# Polonya ve Almanya’dan sonra Intel bu kez İsrail’e çip yatırımı yapacak - Bağlantı: https://www.borsatek.com/polonya-ve-almanyadan-sonra-intel-bu-kez-israile-cip-yatirimi-yapacak-99277h/ - Yayımlanma: 2023-06-19T06:52:15+03:00 - Yazar: Selim Soydan [Intel](https://www.borsatek.com/intelden-polonyaya-46-milyar-dolarlik-cip-yatirimi-99235h) İsrail’e yarı iletlkenler için yatırım yapma kararı aldı. Ön anlaşma Pazar günü [İsrail](https://www.borsatek.com/israil-yuzlerce-binance-hesabina-el-koydu-97904h) Maliye Bakanlığı ve Başbakan Benjamin Netanyahu tarafından duyuruldu. Intel, şirketin halihazırda faaliyet gösterdiği “İsrail’deki üretim kapasitesini genişletme niyetini” doğruladı, ancak şartları belirtmedi veya başka ayrıntılar vermedi. Planlar hakkında bilgi sahibi olan ve kamuya açık konuşma yetkisi bulunmayan bir kişiye göre tesis, İsrail’in halihazırda Intel’in dört büyük tedarikçisinden biri olduğu bir segment olan ‘gofret’ üretimi için kurulacak. Bu genişleme, Intel İcra Kurulu Başkanı Pat Gelsinger’in çip üretimine hakim olan Asya dışında daha fazla üretim yapma çabasını daha da ileriye taşıyacak. Gelsinger ayrıca Nvidia Corp. ve Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. gibi şirketlerin yeteneklerini gölgede bırakmasının ardından çip öncüsünün teknolojik liderliğini geri kazanmaya çalışıyor. Netanyahu, İsrail’deki en büyük yabancı yatırım ve ülke ekonomisine bir “güven ifadesi” olduğunu söylediği anlaşmanın değerini 25 milyar dolar olarak belirtirken, konu hakkında bilgi sahibi olan kişi, toplamın 2021’de açıklanan 10 milyar dolarlık bir önceki yatırımı da içerdiğini söyledi. İsrailli yetkililere göre proje, şu anda Intel tarafından ülkede istihdam edilen yaklaşık 12.000 işçiye binlerce iş imkanı ekleyecek. Bakanlık, Tel Aviv’in güneyindeki Kiryat Gat’ta mevcut bir tesise katılacak olan yeni tesisin 2027 yılına kadar faaliyete geçmesinin ve en az 2035 yılına kadar aktif kalmasının planlandığını söyledi. Anlaşmanın bir parçası olarak Intel İsrail’de şu anda ödediği %5 yerine %7.5 vergi oranı ödeyecek. Pazar günkü duyuru, çip endüstrisi için yoğun bir dönemi kapsıyor. Intel Cuma günü Polonya’nın Wroclaw kentinde 4,6 milyar dolarlık bir tesis kuracağını duyurdu. Bloomberg News’in aynı gün konuya aşina kişilere dayandırdığı haberine göre, bir başka ABD’li çip üreticisi Micron Technology Inc. de Hindistan’da bir yarı iletken paketleme fabrikası kurmak üzere en az 1 milyar dolarlık bir anlaşma yapmaya çok yakın. Geliştirme planları, ABD’nin Çin ile yaşadığı gerilimin ortasında kritik bileşenlerin tedarikini çeşitlendirmeye yönelik küresel yarışın altını çiziyor. Şirketler ayrıca kendi topraklarında çip tedarikinin güvenli olduğundan ve istihdam yarattığından emin olmak isteyen yabancı hükümetlerin sübvansiyonlarından da faydalanıyor. İsrail ile yapılan anlaşmanın bir parçası olarak Intel, toplam yatırımının %12,8’ ini temsil eden önemli bir devlet hibesine hak kazanacak gibi görünüyor. ABD, geçen yıl kabul edilen Çipler ve Bilim Yasası kapsamında yaklaşık 52 milyar dolarlık teşvik dağıtıyor. Avrupa da benzer bir çaba içinde. Bloomberg’in geçen hafta bildirdiğine göre Intel, ülkenin doğusundaki bir çip üretim kompleksi için Alman hükümetinden yaklaşık 11 milyar dolar sübvansiyon almaya hazırlanıyor. Şirket ayrıca 12 milyar avro (13 milyar dolar) daha harcayarak İrlanda’nın Leixlip kentinde genişlemeye devam ediyor. Intel 4 olarak adlandırılan süreç teknolojisini Avrupa’ya getirmek ve daha fazla dökümhane hizmeti sunmak için buradaki üretim alanını iki katına çıkarmayı planlıyor – diğer şirketler için sözleşmeli üretim. Bu genişleme tamamlandığında Intel’in İrlanda’daki toplam yatırımı 30 milyar avronun üzerine çıkacak. Intel’den Gelsinger, ünlü çip üreticisinin zorlandığı bir dönemde cesur genişleme bahisleri yapıyor. Kişisel bilgisayar pazarı bir çöküşün içine saplanmış durumda ve şirketin rakipleri onun kârlı veri merkezi alanına doğru ilerliyor. Çipleri yapay zeka işlemlerine güç veren Nvidia, şu anda yarı iletken endüstrisinin yıldızı konumunda. Piyasa değerinde Intel’i 2020’de geçtikten sonra, Nvidia şu anda 1 trilyon dolardan fazla bir değere sahip – Intel için yaklaşık 150 milyar dolara kıyasla. Intel İsrail’de de bir yıldan uzun bir süre önce duyurduğu Tower Semiconductor Ltd. şirketini satın alma işlemini tamamlamak için çalışıyor. Intel, TSMC’nin hakim olduğu çip döküm endüstrisindeki konumunu güçlendirmek için 5,4 milyar dolarlık bu işleme güveniyor. Intel 1974’ten beri İsrail’de faaliyet gösteriyor ve Hayfa, Kudüs, Yakum ve Petah Tikva’da Ar-Ge merkezlerinin yanı sıra Kiryat Gat’ta şirketin “en gelişmiş üretim tesisi” olarak adlandırdığı mevcut bir fabrikası var. Intel’in Kudüs’teki tesisi, otonom sürüş işi olan Mobileye için küresel geliştirme merkezi olma özelliğine sahip. Intel, genişleme niyetinin “gelecekteki üretim ihtiyaçlarını karşılama ve Intel’in IDM 2.0 stratejisini destekleme taahhüdümüzden kaynaklandığını ve İsrail hükümetinin devam eden desteğini takdir ediyoruz” dedi. Gelsinger’in 2021’de göreve gelmesinin ardından açıklanan strateji, şirketin ABD ve Avrupa’da dökümhane kapasitesi sağlayıcısı haline gelmesinin yanı sıra bazı ürünleri için harici dökümhanelerin kullanımının genişletilmesini sağlayacak “Intel’in entegre cihaz üretim modelinin evrimi” olarak lanse edildi.