölyelerimizi,
lokanta ve kafelerimizi geçici süre ile  de olsa kapatmak zorunda kaldık. Çalışmaya
devam edebilen çok az  sayıda işletme de durma noktasına gelmiştir.” denildi.

Kadın kooperatifleri, yayınladıkları çağrıda salgın süresince  doğacak zaruri vergilerden
ve primlerden muaf tutulmayı, personelinin  sigorta ve ücretli izinleri, kira, elektrik,
su, doğalgaz gibi idari  giderlerinin karşılanmasını ve ekonomik girişimlerinin 
kaldığı yerden  sürdürülmesini sağlamak için faizsiz, 1 yıl geri ödemesiz krediler
verilmesini, nakit akışı bozulan işletmelere sağlanacak ilave  finansman desteği
kapsamına kadın kooperatiflerinin de alınmasını  talep ettiler.
    Kadın Emeğini
Değerlendirme Vakfı Kurucusu ve Yönetim KuruluÜyesi, Şengül Akçar “Hızla sağlık,
sosyal ve ekonomik sistemlerimiz  üzerindeki etkileri gelecek aylar ve hatta yıllarda
hissedilecek büyük  bir küresel tehdide dönüşen, Koronavirüs salgınına salt bir 
halk  sağlığı krizi olarak bakamayız” dedi.

Akçar ayrıca “Bu krizin, küresel neoliberal anlayış ve “büyüme”  odaklı kalkınma
politikalarının servet, gelir ve güç dağılımında  yarattığı eşitsizlikler ve ekosistemlerde
yarattığı tahribatla  bağlantısını görmeliyiz. Tüketim, rekabet, bireyciliği öne
çıkaran ve  dayanışmayı sistemin kendisine bir tehdit olarak gören bu yaklaşımın
sonucu olarak gelinen bu noktada, küresel düzeyde korkuyu paylaşmak  yerine sorumluluklar
paylaşılmalıdır. Bu salgın ve getireceği sağlık,  sosyal ve ekonomik etkileri ancak
yerel, ulusal ve uluslararası, her  düzeyde ve tüm kesimler arasındaki bir dayanışma
ile atlatabiliriz.
Çok açık ki, bu salgın mevcut eşitsizlikleri daha da artıracak.
Özellikle kadınlar ve yoksullar çok daha fazla etkilenecek. Şimdiye  kadar sistemin
kendisinden kaynaklanan tüm küresel ekonomik krizlerin  yükünü, bu krizlere yol 
açan kararlara hiçbir şekilde müdahil olamayan  sıradan insanlar üstlendi. Bu sürdürülemez.
Hükümetler bu salgın  özelinde işçileri, küçük işletmeleri koruyacak uzun vadeli
destek  paketlerinin yanı sıra, sistemin gelecekte yaratabileceği diğer  krizleri
engellemek için daha adil ve sürdürülebilir ekonomiler ve  dirençli toplumlar yaratacak
politikalar üretmenin yollarını tüm  kesimlerle işbirliği içinde aramalılar.” diye
ekledi.
