# Rekabet mega şirketleri birleşmeye zorluyor

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/rekabet-mega-sirketleri-birlesmeye-zorluyor-48693h/
- Yayımlanma: 2019-11-27T13:03:55+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

Küresel ticarette yaşanan belirsizlik ve zorlaşan rekabet şartlarında müşteri portföyünü
genişletmek ve karlarını artırmak amacıyla şirketler birleşme yolunu seçiyor.

Son dönemde özellikle otomotiv, enerji, teknoloji ve ilaç sektörlerinde faaliyet
gösteren uluslararası “mega” şirketlerin birleşme görüşmeleri sıklıkla gündeme gelirken
küresel satın alma dalgasına her gün yeni bir şirket ekleniyor.

Ticaret savaşlarının yarattığı belirsizlik yatırımcıları korumacı tedbirler almaya
iterken, küresel piyasalarda meydana gelen zorluklar şirketleri varlıklarını sürdürebilmek,
rekabet güçlerini artırabilmek ve müşteri portföyünü genişletebilmek için birleşme
ve devralmalara yönlendiriyor.

Birleşme, Satın Alma ve İttifaklar Enstitüsü (IMAA) verilerinden derlenen bilgilere
göre savunma sanayi sektöründe faaliyet gösteren United Technologies’in Raytheon’ı,
ilaç sektöründeki Bristol-Myers Squibb’in Celgene’i, eğlence sektöründeki The Walt
Disney Company’nin 21st Century Fox’u, enerji sektöründeki Saudi Aramco’nun Saudi
Basic Industries Corporation’ı satın alması 2019’daki mega birleşme ve devralmalar
olarak dikkati çekiyor. Söz konusu satın almaların toplam büyüklüğünün 330 milyar
doları aştığı görülüyor.

İtalyan Fiat Chrysler Automobiles (FCA), Peugeot ve Citroen markalarının bağlı bulunduğu
Fransız PSA Grubu ile muhtemel bir ticari birleşme konusunda görüşmeler yapılırken,
tarafların anlaşması durumunda oluşacak yeni şirketin 50 milyar dolar piyasa değeriyle
dünyanın en büyük otomotiv şirketi olacağı tahmin ediliyor.

Öte yandan yurt içinde de bazı şirketlerin birleşme ve devralma müzakereleri gündeme
geliyor. Bu kapsamda mesleki emeklilik fonu OYAK’ın akaryakıt ve otogaz dağıtım 
şirketleri TOTAL ve M Oil operasyonlarını satın almak için Demirören Holding ile
başladığı görüşmeler devam ediyor.

Başarısız sonuçlanan görüşmeler

Öte yandan şirketler arasında yürütülen birleşme ve devralma müzakerelerinin başarısızlıkla
sonuçlananları da bulunuyor.

FCA’nın bu yıl Fransız Renault ile birleşme konusunda yaptığı görüşmeler başarısızlıkla
sonuçlanmıştı. 35 milyar dolarlık piyasa değerindeki birleşme kararından İtalyan-
Amerikan ortaklığındaki FCA’nın çekilmesiyle söz konusu şirketin ve Fransız Renault’nun
hisseleri hızla değer kaybetti. Birleşme olsaydı, yapılacak ortaklık, Japon Toyota
ve Alman Volkswagen’in ardından, mevcut piyasa değeriyle dünyanın en büyük üçüncü
otomobil şirketi kurulmuş olacaktı.

Amerikalı ilaç devi Pfizer ile İrlandalı Allergan’ın, yaklaşık 160 milyar dolarlık
birleşmeyle, dünyanın en büyük ilaç şirketi olmak için harekete geçmesine rağmen,
ABD’nin vergi mevzuatında yapılan değişiklikler nedeniyle iptal edildi. İki şirketin
birleşmesi New York merkezli Pfizer’in ikametini İrlanda’da göstererek daha az vergi
ödemesinin yolunu açacaktı.

ABD’li uluslararası teknoloji şirketi Xerox’un HP Inc’i satın almasını içeren 30
milyarı aşkın anlaşma büyüklüğüne sahip görüşmeler de olumlu sonuçlanmayan görüşmeler
arasında yerini aldı.

“Doğru planlanmış şirket evlilikleri istikrar ve kar getirir”

Başkent Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İşletme Bölümü Öğretim
Üyesi Prof. Dr. Feride Bahar Işın, şirket birleşmelerindeki temel felsefeyi değerlendirdi.

 Küreselleşmeyle birlikte zorlaşan rekabet koşullarına dikkati çeken Işın, şunları
kaydetti:

“Şirket birleşmelerinde temel kaygı, mevcut yeteneklerin paylaşımıyla daha büyük
bir güç olmak. Küreselleşmeyle birlikte zorlaşan rekabet koşullarında şirketler ‘
evlilik’ yoluyla bir çıkış arıyor. Başka bir sebep de rakibi ortadan kaldırma düşüncesidir.
Satın almaya soğuk bakan şirketler birleşmeleri büyüme potansiyeli gördükleri için
olumlu karşılar oysa piyasada artık rakip olmaktan çıkarlar. Uluslararası pazarlarda
etkili lobi faaliyetlerini yürütmek de şirket birleşmelerinin başka bir nedeni. 
Yerel farkındalıkları doğru analiz ederek, yabancı algısını ortadan kaldırır.”

Işın, öte yandan şirket evliliklerinin karı dağıtarak vergisel avantajlar da sağladığını
söyledi.

Şirket birleşmelerinin marka değeri üzerindeki etkisine de değinen Işın, “Günümüzün
en kritik bilanço dışı maddi olmayan duran varlık olan marka değeridir. Şirket birleşmelerinin
buna etkisi de tartışılmazdır. Doğru planlanmış şirket evlilikleri, mutlu çalışanlar,
bol istikrar ve kar getirir.” değerlendirmesinde bulundu. 
