# Ruslarla domates dışında her konuda anlaştık!

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/ruslarla-domates-disinda-her-konuda-anlastik-22698h/
- Yayımlanma: 2017-05-03T20:53:28+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

Soçi’deki Devlet Başkanlığı Rezidansı’nda bir araya gelen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip
Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Putin, toplantı sonrası ortak bir basın açıklaması
yaptı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, özel uçak “TUR” ile saat 12.45’te Rusya’nın 
Soçi kentine geldi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı, Soçi Uluslararası Havalimanı’na gelişinde, Krasnodar Bölge
Valisi Veniamin Kondratyev, Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanlığı Soçi Temsilciliği
Başkanı Anatoliy Şostak, Soçi Belediye Başkanı Anatoliy Pahomov ve diğer yetkililer
karşıladı.

Erdoğan ile birlikte Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek, Dışişleri Bakanı Mevlüt 
Çavuşoğlu, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Berat Albayrak, Ekonomi Bakanı Nihat
Zeybekci, Milli Savunma Bakanı Fikri Işık ile Genelkurmay Başkanı Orgeneral Hulusi
Akar da Soçi’ye geldi.

PUTİN: İLİŞKİLERİMİZ ÖZEL BİR STATÜ KAZANDI

Sputnik Türkiye’nin haberine göre, davetini kabul edip Soçi’ye geldiği için Erdoğan’a
teşekkür eden Putin, görüşmenin basına açık kısmında şunları söyledi:

“Sizinle planladığımız gibi ilişkilerimiz gelişiyor. Sizinle bir araya gelip ikili
ilişkilerimizin kilit alanlarını ve Suriye krizi dahil olmak üzere temel uluslararası
sorunlarını konuşabilme imkanı bulmamız çok iyi oldu. Bu ortak çalışmalarımız, Rusya-
Türkiye ilişkilerinin özel bir statü kazandığını ve tamamen onarıldığını gösteriyor.”

Putin şöyle devam etti: “Referandum sonucu nedeniyle sizi bir kez daha tebrik etmek
istiyorum. Ülkenizdeki iç siyasal durumun düzene gireceğine ve bunun, Rusya-Türkiye
ilişkilerinin gelişmesine yardımcı olacağına inanıyoruz. Zira sizinle yaptığımız
birçok şeyin parlamentolarımızda tartışılması gerekiyor.”

ERDOĞAN’DAN İLK AÇIKLAMA

Cumhurbaşkanı Erdoğan ise yaptığı açıklamada, “Atacağımız adımlar bölgenin kaderini
değiştirebilir” ifadelerini kullandı.

ERDOĞAN-PUTİN ORTAK BASIN TOPLANTISI

Erdoğan’la Putin görüşmelerinin ardından ortak basın toplantısında konuştu.

Putin’in açıklamalarından satır başları;

“Yakın geçmişte ikili ilişkilerimiz sınavdan geçmiştir. Şu anda kesin bir şekilde
normalleşme süreci tamamlanmıştır. Bugünkü görüşmelerde Rus-Türk işbirliği programının
yerine getirilmesi konularını ele aldık. Karşılıklı engellerin ve kısıtlamaların
kaldırılması, ticaret ve yatırım ilişkilerinin güçlendirilmesi ve ticaretimizide
milli para birimlerinin kullanılması gibi konuları ele aldık.”

“RUS TURİSTLERİN 3’TE 1 ‘İ TÜRKİYE’Yİ TERCİH ETTİ”

“Karşılıklı hizmet ticareti ve yatırım anlaşmalarının tamamlanması konusunda anlaştık.
Ortak yatırım 1 milyar dolar tutarında ortak yatırım fonunun çalışmaların tamamlanması
konusunda anlaştık. İnsani alanda işbirliğini ele aldık. Mayıs ayında Rus turistlerin
3’te 1’i Türkiye’yi tercih etmiştir. Rus turistlerin Türkiye’de güvenliğinin sağlanması
kritik önem taşımaktadır.”

“Küresel ve bölgesel konuları görüştüğümüz zaman özellikle uluslararası terörle 
mücadele konusuna önem verdik. İstihbarat birimlerimiz ve savunma bakanlıklarımız
arasında işbirliğinin güçlendirilmesi konusunda anlaştık. Sayın Erdoğan’la hemfikiriz
ki, Suriye’deki çözüm sadece siyasi ve diplomatik yöntemle mümkündür. Rusya ve Türkiye’nin
etkin rolü sayesinde çatışmaları durdurabildik. Bu iki tarafı ortak müzakere masasına
oturtabildik. Karadeniz Ekonomik İşbirliği zirvesi hazırlıklarını görüştük. Bu zirve
22 Mayıs’ta İstanbul’da yapılacak.” 

CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN’IN AÇIKLAMALARI

Erdoğan’ın açıklamalarından satır başları:

“Son 2 ay içerisinde Rusya’ya ikinci ziyaretimi gerçekleştiriyorum. Sayın Putin’in
nezdinde heyetime gösterdikleri misafirperverlikten dolayı teşekkür ediyorum. 2016
Ağustos’tan beri Putin’le 5’inci kez bir araya geldik. Tüm görüşmeler sayesinde 
siyasi ilişkilerimizde arzu edilen ivmeyi yakalıyoruz.”

“Bugün atılması gereken adımlar konusunda istişarelerimizi yaptık. Aldığımız kararları
ve yapılanları tekrar gözden geçirme fırsatını bulduk. Türk Akımı ve Akkuyu Nükleer
Enerji Santrali’ndeki işbirliğimiz hassasiyetle ilerliyor.”

“ÜLKELERİMİZ İÇİN SURİYE 6 YILDIR KANAYAN YARA”

“Suriye’deki kriz başta olmak üzere, bölgesel sorunları da ele aldık. Benim çok 
sevdiğim bir Rus atasözü var, ‘Kimin neresi ağrıyorsa, onunla ilgili konuşur’ diye.
Ülkelerimiz için de Suriye 6 yıldır kanayan bir yara. Suriye ile 911 km sınırı olan,
aynı kumaştan kesilmiş bir ülkeyiz. Yanıbaşımızda yükselen çocuk feryatlarına nasıl
duyarsız kalabiliriz? Kimyasal ve konvansiyonel silahlarla katledilmesine nasıl 
gözlerimizi kapatabiliriz? Bu acılardan kopup gelen 3 milyon insan bizim topraklarımızda
yaşam mücadelesi veriyor.”

“Dostum Putin de, bu drama son vermeyi samimi bir şekilde arzu ediyor. Türkiye-Rusya-
İran garantörlüğünde uygulanan çatışmasızlık, siyasi çözüm çalışmalarının başarıya
ulaşması için fırsat penceresi oluşmuştur. Astana görüşmeleri sayesinde ateşkesin
tahkim edilmesi hedefine bir an önce ulaşmaya çalışıyoruz. Bazı çevreler tüm enerjilerini
süreci sabote etmeye harcıyor.”

“Bunun en bariz örneği Han Şeyhun’daki kimyasal saldırıdır. Bu saldırıların sorumluların
cezalandırılmasının son derece önemli olduğu konusunda hemfikir olduğumuzu gördük.
Rusya’yla eş güdüm halinde çalışmalarımızı sürdüreceğiz. En temel öncelik Suriye’de
akan kanın durdurulması, toprak bütünlüğü ve siyasi birliğinin korunmasıdır.”

“Bizler bugüne kadar terör örgütleri arasında ayrım yapmadık, yapmıyoruz. YPG, DEAŞ,
El-Kaide arasında hiçbir fark yoktur. Güney sınırımız boyunca güvenliğimizi tehdit
eden düşman bir yapının oluşmasına izin veremeyiz. Her türlü önlemi almayı sürdüreceğiz.
Nisan ayında gerçekleşen terör saldırılarında hayatını kaybeden Rus vatandaşları
için de taziyelerimi sunmak istiyorum.”

SORU-CEVAP

(Suriye krizinin çözümü ve güvenli bölgeler) Erdoğan: Başından itibaren her yerde
güvenli bölge ifadesini kullandım, bugün de kullanıyorum. Rai-Cerablus arası ve 
güneye doğru 4-5 bin km’lik alan. Şimdi de çatışmasızlık bölgesi çıktı ki bu bölge
de İdlib. Burada malum Halep’ten kaçan insanların yaşam mücadelesi var. Oradaki 
bir yeşil hatta bir çatışmasızlık bölgesi ilan edildi. Temenni ederim ki bu bölge
korunmaya devam eder. Bugün sayın başkanla harita üzerinde ayrıca müzakere ettik.
Astana’daki önemli konulardan bir tanesi de bu. Bu çatışmasızlığın bir karara bağlanması,
Suriye’de önemli bir adımın atılmasına vesile olur.

Putin: Suriye krizi ancak ve ancak siyasi yollarla çözülebilir. Fakat bu siyasi 
sürecin gelişmesi için çatışmaların durdurulması gerekiyor. Rusya-Türkiye-İran bu
formülün oluşmasına en büyük katkı sağlayan ülkelerdir. Yöntemlerden bir tanesi 
bu güvenli bölgeler veya çatışmasızlık bölgelerinin oluşturulması. ABD Başkanı’nın
birtanesinin açıklamasında da bu tabir kullanıldı, Trump’la telefonda da bu konuyu
görüştük. ABD yönetimi bu girişimleri destekliyor. Rus tarafı bir ön görüşme yaptı.
Hem Şam, hem Tahran’la. Hepimizin ortak düşüncesi belirli mekanizmaların oluşturulması
doğrultusundadır. Astana’da toplanan çatışma taraflarının nihai kararı vermeleri
gerekiyor. Kendi ülkelerinin kaderlerini onlar tayin edecek. Biz de garantörler 
olarak bu mekanizmaların ilerde gelişmesi ve verimli hale gelmesi için elimizden
geleni yapacağız. Bu öneriyi destekliyoruz.

(Ticari-ekonomi ilişkilerin normalleşmesi) Putin: Bugün bunu ilan edebiliriz. Her
yönden ele aldık bu konuyu. Kısıtlamalar konusunu. Domateslerden bahsediyoruz, bu
yaptırımlara tabii olan tek ürün değil. Tekstil ürünleri, hizmetler, iş gücü, birçok
knouyla ilgili yaptırımlar uygulanıyordu. Tüm bu kısıtlamların kaldırılacağı konusunda
mütakabata vardık. Malum trajik olayardan sonra hayat yerinde durmadı, devamlı gelişti.
Üreticilerimiz büyük miktarlarda kredi aldılar. Burada bir üretim süreci söz konusu.
Teknik ve alt yapının oluşturulmasıyla ilgili bir süreçtir. Vizelerde de devam edecek.
Rusya’yı ziyaret edenler için tabii ki kolaylıklar sağlanabilir. Meslektaşlarımız
bize bir liste yollayacaklarını söylediler. Domatese gelince, sonsuz akadar kapatmayacağız.
Fakat dediğim yatırım süreci tamamlandıktan sonra pazarın bu sektörü de açılacak.
Diğer yaptırımların kaldırılması kanaatindeyiz.

Erdoğan: Sayın Putin hepsini söyledi. Bugün domates dışında bütün konularda gıdada,
konfeksiyonda, tekstilde arkadaşlarımız mutabık kaldılar. Türk domatesinin Rusya
pazarında olmasını arzu ederiz. Hem ucuz hem lezzetli olması, bu bakımdan özellikle
tavsiyemizdir. Domates konusundaki bazı soru işaretlerinin dışında diğerlerinde 
mutabık kalındı. Normalleşme sürecinin ötesine geçiyoruz. Yeni bir süreç başlıyor,
hayırlı olsun.

Putin: Uygulanan kısıtlamalar trajik olaydan sonra ortaya çıkmıştır. Ekonomik alanda
özellikle kısıtlamalar uyguladık. Bizim üreticilerimiz kredi almıştır. Türk domatesleri
daha ucuz. Biz de şunu istiyoruz ki, Rusya’da tüketiciler daha ucuz mal alsınlar.
Ama Rusya’da tarım sektörünün de gelişmesini istiyoruz. 

(Çatışmasızlık bölgeleri kimin girişimiydi?) Putin: Bizim ortak tutumumuz: Bu bölgelerin
oluşturulması ülkedeki ateşkes rejiminin sağlanmasına katkıda bulunacaktır. Her 
türlü çatışmaların durdurulması siyasi diyalogun temel garantisidir. Bu sayede ülkenin
egemenliği ve toprak bütünlüğü sağlanacaktır. Suriye’de farklı siyasi görüşler mevcut
olabilir ama halk bu konuda nasıl ne şekilde birleşecek. Bu çözümlerin mutlaka bulunması
gerekiyor. Terör unsurlarına gelince; bu bölgelerin oluşturulmasına rağmen örgütlere
karşı mücadele etmeye yine de devam edeceğiz. BM’nin terör listesi var, bu listedekilerle
savaşacağız. Bu fikir kimin aklına geldi? Türkiye’de, İran’da görüşüldüğü sırada
ortaya çıktı. ABD tarafından da bu tarz fikirler seslendirildi. Bu çatışmaların 
durdurulması rejiminin orada korunması ve denetlenmesi gerekiyor. Uçuşlara gelince;
evet çatışmasızlık bölgesi olacağına göre uçuşlara kapalı olacak aynı zamanda. 
