# TSPB raporu: 2019’da sermaye piyasalarına ilgi arttı

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/tspb-raporu-2019da-sermaye-piyasalarina-ilgi-artti-53642h/
- Yayımlanma: 2020-06-03T13:44:57+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

TSPB tarafından hazırlanan Türkiye Sermaye Piyasası 2019 Raporu’na  göre, 2019 yılında,
yatırım fonlarındaki yatırımcı sayısı 125 bin kişi  artarak 3 milyon kişiye yaklaşırken
emeklilik fonlarında yatırımcı  sayısı ise 11 milyon kişiyi aştı. Raporda ayrıca,
enflasyondaki düşüş  ve ekonominin toparlanmasıyla yurtiçi finansal piyasaların 
da olumlu  bir yıl geçirdiğine dikkat çekildi.

Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği tarafından hazırlanan Türkiye Sermaye Piyasası
2019 Raporu yayımlandı. Makroekonomi ve sermaye  piyasalarında 2019 yılında yaşanan
gelişmelerin ayrıntılı bir şekilde  yer aldığı Türkiye Sermaye Piyasası 2019 Raporu’na
göre, ABD ile Çin  arasındaki ticaret görüşmeleri ve İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden
çıkmasına ilişkin belirsizliklere rağmen 2019 küresel pay piyasalar  açısından, 
küresel finansal krizden bu yana en iyi performansın  sergilendiği yıl olduğu belirtildi.

Raporda, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin şirket  performanslarını yansıtan
MSCI ACWI endeksinin geçen yılı yüzde 24  artışla, 2009 yılından bu yana en yüksek
getiri seviyelerinde  kapattığı vurgulandı. Türkiye finansal piyasalarının ise enflasyonda
yaşanan düşüş ve ekonominin yeniden toparlanmaya başlamasıyla olumlu  bir yıl yaşadığına
dikkat çekildi. Raporda  2019 yılında, BIST-100  endeksinin yüzde 25 yükseldiği,
TCMB’nin faiz indirimlerinin de  etkisiyle yılbaşında yüzde 20 seviyelerinde olan
gösterge tahvil  faizinin ise yılsonunda yüzde 12’ye gerilediğine dikkat çekildi.

Raporda ayrıca yurtiçi pay senedi piyasasının hızlı yükselişine  paralel olarak 
pay senedi yatırımlarına ağırlık veren yatırım  fonlarının yaklaşık yüzde 40’lık
performansla 2019’un en çok getiri  sağlayan araçları olduğu da ifade edildi.

**Halka açık şirketlerin piyasa değeri yüzde 39 arttı**

Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği tarafından hazırlanan Türkiye Sermaye Piyasası
2019 raporuna göre, 2019 yılında Borsa İstanbul’da  işlem gören şirketlerin piyasa
değeri yüzde 39 artışla 1 trilyon TL’yi  aştı. Raporda, “Pay senetlerinde işlem 
hacmi bir önceki yıla göre  yüzde 7 artarak 2 trilyon TL seviyesinde gerçekleşti.
6 adet şirketin  birincil halka arzının gerçekleştiği Borsa İstanbul’da, 2019 yılı
halka arz hasılatı 263 milyon TL’de kaldı. Bununla beraber halka açık  şirketler,
2019 yılında bedelli sermaye artışı ile 6,5 milyar TL’lik  yeni finansman sağladı.
Böylelikle birincil piyasa işlemlerinde, halka  arz ve sermaye artırımı vasıtasıyla
2019 yılında toplam 6,7 milyar TL  şirketlere finansman sağlandı. 2019 yılında vadeli
işlem hacmi ise  önceki yıla göre yüzde 14 artarak 1,4 trilyon TL oldu” denildi.

**Özel sektör 206 milyar TL’lik tahvil ihraç etti**

Özel sektör tahvil ihraçlarının güçlü bir şekilde devam ettiğinin  belirtildiği 
raporda yer alan bilgilere göre, 2019 yılında özel sektör  tarafından 206 milyar
TL’lik tahvil ihraç edilirken, özel sektör  borçlanma aracı stoku 2019 yılında bir
önceki yıla göre yüzde 26  artışla 77 milyar TL’yi buldu. Raporda, 2019 yılında 
repo işlem  hacminin de önceki yıla göre yüzde 250’den fazla artarak 16,5 trilyon
TL olduğu bilgisi yer aldı.

**Yatırım ve emeklilik fonlarının toplam portföyü yüzde 71 artışla 250 milyar TL’yi
buldu**

Faizlerin gerilemesiyle yatırımcıların kolektif yatırım araçlarına  yöneldiğine 
ve 2019’un yatırım fonlarının yılı olduğuna dikkat çekilen  raporda şunlara yer 
verildi  “2019’da mevduat faizlerindeki gerileme  para piyasası fonlarına olan ilgiyi
arttırdı ve para piyasası yatırım  fonlarına toplam 21 milyar TL’lik giriş oldu.
Alternatif getiri  arayışındaki yatırımcılar nispeten daha çeşitli yatırım araçları
içeren fonlara da rağbet gösterdi. Nitelikli yatırımcılara yönelik  olan serbest
fonlara toplam 12 milyar TL’lik giriş olurken, bu  fonların portföyü 3 kat artarak
22 milyar TL’ye yaklaştı. Menkul  kıymet yatırım fonlarının portföyü yüzde 137 büyüyerek
114 milyar TL’ye ulaştı. Son yıllarda giderek yaygınlaşan gayrimenkul ve girişim
sermayesi yatırım fonlarının portföy büyüklüğü de yüzde 67 yükselişle 8 milyar TL’ye
ulaştı. Yatırım fonlarındaki büyümeye benzer şekilde  emeklilik yatırım fonlarının
portföyü de yüzde 37 artışla 128 milyar
TL’ye ulaştı.”

**Yatırım fonlarına 125 bin yeni yatırımcı geldi, emeklilik  fonlarında yatırımcı
sayısı 11 milyon kişiyi aştı**

Raporda yatırım fonlarındaki yatırımcı sayısının bir önceki yıla  göre yaklaşık 
125 bin kişi artarak 3 milyon kişiye yaklaştığı, 6  milyonu gönüllü BES, 5.3 milyonu
ise Otomatik Katılım Sistemi olmak  üzere emeklilik fonlarına 11.3 milyon kişinin
yatırım yaptığı ifade  ediliyor.

2019 yılında borsa endeksi iyi bir performans gösterirken,  yatırımcı sayısının 
25 bin artarak 1,2 milyon kişiye çıktığının  belirtildiği Türkiye Sermaye Piyasası
2019 raporunda şunlara dikkat  çekildi  “Endeksteki yükselişe rağmen yabancı yatırımcıların
halka  açık pay senetlerindeki payı önceki yıla göre 4 puan azalarak yüzde
61’e 
geriledi. Bu gelişmede hem yabancı yatırımcıların net satıcı  olması hem de kottan
çıkan şirketler etkili oldu. 10 yabancı şirket ve 10 yabancı fon Borsa İstanbul’daki
halka açık pay senetlerinin yüzde 27’sini elinde tutuyor.”

TSPB tarafından yapılan açıklamada, bu oranın  önceki yıla göre 4 puan yükseldiği
belirtiliyor.

Raporda yer alan bilgilere göre yerli bireyler pay senetlerinin  yüzde 19’unu elinde
tutuyor. Bu tutarın yarısından fazlası pay senedi  portföyü 1 milyon TL’nin üzerinde
olan 9 bin 232 yatırımcıya ait. 1  milyon TL üzerinde varlığı olan yatırımcı sayısı
önceki yıla göre  dikkat çekici şekilde 3 bin 589 kişi arttı. Yabancı tüzel kişilerin
portföy büyüklüğü önceki yıla göre yüzde 60 artarak 154 milyar TL’ye  ulaştı. Yabancı
fonların büyüklüğü ise yüzde 26 artarak 135 milyar TL  oldu. Yabancı tüzel kişilerin
portföy büyüklüğü 2007 yılından beri ilk  defa fonların büyüklüğünü geçti. Yabancı
yatırımcıların pay  senetlerini ortalama elde tutma süresi 133 günden 140 güne çıkarken
yerli yatırımcılarda bu süre 31 günde kaldı.

**Yurtiçi tasarruflar 4,2 trilyon TL’ye ulaştı**

Yurtiçi tasarruflara da yer verilen raporda, yurtiçindeki toplam  tasarrufların 
2019 sonunda önceki yıla göre yüzde 32 artarak 4,2  trilyon TL’ye ulaştığı belirtildi.
Raporda, “Yurtiçi tasarruflarda 2.6  trilyon TL ile en yüksek paya sahip olan mevduatın
payı önceki yıla  göre 3 puan azalarak yüzde 61 oldu. Altın cinsinden mevduat önceki
yılın iki katına çıkarak 82 milyar TL’ye ulaştı. Döviz cinsi mevduat  ise dolar 
cinsinden yüzde 15 artarken, kurdaki artışın da etkisiyle  yüzde 29 büyüyerek 1,2
trilyon TL oldu. Yurtiçi yerleşiklerin toplam  yatırımları yüzde 33 artarak 3,6 
trilyon TL oldu. Bu yatırımların  yüzde 66’sı mevduattan oluşuyor. Yurtiçi yerleşiklerin
pay senedi  portföyü ise yüzde 67 artarak 186 milyar TL seviyesine çıktı” denildi.

Yurtdışı yerleşiklerin Türkiye’deki finansal yatırımlarının bir önceki  yıla göre
dolar bazında yüzde 9, TL bazında ise yüzde 23 artarak 563  milyar TL’ye çıktığının
belirtildiği raporda, yurtdışı yerleşiklerin  yatırımların 290 milyar TL’sinin pay
senedi yatırımlarından oluştuğuna  dikkat çekildi.
