# TCMB tekerlekli demir sandıklarla her gün Çarşı’dan dolar topluyor

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/tcmb-tekerlekli-demir-sandiklarla-her-gun-carsidan-dolar-topluyor-96991h/
- Yayımlanma: 2023-04-10T07:56:58+03:00
- Yazar: Selim Soydan

[Döviz](https://www.borsatek.com/secim-sonrasi-dolar-kurunda-sert-artis-beklentisi-96966h)
arzında yaşanan sorun ve uygulanan sıkı gözetim uygulamaları, birçok alanda derinliği
olan Kapalıçarşı’yı yeniden gündeme taşıdı. Özel şirketlerden döviz borcu olan vatandaşa
ve kamuya kadar birçok alanda talep, Kapalıçarşı’ya yöneldi. Verilen bilgiye göre
sadece [Merkez Bankası](https://www.tcmb.gov.tr/), demir sandıklar ile çarşıya her
gün 5 milyar TL getiriyor ve karşılığında 260 milyon dolar topluyor. Benzer şekilde
bankalar ve döviz bürolarının uyguladığı sıkı kurallardan kaçan şirketler de Kapalıçarşı’ya
yöneliyor.

Çarşı tarihinde ilk kez Merkez Bankası’nın bu şekilde döviz topladığını kaydeden
Kapalıçarşı kaynakları yine bu nedenle ilk kez çarşıda döviz fiyatının piyasanın
üstüne çıktığını söylüyor. 

ekonomim.com’un haberine göre bu işlemin 4-5 döviz bürosu ile gerçekleştiğini belirten
uzmanlar, uygulamayı “seçim sonrasına hazırlık” olarak nitelendiriyorlar. Çarşıda
işlemler tekerlekli demir sandıklarla gerçekleştiriliyor ve İçişleri Bakanlığı’na
ait olduğu belirtilen kamu hizmet araçları ile taşınıyor. Akşamüzeri ise bürolara
döviz satanlar paralarını almak için uzun kuyruklar oluşturuyor. Artan talep nedeniyle
döviz bürolarının olduğu bölgede tekerlekli sandık trafiği yaşanıyor.

### TCMB de çarşı müdavimi oldu

560 yılı aşkın tarihi bulunan Kapalıçarşı, 64 cadde ve sokağı ile 2 bedesteni, 16
hanı, 22 kapısı ve 2 bin 486 dükkanı ile dünyanın en eski ve en büyük alışveriş 
merkezlerinden biri. 45 bin metrekare kapalı alana sahip tarihi çarşı daha çok altın
ticareti ile ön planda gibi görünse de ibre son dönemde dövize dönmüş durumda. Öyle
ki son 1-1,5 aydır özel şirketler ve bireylerin yanı sıra Merkez Bankası da çarşının
müdavimleri arasına katılmış. Uzun süredir konuşulan bu durumu yerinde gözlemlemek
için EKONOMİ gazetesi olarak Kapalıçarşı’ya gittik ve gelişmeleri yerinde izledik.

Geçen hafta Cuma günü soğuk ve yağmurlu havanın da etkisi ile çarşıda ziyaretçi 
sayısının oldukça yüksek olmasına rağmen dükkanlarda aynı hareketlilik yoktu. Döviz
bürolarının olduğu bölgede ise yüklü miktarlarda işlemler göze çarpıyordu. Daha 
önce olmayan 3-4 tekerlek üzerine oturtulmuş demir sandıklar güvenlik görevlileri
eşliğinde bir döviz bürosundan diğerine gidiyordu. O esnada işleme açık olan döviz
büroları kepenklerini indiriyor işlem tamamlandıktan sonra yeniden işleme açıyordu.
Saat 17.00’ye yaklaştığında hareketlilik daha yüksek seviyeye çıkıyordu. 

### Seçim sonrasına hazırlık

EKONOMİ’ye bilgi veren Kapalıçarşı kaynakları, durumu şu sözlerle açıkladı: “Kapalıçarşı’nın
döviz fiyatı yaklaşık 1-1,5 ay önce piyasadan daha düşüktü. Son dönemde reel sektörün
yanı sıra Merkez Bankası da çarşıdan alım yapmaya başladı. Banka yetkilileri her
gün yüklü miktarda TL getiriyor ve çarşıdan döviz topluyor. Çarşıda döviz fiyatları
bu nedenle her hafta bir önceki haftadan daha yüksek oluyor ve makas çarşı lehine
açılıyor” dedi.

Verilen bilgiye göre Merkez Bankası Çarşı’ya her gün 5 milyar TL getiriyor ve döviz
fiyatına göre değişmekle birlikte yine her gün yaklaşık olarak 260 milyon dolar 
alıyor. Sandıklı döviz işlemleri son dönemde Merkez Bankası dışında değil başka 
kurumlar tarafından da gerçekleştiriliyor. TL’nin değer kaybetmesi nedeni ile işlem
hacmi düşük olsa da nakit paranın fiziksel hacminin yüksek olması bu tarz taşıma
işlemi hizmeti veren lojistik şirketlerinin de oluşmasına yol açmış.

Kamunun bu işlem biçimini seçim sonrasına bağlayan bir piyasa uzmanı şu görüşleri
paylaşıyor: “Seçim sonrası hangi hükümet gelirse gelsin kur korumalı mevduat uygulamasını
bitirecek. Bu da döviz talebine yol açacak. Merkez Bankası oluşacak döviz talebine
hazırlık yapmak için Kapalıçarşı’dan da döviz topluyor. Zaten her yıl ilk çeyrek
döviz arzının sıkıntılı olduğu dönemlerdir. Bu dönemlerde Kapalıçarşı önemli bir
kaynak. Ancak ilk kez hem kurumlar hem de kamudan bu kadar yoğun bir talep var.”

Kapalıçarşı’da döviz ticareti sadece çarşı içinde değil hemen yanında bulunan ve
ayaklı borsa diye tabir edilen bölgede de yapılıyor. Hatta dövizin kaynağı orası
desek yeridir. Döviz fiyatlarının stabil olduğu ve arz ile ilgili sorun yaşanmadığı
dönemlerde sakin olan ayaklı borsada büyük bir hareketlilik göze çarpıyor. İki kişinin
yan yana durmakta zorlandığı küçük ara sokakta 20-30 kişi arasında hararetli bir
şekilde pazarlıklar yapılıyor. 

Kapalıçarşı esnafı Merkez Bankası’nın döviz operasyonunu çarşının en büyük döviz
bürolarından biri ile yürüttüğünü, o büronun da talebi birkaç döviz büfesi ile paylaştığını
anlattı. Dövizin kaynağı sorulduğunda ise reel sektörün kayıt dışı tarafından ve
Anadolu’dan geldiği belirtiliyor. Aracılık eden döviz bürosuna Söz dolar satanlar,
akşam da paralarını almak için büroların önünde uzun kuyruklar oluşturuyor.
