# Trump konuştu, çip hisseleri bir günde 500 milyar dolar kaybetti

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/trump-konustu-cip-hisseleri-bir-gunde-500-milyar-dolar-kaybetti-110677h/
- Yayımlanma: 2024-07-18T06:41:10+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Wall Street’in yarı iletken endeksi, ABD’nin Çin’e gelişmiş yarı iletken teknolojisi
ihracatına daha sıkı sınırlamalar getirmeyi düşündüğünü belirten bir raporun ardından
Çarşamba günü 2020’den bu yana en kötü seansında 500 milyar dolardan fazla borsa
değeri kaybetti.

Cumhuriyetçi başkan adayı Donald Trump’ın kilit üretim merkezi Tayvan’ın savunması
için ABD’ye ödeme yapması gerektiği yönündeki açıklamaları da çip hisselerindeki
satışları derinleştirdi.

Çip yatırımcıları için son endişeler, Washington’un son yıllarda Çin’e karşı rekabet
etmek için stratejik olarak önemli gördüğü ABD yarı iletken imalat endüstrisi için
daha koruyucu bir tutum benimsemesinin ardından geldi. Bloomberg News’in Salı günü
bildirdiğine göre ABD, müttefiklerine şirketlerin Çin’e gelişmiş yarı iletken teknolojisine
erişim sağlamaya devam etmesi halinde mevcut en ciddi ticaret kısıtlamalarını kullanmayı
düşündüğünü söyledi.

Hollandalı çip üretim ekipmanı sağlayıcısı ASML Holding’in ABD’de listelenen hisseleri,
ikinci çeyrek kar tahminlerini aşmasına rağmen raporun ardından %13 düştü. Yapay
zekanın ağır topu Nvidia neredeyse %7 düşerek piyasa değerinden 200 milyar dolardan
fazla kaybetti. Daha küçük rakip AMD ve Arm yaklaşık %10 düştü.

### Çip devlerinin hisseleri çakıldı, Intel fırsata çevirdi

Micron %6 ve Broadcom %8 değer kaybetti. ABD’de çip üretimi yapan şirketler ise 
GlobalFoundries neredeyse %7 ve Intel %0,35 değer kazandı. Bazı analistler, Intel’in
ülkede birkaç fabrika inşa ettiği için jeopolitik gerilimlerden faydalanabileceğine
inanıyor.

Intel, TSMC’ye kaptırdığı üretim avantajını geri kazanmak için büyük yatırımlar 
yapıyor. Şirket aynı zamanda Biden tarafından Ağustos 2022’de imzalanan ABD Çip 
Yasası’ndan 52,7 milyar dolarlık sübvansiyonla en çok yararlananlardan biri. Bazı
politika uzmanları, Trump iktidara gelse bile ABD’nin yarı iletkenlere odaklanmasının,
Çin’e ihracatı potansiyel olarak daha fazla kısıtlayarak ve Intel gibi yerli çip
üreticilerini destekleyerek devam edeceğini söyledi.

Ancak Intel’in üretim işini yeniden canlandırma kabiliyeti noktasında belirsizlik
olduğu konusunda uyarıda bulundular; şirketin dökümhane bölümü 30 Mart’ta sona eren
çeyrekte 2,47 milyar dolar faaliyet zararı kaydetti. Amerikan Dış Politika Konseyi’nde
kıdemli bir araştırmacı olan Michael Sobolik, “Başkan Trump’ın ihracat kısıtlamalarını
sürdürmekle kalmayıp güçlendirmesi muhtemel” dedi ve ekledi: “İlk yönetimi sırasında,
yabancı tarafların Huawei’nin yarı iletkenlere erişimini sağlamasını sınırlayan 
güçlü ‘doğrudan yabancı ürün kuralı’ da dahil olmak üzere birçok yarı iletken ihracat
kontrolünü başlattı.”

TECHnalysis Research’ün baş analisti Bob O’Donnell “Piyasa tepkileri muhtemelen 
kısa ömürlü olacak çünkü bu piyasaları yönlendiren temel faktörler değişmedi. Evet,
ABD’nin Çin’e sevkiyatlara getirdiği kısıtlamalar muhtemelen bir miktar artacak,
ancak bu kısıtlamalar zaten bir süredir yürürlükteydi” dedi.

Başkan Joe Biden’ın yönetimi, Nvidia gibi firmalar tarafından tasarlanan yapay zeka
işlemcilerinin ihracatını sınırlamak için Ekim ayında yayınlanan kapsamlı kısıtlamalar
da dahil olmak üzere, Çin’in en son çip teknolojisine erişimini engellemek için 
agresif bir şekilde harekete geçmişti.

Kısıtlamalar ABD’li yonga üreticilerinin Çin’e satışlarını azalttı. Nvidia’nın Çin’den
elde ettiği gelir, 28 Nisan’da sona eren çeyrekte toplam gelirinin yaklaşık %18’
ini oluştururken, bu oran bir önceki yıl %66’ydı. 5 Kasım’daki ABD seçimlerinde 
yeniden başkanlık koltuğuna oturmak isteyen Trump, Bloomberg Businessweek’e verdiği
demeçte, Tayvan’ın ABD’ye hiçbir şey vermediği için savunması için ABD’ye ödeme 
yapması gerektiğini söyledi.

Bunun üzerine dünyanın en büyük sözleşmeli çip üreticisi Tayvanlı TSMC’nin ABD’de
işlem gören hisseleri %8 değer kaybetti. Tayvan küresel çip tedarik zincirinde büyük
bir rol oynuyor. Analistler, ada üzerindeki herhangi bir çatışmanın küresel ekonomiyi
sarsabileceği uyarısında bulundu.