# Rusya ile tansiyon yükseliyor

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/rusya-ile-tansiyon-yukseliyor-21278h/
- Yayımlanma: 2017-03-24T12:14:28+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

Rusya ile Türkiye arasında “uçak düşürme” olayı ile başlayan gerilim ekonomide devam
ediyor. Dünya gazetesinden Kerim Ülker’in haberine göre geçen yıl başlayan bu süreçte
Türkiye’ye gelen Rus turist sayısı bıçak gibi kesilmiş, Türkiye’de iş yapan Rus 
şirketlerden bazıları da yatırımlarını durdurmuş veya başka ülkelere kaydırma kararı
almış, iki ülke arasındaki vizeler de rafa kaldırılmıştı. Bu süreç son birkaç ayda
yumuşama gösterdi.

Moskova-Ankara arasında tekrar başlayan siyasi görüşmelerin iki ülke arasında özellikle
gıda ürünlerinde ihracat-ithalat ambargosunun da kaldırılacağının sinyaliydi. Cumhurbaşkanı
Recep Tayyip Erdoğan’ın öncülüğündeki kalabalık Türkiye heyetinin Moskova ziyaretinde
bu beklenti öne çıktı. Rusya, bazı gıda ürünlerinde ambargoyu kaldırdı. 14 Şubat’ta
kaldırılan ambargonun içinde “soğan, arpacık soğanı, karnabahar, brokoli, tuz, karanfil
çiçeği ve sakız” vardı. Bu ürünlerin toplam değeri ise 20 milyon doların altındaydı.
Türk tarımcısının gözü ise yüzlerce milyon dolarlık satış yaptığımız yaş sebze-meyvedeydi.
Ancak beklenti karşılanmadı ve Türkiye, Moskova’nın bu hamlesine 6 gıda ürününün
alımını durdurmakla yanıt verdi. Yaklaşık 1.3 milyar dolarlık ithalat değeri olan“
Mısır, buğday, ham ayçiçek yağı, ayçiçeği küspesi, bezelye ve pirinç” alımı durduruldu.
Moskova, Ankara’nın bu kararına tepki gösteri. Bu tepkilerden ilki de Kremlin’den
geldi.

Rusya’dan gelen tepkiler arasında en dikkat çekeni ise Rusya Federal Veteriner ve
Bitki Sağlığı Gözetim Servisi (Rosselhoznadzor) adlı kurumdan… Kendi ürünlerini 
yetiştirmek ve “gıda güvenliği sağlamak” için Türkiye’de bir tarım şirketi kurmak
istediğini açıklayan eski Sovyet ülkesinin tarım ürünleri denetim ajansı Rosselhoznadzor,
Türkiye’den domates, salatalık, elma ve armut alımına yönelik yasakların kaldırılmasını
planlamadıklarını duyurdu. Rusya Tarım Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada da Türkiye’ye
yönelik yasakların tamamen ya da kısmen kaldırılmasının tartışılabilmesi için Türk
tarafının da Rusya’dan aldığı ürünlere getirdiği yasakları iptal etmesi gerektiği
söylendi. Hatta “Türkiye’ye bazı yasakların kaldırılması kararını alabilecek bir
heyetin nisanda gönderilmesi” planı da iptal edildi.

**Ayvalar geri geldi**

Domates-buğday arasında devam gıda geriliminin en önemli cephelerinden biri de meyveler.
Rusya sadece domates alımında değil ayva gibi Türkiye’de giden ürünlere karşı da
yaptırımlar uyguluyor. Son olarak geçtiğimiz günlerde Rosselhoznadzor, Rusya’nın
Yeni Yurkoviçi gümrük kontrol noktasında Türkiye’den gelen taze ayvaların geçişine
izin vermedi. Türkiye’den gelen ayvaların sağlık kurallarına uygun olmadığını ve
içerisinde sağlığa zararlı haşerelerin bulunduğunu gerekçe gösteren kurum, 16 ton
ayva alımını yapmadı ve Türkiye’ye geri gönderdi.

**Türkiye Rusya** **arasındaki gıda geriliminin faturası ne kadar?**

Bundan biraz bahsetmekte fayda var. Bu gerilimin en önemli kalemleri ise domates
ve buğday… Dünya domates ihracatından Türkiye’nin aldığı pay yüzde 4.5 seviyesinde.
Türkiye’nin toplam sebze ihracatının da yüzde 62’sini de domates oluştuyor. Rusya’nın,
Türkiye tarımsal ürünlerine 2016 yılı başından itibaren uyguladığı ambargo kararı
da en çok domates üreticisini etkilemişti. Rusya’ya 2015 yılında sattığımız domatesin
tutarı 259 milyon dolardı. 2016’da bu rakam sadece ve sadece 87 bin dolar olarak
gerçekleşti. Bir diğer önemli kalem olan çekirdeksiz üzümde de satış durdu. 2015’
te 70 milyon dolar olan satış 2016’da sıfırlandı. Narda ise kayıp yüzde 77’ydi. 
2015’te 35 milyon dolar olan satış 8.2 milyon dolara düştü. Yani toplama bakıldığında
Rusya’ya olan 875 milyon dolar olan yaş sebze-meyve ürünleri ihracatımız yüzde 62
azaldı ve 331 milyon dolara geriledi. 1.9 milyar dolarlık toplam ihracatımızı düşününce
Rusya’nın payı yarısından biraz fazla.

**İthalat durumumuz**

Gelelim Rusya’dan aldığımız ürünlere… Türkiye 2016’da 963 milyon dolarlık Ayçiçek
tohumu yağı almış. İlk sıradaki Rusya’nın payı 720 milyon dolar. Mısırda ise rakam
128 milyon dolar. İlk sıradaki Rusya’nın payı 76 milyon dolar. Buğdayda ise toplam
ithalatımız 892 milyon dolar. İlk sırada yüzde 55 payla bulunan Rusya’dan alınan
ise 490 milyon dolar. Arpada toplam ithalatımız 9 milyon dolar. Rusya’dan alım ise
yok. Yani sıfır…

Rosselhoznadzor’un Basın Sözcüsü Yuliya Melano, Rosselhoznadzor’un Türk ürünlerine
getirilen mevcut kısıtlamaları kaldırmayı planlamadığını söyledi ve “Rosselhoznadzor,
Türk ürünlerinin sevkiyatına getirilen kısıtlamaların kaldırılma ihtimalini değerlendirmiyor”
ifadelerini kullandı

**İthalatçı istedi**

“Biz de Rus ürünlerine karşı özellikle buğday başta olmak üzere bir ithalat kısıtlaması
yapıyoruz” şeklindeki bir değerlendirmeyi doğru bulmadıklarını anlatan Gıda, Tarım
ve Hayvancılık Bakanı Faruk Çelik, şunları anlattı: “Bu tamamen ithalatçıların talebi.
İthalatçı neyi nereden alacaksa ona göre hareket ediyor. İki ülkenin tarım alanındaki
karşılıklı çiftçileri memnun edecek adımları atması gerek. Bizde rakamlar var. Rus
pazarına 250 milyon dolarlık domates satıyoruz ama bu domatesler biraz daha fazlasıyla
üçüncü ülkelere gidip oradan Rus pazarına giriyor. Bunu Rus yetkililer de biliyor.
Biz de diyoruz ki direkt alışveriş ve satış varken neden dolaylı olarak? Bir anda
bir ülkelere A ürünü satışımız; 10 misli, 100 misli, bin misli artmış. Bu neyin 
ifadesi? O pazardaki Rus ihtiyacının karşılanmasından. Bunlara tevessül edilmeden
iki dost ve komşu ülke olarak üzerimize düşen sorumluluklar çerçevesinde hareket
etmenin her alanda doğru olacağı inancındayım.” (Dünya)

 

 
