# Teknoloji devleri merkezlerini soğuturken tüm şehri kuruttu

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/teknoloji-devleri-merkezlerini-soguturken-tum-sehri-kuruttu-99638h/
- Yayımlanma: 2023-07-01T07:47:09+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Business Insider yazarı Alistair Barr, Arizona’daki kuraklık sorununu farklı bir
perspektiften ele aldı. İşte o yazı:

1990’ların başında Arizona’da aşık oldum. Gözlerimi kapattığımda, kız arkadaşımın(
şimdiki eşim) Phoenix’in doğusundaki Superstition Dağları’nda yarım bir bluzla yürüyüş
yaptığını görebiliyorum.

Hatırladığım bir diğer şey ise ne kadar sıcak ve kuru olduğuydu.

Bu yüzden yıllar sonra [Google](https://www.borsatek.com/google-calisanlarini-yapay-zeka-konusunda-uyardi-99176h)‘
ın Phoenix’in hemen doğusundaki Mesa’da devasa bir veri merkezi planladığını duyduğumda
çok şaşırmıştım. Anlaşma Google’a tesisi soğutmak için günde 1 milyon galon su ve
projenin kilometre taşlarına ulaşması halinde günde 4 milyon galona kadar su garantisi
veriyordu. (Bu çok fazla su demek. Arizona’da yaşayanların her biri günde yaklaşık
146 galon su kullanıyor). 

O zamandan beri Phoenix metro bölgesi yerel halk tarafından “veri merkezi destinasyonu”
olarak adlandırılıyor. Microsoft 2021 yılında Arizona’da bir tane açtı. Meta, Mesa’da
bir tesis inşa ediyor ve genişletiyor.   

Bu devasa veri merkezleri inanılmaz miktarlarda su kullanıyor çünkü içerideki bilgi
işlem donanımı tüm bu YouTube videolarını, Zoom toplantılarını ve mobil uygulama
oturumlarını işlerken gerçekten çok ısınıyor. Ekipmanı soğutmak için genellikle 
su kullanılır.

Google bu konudaki verileri açıklamaya başladı. 2021 yılında şirketin tüm veri merkezleri
4,34 milyar galon su tüketti. 

[Meta](https://www.borsatek.com/meta-twittera-rakip-gelistiriyor-99007h)‘da da durum
pek farklı değil: Şirketin veri merkezleri 2021 yılında 5 milyon metreküpün biraz
üzerinde su çekti. Bu da yaklaşık 1,33 milyar galon demek.

Bu bizi Arizona’ya geri getiriyor. Eyalette su tükeniyor. Birkaç hafta önce vali,
yeraltı sularının mevcut inşaat hızını destekleyemeyeceğini tespit ettikten sonra
Phoenix çevresindeki bölgelerde inşaatı sınırlandırma planını açıkladı.

Bunun pek çok nedeni var. Ancak Arizona’nın su sıkıntısında bu veri merkezlerinin
de payı var. Üstelik buna Google’ın henüz tamamlanmamış olan Mesa tesisi dahil değil.
Facebook da şehirde veri merkezini inşa etmeye devam ediyor. Yani muhtemelen yakında
eyaletten daha fazla su çekilecek.

Valinin getirdiği yeni sınırlamalar halihazırda onaylanmış binlerce projeyi kapsam
dışı bırakıyor, dolayısıyla Google eğer isterse muhtemelen tesisini tamamlayacak.
Şirkete bunu sordum ve projenin hala canlı olduğunu söyledi. Google’dan yapılan 
açıklamada şu ifadelere yer verildi: “Bölgenin geliştirilmesi için onaylanmış bir
zaman çizelgemiz bulunmamakla birlikte, işimizin gerektirmesi halinde daha fazla
büyüme seçeneğine sahip olduğumuzdan emin olmak istiyoruz.”

Büyük teknoloji şirketleri neden veri merkezlerini çölün ortasına inşa ediyor? Daha
fazla suya sahip daha soğuk bölgelere yerleştirmek daha iyi olurdu, değil mi?

Ne yazık ki burada hız genellikle çevrenin önüne geçiyor. Veri merkezlerini büyük
nüfuslara yakın konumlandırmak daha önemli. Kullanıcılara ne kadar yakın olursanız,
internet hizmetleriniz o kadar hızlı yanıt verir. Daha hızlı demek daha fazla kullanım
demek, bu da daha fazla dijital reklam ve bulut hizmeti satışı ve daha yüksek gelir
demek.

Phoenix metro bölgesi 5 milyon nüfusa sahip ve hızla büyüyor, dolayısıyla veri merkezleri
de bunu takip ediyor. Yeterli su olmasa bile.

Google, Microsoft ve Meta veri merkezlerini soğutmanın daha sürdürülebilir yollarını
bulmak için çalışıyor. Ayrıca su tasarrufu projeleri için gerçek para ve çaba harcıyorlar.
Ancak Arizona’nın kavurucu derecede sıcak ve kuru günlerinin gerçekliğiyle mücadele
etmek için yapabileceğiniz çok şey var.

Microsoft 2021 yılında Arizona’daki veri merkezlerinde soğutma için su yerine dışarıdaki
havayı kullanan adyabatik soğutma kullanarak “sıfır su” kullanacağını söyledi. Ancak
bu sadece sıcaklıklar 29C sıcaklığın altında olduğunda işe yarıyor. Bu hafta sonu
Phoenix’te hava sıcaklığı 45C olacak – yürüyüş için biraz fazla sıcak.
