# Pandemi biterken aşıların patentinden vazgeçtiler!

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/pandemi-biterken-asilarin-patentinden-vazgectiler-86297h/
- Yayımlanma: 2022-06-17T08:52:39+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

İsviçre’nin Cenevre kentindeki Dünya Ticaret Örgütü ([DTÖ](https://www.wto.org/))
12. Bakanlar Konferansı’nda üye ülkeler, gıda güvenliği sorunuyla mücadele, balıkçı
sübvansiyonlarının azaltılması ve Kovid-19 aşılarının adil erişimin sağlanmasının
yanı sıra elektronik ticaret, küresel salgınlarla mücadele ve DTÖ’nün reformu konularında
anlaşmaya vardı.

Kapanış oturumunun ardından yerel saatle sabah 06.15’te düzenlenen basın toplantısında
konuşan DTÖ Genel Direktörü Ngozi Okonjo-Iweala, katılımcı bakanların “şimdiye kadar
hiç görülmemiş anlaşmalara vardığını” belirterek, “DTÖ uzun zamandır bu kadar önemli
sayıda çok taraflı sonuçlara şahitlik etmedi.” dedi.

Varılan anlaşmaların dünya çapında büyük farklılıklar yaratacağını kaydeden Okonjo-
Iweala, “Çıkan sonuçlar, DTÖ’nün küresel acil durumlara gereken cevabı verebileceğinin
göstergesidir.” değerlendirmesinde bulundu.

20 yıldan sonra balıkçılık sübvansiyonunda anlaşma

DTÖ’nün sitesinde yayımlanan 12. Bakanlar Konferansı Sonuçları belgesinde katılımcı
üyeler, aşırı balık avcılığının önüne geçilmesi için 20 yıldan fazladır müzakereleri
süren balıkçı sübvansiyonlarının azaltılması konusunda anlaştı.

Üye ülkeler ayrıca Kovid-19 aşılarına küresel alanda eşit erişim için aşıların patent
hakkından geçici süreliğine vazgeçilmesinde anlaşmaya vardı.

Gıda güvensizliğiyle mücadele edilmesi için gerekli tedbirlerin alınması, ticari
ürünlerin elektronik taşınmasında gümrük vergisi borçlarının 2 yıl daha ertelenmesi
ve gelecek küresel salgınlarla mücadele de anlaşmanın sağlandığı konular arasında
yer aldı.

Konferans kapsamında son olarak, DTÖ’nün mevcut Anlaşmazlıkların Halli Mekanizması
ve Temyiz Organı ile kanunnamesinde değişikliğe gidilmesi yönünde karar alındı.

Hindistan’ın itirazları konferansı uzattı

12 Haziran’da başlayan DTÖ 12. Bakanlar Konferansı’nın ilk gününde Genel Direktör
Okonjo-Iweala, müzakere konularında anlaşmalara varılmasına dair “tedbirli iyimserlik”
içinde olduğunu belirtmiş ve “bir veya iki konuda anlaşmaya varılırsa bunu başarı
sayacağını” dile getirmişti.

164 ülkeden 100’ün üzerinde bakanın katıldığı konferansta Hindistan, balıkçı sübvansiyonlarının
azaltılması ve gıda ihracatının yasaklanmasına dair bazı tedbirlere itirazda bulunmuştu.

Hindistan’ın itirazları nedeniyle anlaşmaların kilitlenmesi, 15 Haziran’da bitmesi
planlanan konferansın uzamasına yol açmıştı.

Konferansta Türkiye’yi temsil eden Ticaret Bakanı Mehmet Muş, konuşmasında reform
çağrısı yaparak, “DTÖ’nün reforma gitmesinin uzun süredir beklenen ve salgın sonrası
dönemin en önemli gündemlerinden biri olduğuna inanıyoruz. Belirgin hedef ve somut
çalışma planlarının olduğu kapsayıcı ve dengeli bir reform sürecini acilen başlatmalıyız.”
ifadelerini kullanmıştı.

En son anlaşmaya 2013’te varıldı

DTÖ üyesi bakanlar en son 2013’te Endonezya’nın Bali kentinde düzenlenen konferansta,
ticaret kolaylığı anlaşmasına varmıştı.

Arjantin’in başkenti Buenos Aires’te 2017’de düzenlenen 11. Bakanlar Konferansı’nda,
uzun süredir müzakere edilen konularda anlaşma sağlanamamıştı.

Kovid-19 salgını ve Rusya-Ukrayna savaşının küresel ticarete olumsuz etkilerinin
ardından DTÖ’nün işvelselliği tartışma konusu olmuştu.
