# Torba Yasa TBMM’ye sunuldu:V arlık Barışı’na uzatma, zordaki şirketlere yeni yapılandırma

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/torba-yasa-tbmmye-sunulduv-arlik-barisina-uzatma-zordaki-sirketlere-yeni-yapilandirma-46246h/
- Yayımlanma: 2019-07-09T07:21:02+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

Reklam

 [ ⌊Stablex Kare Banner⌉ ](https://track.adform.net/C/?bn=91045298;gdpr=${GDPR};gdpr_consent=${GDPR_CONSENT_50})

Teklifle vergi uygulamalarının basitleştirilmesi, mükelleflerin vergiye uyum maliyetlerinin
azaltılması amacıyla kazanç üzerinden alınan vergilerde de uygulanması için Gelir
Vergisi Kanunu’nda düzenlemeyle gidiliyor. Bir kısım mükellefler için “Hasılat esaslı
kazanç tespiti” yoluyla vergiye tabi kazancın tespitinin sağlanması amaçlanıyor.

Ticari kazancı basit usulde, işletme hesabı veya bilanço esasına göre tespit edilenler
ile mesleki kazancı serbest meslek kazanç defterine göre tespit edilenlerden Cumhurbaşkanı
tarafından belirlenen sektör ve meslek gruplarında faaliyette bulunanların talep
etmeleri halinde belirlenen faaliyetlerinden elde ettikleri gayrisafi hasılatlarının
yüzde 10’u, bu faaliyetlerine ilişkin vergiye tabi kazanç olarak esas alınacak. 
Vergiye tabi kazancın bu suretle tespitinde ilgili faaliyete ilişkin giderler dikkate
alınmayacak ve bu kazanca herhangi bir indirim veya istisna uygulanmayacak.

Kazançları bu şekilde tespit edilenlerin bu faaliyetlerine ilişkin gider veya maliyetleri,
vergiye tabi diğer kazanç veya iratlarının tespitinde dikkate alınmayacak. 2 yıl
geçmedikçe bu usulden çıkılamayacak.

Bu hükümler, kurumlar vergisi mükellefleri hakkında da uygulanacak.

Cumhurbaşkanı, hasılatlarını elektronik ücret toplama sistemleri aracılığıyla elde
edenleri taleplerine bakılmaksızın ilgili faaliyetleri itibarıyla bu düzenleme kapsamına
almaya, belirlenen oranı 5 katına kadar artırmaya, yarısına kadar indirmeye, kanuni
oranına getirmeye, bu sınırlar dahilinde sektör, meslek grupları ve faaliyet alanları,
bölgeler, iller itibarıyla farklı oranlar tespit etmeye yetkili olacak.

**“Varlık barışı”**

Teklifle yurt dışında bulunan para, altın, Döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye
piyasası araçlarının Türkiye’ye getirilerek milli ekonomiye kazandırılması amaçlanıyor.
Bu varlıklarını, 31 Aralık 2019’a kadar Türkiye’deki banka veya aracı kuruma bildiren
gerçek ve tüzel kişiler, bunları serbestçe tasarruf edebilecekler.

Banka ve aracı kurumlar, kendilerine bildirilen varlıklara ilişkin yüzde 1 oranında
hesapladıkları vergiyi, vergi dairesine beyan edecek, aynı sürede ödeyecekler.

Bu varlıklar, yurt dışında bulunan banka veya finansal kurumlardan kullanılan, kanuni
defterlerde kayıtlı olan kredilerin en geç 31 Aralık 2019 tarihine kadar kapatılmasında
kullanılabilecek. Defter kayıtlarından düşülmesi kaydıyla, borcun ödenmesinde kullanılan
varlıklar için Türkiye’ye getirilme şartı aranmaksızın bu madde hükümlerinden yararlanılacak.

Kanuni defterlerde kayıtlı olan sermaye avanslarının, yurt dışında bulunan para,
altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının teklifin yasalaşmasından
önce Türkiye’ye getirilerek karşılanmış olması halinde, bu avansların defter kayıtlarından
düşülmesi kaydıyla düzenlemeden yararlanılacak.

Defter tutan mükellefler, Türkiye’ye getirilen varlıklarını, dönem kazancının tespitinde
dikkate almaksızın işletmelerine dahil edebilecekleri gibi aynı varlıkları vergiye
tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate almaksızın
işletmelerinden çekebilecekler.

**Kanuni defter kayıtlarında yer almayan varlıklar**

Gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerince sahip olunan ve Türkiye’de bulunan ancak
kanuni defter kayıtlarında yer almayan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer
sermaye piyasası araçları ile taşınmazlar, 31 Aralık 2019’a kadar vergi dairelerine
beyan edilecek. Beyan edilen varlıklar, aynı tarihe kadar dönem kazancının tespitinde
dikkate alınmaksızın kanuni defterlere kaydedilebilecek. Bu takdirde, söz konusu
varlıklar vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde
dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilecek.

Bu çerçevede beyan edilen taşınmazların ayni sermaye olarak konulmak suretiyle işletme
kayıtlarına alınması halinde, sermaye artırım kararının beyan tarihi itibarıyla 
alınmış olması ve ticaret siciline tescil edilmesi kaydıyla bu uygulamadan yararlanılabilecek.

**Vergi incelemesi yapılmayacak**

Vergi dairelerine beyan edilen varlıkların değeri üzerinden yüzde 1 oranında vergi
alınacak. Vergi, gider yazılamayacak, başka bir vergiden mahsup edilemeyecek, Türkiye’ye
getirilen veya kanuni defterlere kaydedilen varlıkların elden çıkarılmasından doğan
zararlar, gelir veya kurumlar vergisi uygulaması bakımından gider veya indirim olarak
kabul edilmeyecek.

Bildirilen veya beyan edilen varlıklar nedeniyle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı
yapılmayacak.

Bu hükümden yararlanılabilmesi için; bildirilen veya beyan edilen tutarlara ilişkin
vergi vadesinde ödenecek, varlıklar bildirimin yapıldığı tarihten itibaren 3 ay 
içinde Türkiye’ye getirilecek veya Türkiye’deki banka ya da aracı kurumlarda açılacak
bir hesaba transfer edilecek.

Cumhurbaşkanı, bu düzenlemedeki süreleri, bitim tarihlerinden itibaren 6 aya kadar
uzatabilecek.

**“Kurum ve kuruluşların bilgi işlem sistemlerine erişim”**

Teklif, Türkiye Cumhuriyeti Merkezi Bankası’nın “temel görev ve yetkilerinde” de
değişiklik yapıyor.

Teklifle, bir para politikası aracı olan zorunlu karşılıkların etkinliğini daha 
da artırmak üzere, bankaların ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından uygun
görülecek diğer mali kuruluşların bilanço içi veya dışı uygun görülen kalemlerinde
meydana gelen değişikliklerin sıkça farklılaşan piyasa koşullarına göre zorunlu 
karşılığa tabi tutulması mümkün hale getiriliyor.

Buna göre, Merkez Bankası, bankaların ve bankaca uygun görülecek diğer mali kuruluşların
bilanço içi veya bilanço dışı uygun görülen kalemlerini esas alarak zorunlu karşılıklar
ve umumi disponibilite ile ilgili usul ve esasları belirleyecek.

Banka talepleri gerçek zamanlı ve anlık karşılanacak. Bu taleplerin karşılanması
için bankaca kurum ve kuruluşların bilgi işlem sistemlerine erişim sistemleri kurulabilecek.

Bankalar ve elektronik ödeme araçlarını çıkaran kuruluşlar dahil olmak üzere bankaca
uygun görülecek diğer mali kuruluşlar, banka nezdinde açılacak hesaplarda “yükümlülükleri
esas alınarak” nakden zorunlu karşılık tesis ederlerken teklifle, “hesaplarda bilanço
içi veya bilanço dışı uygun görülen kalemlerini esas alarak” bunu yapacaklar.

Zorunlu karşılığa tabi bilanço içi veya bilanço dışı uygun görülen kalemlerin kapsamı,
zorunlu karşılıkların oranı, tesis süresi ve tesis edilen karşılıklara gerektiğinde
ödenecek faiz oranı, mevduat veya katılım fonlarından olağanüstü çekilişler ve birleşme,
devir, bölünme hallerinde yapılacak işlemler de dahil olmak üzere uygulamaya yönelik
her türlü usul ve esas, bankaca belirlenecek.

“Belirtilen bu kuruluşların taahhütlerine karşı bulunduracakları umumi disponibilitenin
nitelik ve oranı, gerektiğinde bankaca tespit edileceğine” dair hükümde yer alan“
taahhüt” ibaresi de teklifle çıkarılıyor.

**İhtiyat akçesi**

Merkez Bankasının yıllık safi karının yüzde 20’sinin ihtiyat akçesine ayrılacağına
yönelik hüküm, “Türk Ticaret Kanununda öngörülenden daha yüksek oranda ve sermaye
ile sınırlı olmaksızın ihtiyat akçesi ayrıldığı, bu meblağ devamlı büyüdüğü” gerekçesiyle
kaldırılıyor.

Son yıl karından ayrılan ihtiyat akçesi hariç, birikmiş ihtiyat akçeleri her yıl
kara katılarak dağıtılabilecek.

Teklifle, Türk Ticaret Kanununuda sermayenin yüzde 20’sine ulaşıncaya kadar ayrılması
düzenlenen ve Merkez Bankasının 25 bin TL’lik sermayesi dikkate alındığında 5 bin
TL gibi simgesel bir tutara tekabül edecek olan birinci tertip yedek akçenin, Merkez
Bankası için hiç ayrılmaması öngörülüyor.

İkinci tertip yedek akçenin yüzde 10 oranında ayrılmasını öngören mevcut düzenleme
ise Türk Ticaret Kanunu ile uyumlu biçimde ve “fevkalade” nitelemesi olmaksızın 
korunuyor.

İhtiyat akçelerinin, son yıl kardan ayrılan hariç olmak üzere, kara katılarak ödenmesi
suretiyle devamlı olarak büyümesinin de önüne geçilmesi amaçlanıyor.

Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar ayrılmış bulunan ihtiyat akçelerinin 
tamamı, birikmiş fevkalade ihtiyat akçelerinin ise son yılın karından ayrılan kısmı
hariç tamamı Genel Kurul kararı aranmaksızın Hazineye verilecek.

**Yurtdışı çıkış harcı **

Yurt dışına çıkış yapan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarından çıkış başına alınan
harç miktarı 50 liraya çıkarılacak.
