# Seçim propaganda tartışmalarına Sayıştay da katıldı

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/secim-propaganda-tartismalarina-sayistay-da-katildi-45881h/
- Yayımlanma: 2019-06-18T16:19:17+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

Sayıştay Başkanlığı CHP’nin İstanbul adayı Ekrem İmamoğlu’nun ifadelerine yönelik
olarak açıklamada bulundu. Yapılan açıklamada “TBMM’ye, belediyelere ve ilgili kamu
idarelerine gönderilen raporlar yıllık hesap ve işlemlerin denetimi sonucunda hazırlanan
mali denetim raporları olup, söz konusu raporlarda yer verilen bilgiler esas alınarak
kurumlar hakkında kamu zararına neden olunduğuna ilişkin değerlendirme yapılması
söz konusu olamaz” dendi.

AKP adayı Binali Yıldırım ile YSK kararıyla mazbatası iptal edilen CHP’li Ekrem 
İmamoğlu’nun katıldığı açık oturumda Yıldırım’ın “Okumadım’ dediği Sayıştay’ın İstanbul
için hazırladığı rapor bir kez daha gündeme gelmişti. 

Ekrem İmamoğlu, Twitter’dan raporda yer alan bilgileri paylaşmıştı. İmamoğlu, “İBB’de
yapılan usulsüzlükler ile ilgili detayların yer aldığı 2017 yılına ait son Sayıştay
raporlarını bir türlü bulamayanlar ve okuma fırsatı olmayanlar için paylaşıyorum”
ifadesini kullanmıştı.

Sayıştay, İmamoğlu’nun iddialarına dair açıklamada bulundu. “Her şeyden önce Sayıştay
raporlarında, iddia edildiği gibi, İBB tarafından bazı sivil toplum kuruluşlarına
yardım yapıldığına ilişkin herhangi bir değerlendirme bulunmamaktadır” denen açıklamada
şunlar kaydedildi: 

“İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan adayı Sayın Ekrem İMAMOĞLU’nun 16/6/2019 tarihinde
gerçekleştirilen televizyon programında ve sosyal medya (Twitter) hesabında Sayıştay
Raporlarını dayanak göstermek suretiyle gerçeklerle bağdaşmayacak şekilde usulsüzlük
yapıldığı iddiasında bulunarak kamunun zarara uğratıldığı değerlendirmesinde bulunmuştur.
Söz konusu değerlendirmelere ilişkin olarak aşağıdaki açıklamaların yapılmasına 
ihtiyaç duyulmuştur.
 Sayıştay kamu idarelerinin hesaplarını denetlemekle görevli
olup, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin denetim raporlarını TBMM’ye
ve belediyelere ilişkin denetim raporları ise belediye meclislerinde görüşülmek 
üzere belediyelere gönderilmektedir. Bu çerçevede 2017 yılı hesaplarının denetimine
ilişkin Denetim Raporları TBMM’ye ve ilgili idarelere gönderilmiştir.

**“Değerlendirme yapılması söz konusu olamaz”**

TBMM’ye, belediyelere ve ilgili kamu idarelerine gönderilen raporlar yıllık hesap
ve işlemlerin denetimi sonucunda hazırlanan mali denetim raporları olup, söz konusu
raporlarda yer verilen bilgiler esas alınarak kurumlar hakkında kamu zararına neden
olunduğuna ilişkin değerlendirme yapılması söz konusu olamaz.
 Her şeyden önce Sayıştay
raporlarında, iddia edildiği gibi, İBB tarafından bazı sivil toplum kuruluşlarına
yardım yapıldığına ilişkin herhangi bir değerlendirme bulunmamaktadır.  İstanbul
Büyükşehir Belediyesi (İBB), İSKİ ve İETT’nin 2017 yılı hesap ve işlemlerine ilişkin
denetim raporunda, tespit ve öneriler çerçevesinde olumlu görüş verildiği açıkça
belirtilmiş olup, muhasebe ve  kayıt sistemine ilişkin bazı bulgular ile bunlara
ilişkin önerilerde bulunulmuştur.. Gerek yapılan konuşmada geçen, gerekse Twitter
hesabında ifade edilen hususların hiçbirisi ifade edildiği gibi “usulsüzlük” veya“
kamu zararı” sonucunu doğrudan işlemler değildir. Sayıştay Kanunu çerçevesinde bir
idare denetimi sırasında “usulsüzlük” ve “kamu zararı” doğuran bir husus tespit 
edildiğinde bu husus ayrı bir rapor düzenlenmek suretiyle Sayıştay yargılamasına
konu edilmektedir.

**“Ayrı rapor düzenlendi”**

 İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve iştiraklerine ilişkin iddialara konu olan Raporlarda
yer alan hususların hiçbirisi mevzuatta öngörülen “kamu zararı” veya “usulsüzlük”
unsurlarını taşımadığı için yargılamaya esas ayrı bir rapor düzenlenmemiştir.
 Bu
bilinen bir husus olduğu halde, gelir, gider, hasılat, kar ve kar payı gibi teknik
kavramları ve bunlara ilişkin tutarları birbirine karıştırmak ve  bir takım farazi
hesaplamalar da yapmak suretiyle kamunun zarara uğratıldığı yönünde algı oluşturacak
şekilde açıklama yapılması maksatlı ve iyi niyetli olmayan bir yaklaşımın sonucudur.
Diğer bütün kamu idarelerinde olduğu gibi kamu zararı doğurmayan ikmal edilebilir
bulgular Mali denetim raporuna konu edilerek, kamu idarelerine rehberlik edilmekte
ve  kamu yönetiminin geliştirilmesine katkı sağlanması amaçlanmaktadır. Sözkonusu
raporlarda yer alan iddia konusu işlemlerin mevzuata uygun olarak ikmali istenerek
aynı hatalı işlemlere tekrar yer verilmemesi istenilmiş, idare sözkonusu eksiklikleri
gidermek ve gerekli tedbirleri almak suretiyle bulgulara cevap oluşturmuş, verilen
cevaplar yeterli görüldüğünden konuların takibi öngörülmüştür. Bu usul bütün kamu
idare raporlarında uygulanan bir usul olup, burada amaç idarelerin süratle işlemleri
ikmal etmeleri ve gerekli önlemleri almalarının sağlanmasıdır. İddia konusu hususlara
ilişkin bazı açıklamalara özet olarak aşağıda yer verilmiştir: İBB’nin %99,7 oranında
hissesine sahip olduğu KİPTAŞ’ın geçmiş yıllara ilişkin karının dağıtılması konusunda
önceki yıllarda kar dağıtımı kararı alınmadığı için her hangi bir değerlendirme 
yapılmamıştır. 2017 yılında ise  kar dağıtımı kararı verilmiş ancak 2017 yılı sonunda
kar dağıtımı yapılmadığı görülerek bulgu konusu edilmiş, kar dağıtımının gerçekleştirilmesi
gerektiği ifade edilmiştir. Nitekim, raporda yer verilen bulgu çerçevesinde kar 
dağıtımı 2018 yılında yapılmış olup her hangi bir kamu zararı tespiti söz konusu
değildir. İki kamu idaresi (Milli Savunma Bakanlığı ve İBB) arasında Milli Savunma
Bakanlığına ait bazı tesislerin onarılması karşılığında kimi gayrimenkullerin İBB’ye
devredilmesi konusunda protokol yapılmıştır. Bu protokol kapsamındaki  tesislerin
onarım işlemleri İBB tarafından gerçekleştirilmiştir. Buna karşılık olarak bazı 
gayrimenkullerin İBB’ye devir işlemi gerçekleştirilmiş, ancak İBB dışındaki bazı
idari süreçler nedeniyle iki kamu kurumu arasındaki devir işlemlerinden bir kısmı
tamamlanamamıştır. Raporda gayrimenkul devirlerine ilişkin süreçlerin hızlandırılması
tavsiye edilmiş olup,her hangi bir kamu zararı tespiti söz konusu değildir. “Belediyeye
ait gayrimenkullerden alınan ecrimisiller düşük tahsil edilmiştir” iddiasına ilişkin
olarak; kamu idaresi cevabında Belediyeye ait gayrimenkullerin fuzuli şâgiller tarafından
kullanılmasının karşılığı olan ecrimisil tahsilatı yapıldığı, ancak bazı gayrimenkullere
ilişkin olarak mahkeme süreçleri ve mevzuattan kaynaklanan (idarenin insiyatifi 
dışındaki) sebeplerle aksamalar olduğu değerlendirilmiştir. Raporda, ecrimisil tahsilatına
ilişkin süreçlerin daha etkin takip edilmesi gerektiği tavsiyesinde bulunulmuş olup,
her hangi bir kamu zararı tespiti söz konusu değildir. “Kesilen asgari ücret destek
tutarları Hazineye gönderilmemiştir” iddiasına ilişkin olarak; Mevzuat uyarınca 
belediyelerin, hizmet aldıkları yüklencilere yaptıkları ödemelerden  kesmeleri gereken“
asgari ücret destek tutarlarını” Hazineye aktarmaması eleştirilmiş, belediye ise
kesintinin Hazineye aktarılmasına ilişkin açık bir hüküm bulunmamasını gerekçe göstererek
emanet hesaplarına almıştır.   Raporda, emanet hesaplarında tutulan söz konusu tutarların
Hazineye aktarılması tavsiye edilmiş olup, her hangi bir kamu zararı tespiti söz
konusu değildir. İBB,  İstanbulkart ile muhtaç ailere, zincir marketler aracılığıyla
uygun fiyatlı alış veriş imkanı sağlamak suretiyle sosyal yardım yapmaktadır. Kaynakların
daha etkin ve verimli kullanılabilmesi amacıyla yardım sisteminin yeniden değerlendirilmesi
tavsiyesinde bulunulmuştur.

**“Kamu zararı tespiti söz konusu değil”**

Raporda yardım sisteminin gözden geçirilerek daha etkin hale getirilmesi tavsiye
edilmiş olup, herhangi bir kamu zararı tespiti söz konusu değildir.
 Personel taşıma
hizmet alımı ihalesinin kapsamında olmayan işlerin, bu kapsama dahil edilmesine 
ilişkin tespit ise ihalenin ve işin gerçekleştirilmesi süreçlerinde hata yapılması
ile ilgili olmayıp, ihaleye çıkılan işin kapsamının olması gerekenden daha geniş
belirlenmesine ilişkindir. Raporda ihale işlemlerinin gerçekleştirilmesine ilişkin
mevzuata aykırılık tespiti bulunmamakta olup, kapsam belirlemesinde daha dikkatli
davranılması tavsiye edilmiştir. Bu tespitten ihale süreçlerinde mevzuata aykırı
işlemler yapıldığı sonucuna varılması gerçekle bağdaşmamaktadır. İhalede herhangi
bir usulsüzlük yada her hangi bir kamu zararı tespiti söz konusu değildir. “Taşınmazların
bedelsiz kullandırılması” iddiasına ilişkin olarak; 1982 yılında yürürlüğe giren
2705 sayılı Kanun uyarınca İETT bünyesinde yürütülen elektrik hizmetleri Türkiye
Elektrik Kurumuna (TEK) devredilmiştir. Söz konusu hizmetlerde kullanılan gayrimenkullerden
bir kısmının TEK’e devredilmesine rağmen,  bir kısmının ise yargı süreçleri devam
ettiğinden devir işlemlerinin tamamlanamadığı tespit edilmiştir. Sözkonusu taşınmazlara
ilişkin yargı süreçleri devam ettiğinden, bir takım varsayımlara dayalı olarak gelir
kaybı yapılamaz. Bu bakımdan, raporda herhangi bir gelir kaybı hesabına yer verilmemiştir.
Raporda, söz konusu gayrimenkullere ilişkin yargı süreçlerinin daha etkin takip 
edilerek sonuçlandırılması tavsiye edilmiş olup, her hangi bir kamu zararı tespiti
söz konusu değildir. “Elektrik  enerjisi alımlarında mevzuata aykırı olarak Elektrik
Tüketim Vergisi ödenmiştir” iddiasına ilişkin olarak; 2464 sayılı Belediye Gelirleri
Kanunu uyarınca elektrik ve havagazı tüketenler Elektrik ve havagazı Tüketim Vergisi
ödemektedir. İSKİ de elektrik tüketim tutarı üzerinden söz konusu vergiyi ödemektedir.
Ancak, mevzuat gereği  İSKİ’nin bu vergiden muaf olması gerektiği değerlendirilmiştir.
Raporda İSKİ’nin Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisinden muaf olduğuna ilişkin 
hususun açıklığa kavuşturularak İSKİ’nin Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisinin
ödememesi gerektiği belirtilmiştir. Her hangi bir kamu zararı tespiti söz konusu
değildir. İndirimli su tarifesi uygulanmasına ilişkin olarak, İSKİ nin “Abone Hizmetleri
Tarife ve Uygulama Yönetmeliği” hükümleri uyarınca uyguladığı tarifeden kaynaklı
olarak bazı tesis ve binalara indirimli tarife uygulamaktadır. Söz konusu işlemler
yürürlükteki mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Raporda söz konusu yönetmeliğin
2560 sayılı İSKİ’nin Kuruluş ve Görevleri Hakkındaki Kanun hükümlerine uygun olarak
yeniden düzenlenmesi tavsiye edilmiştir. Her hangi bir kamu zararı tespiti söz konusu
değildir. İSKİ’ye ait içme suyu arıtma tesislerinden bazılarında kullanılan elektrik
bedelinin sanayi tarifesi yerine ticarethane tarifesi üzerinden ödendiği tespit 
edilmiş olup, İSKİ tarafından bu tesislerin sanayi tesisi olduğuna ilişkin diğer
kuruluşlar nezdinde idari süreçler başlatılmış ancak sonuçlandırılamamıştır. Raporda
diğer idareler nezdinde söz konusu süreçlerin sonuçlandırılarak ticarethane tarifesi
yerine sanayi tarifesi üzerinden elektrik bedeli ödenmesi tavsiye edilmiştir. Her
hangi bir kamu zararı tespiti söz konusu değildir. Bağımsız ihale edilmesi gereken
işlerin iş artışı yoluyla aynı yükleniciye yaptırılması usulü eleştirilmiştir. Açıklamalarda
kamu zararı olduğu iddia edilen 2.000.000 TL, mevcut sözleşme hükümleri çerçevesinde
yapılan iş karşılığında yükleniciye ödenen bedeldir, kamu zararına ilişkin bir tutar
değildir.

**“Kamu zararı tespiti söz konusu değil” **

Raporda, kullanılan satın alma usulüne ilişkin eleştiri ve öneriye yer verilmiş 
olup, herhangi bir kamu zararı tespiti söz konusu değildir. 
 Söz konusu Raporlarda
yer alan diğer hususlar da yukarıda yer verilen açıklamalara benzer şekilde her 
hangi bir kamu zararı tespiti bulunmayan hususlardır. Diğer Kamu İdareleri Raporlarında
olduğu gibi söz konusu raporlarda da İdare daha dikkatli davranması hususunda uyarılmakta
ve tavsiyelerde bulunulmaktadır. Sayıştay raporlarında yer verilen söz konusu tespit
ve öneriler kamuda iyi yönetişimin güçlendirilmesi çerçevesinde yapılmaktadır. Bunlardan
hareketle  kamu zararına neden olunduğu algısı doğuracak şekilde usulsüzlük / yolsuzluk
değerlendirmesi yapılması maksatlı ve gerçeklerle bağdaşmamaktadır. Bu tür değerlendirmeler
kanunla verilen görev ve yetkiler çerçevesinde Sayıştay’ın “kamu yönetiminde hesap
verebilirliğin artırılması ve kamu yönetiminin geliştirilmesine katkı sağlama” fonksiyonuna
zarar vermektedir.”
