# Türkiye Müteahhitler Birliği: İmar affı artık konuşulmasın

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/turkiye-muteahhitler-birligi-imar-affi-artik-konusulmasin-97282h/
- Yayımlanma: 2023-04-17T07:43:37+03:00
- Yazar: Selim Soydan

[Türkiye Müteahhitler Birliği](https://www.tmb.org.tr/tr)‘nden (TMB) yapılan açıklamaya
göre, Birlik, [inşaat](https://www.borsatek.com/insaat-maliyetleri-subatta-yuzde-7237-artti-97059h)
sektöründe 2023 yılı ilk çeyrek dönemine ilişkin İnşaat Sektörü Analizi Raporu’nu
yayımladı.

“Deprem Felaketinin Acıları İçinde Seçim Süreci” başlığını taşıyan raporda küresel
ve ulusal ekonomi ile inşaat sektörüne ilişkin veriler yer aldı.

Raporda, Kahramanmaraş merkezli depremlerin, ülkede yaşanan acı tecrübelere rağmen
depreme karşı yeterli önlemlerin alınmamış olduğunu ve dayanıksız yapı üretiminin
yaygınlığını gözler önüne serdiği belirtilerek, şu değerlendirmede bulunuldu:

“Ortaya çıkan yaklaşık 230 milyon tonluk enkaz, boyutu itibarıyla Erciyes Dağı’nın
büyüklüğü ile kıyaslanmıştır. Yıkılan binalar ve yitirilen canlar, doğal afet risklerini
ve zemin şartlarını dikkate alan kentsel planlamanın, yetkin mühendisliğin, projeye
uygun imalatın, doğru ve kaliteli malzeme kullanımı ile yapım faaliyetleri denetiminin
hayati önemini ortaya koymaktadır.”

“İmar affı gündemden çıkartılmalı”

Deprem bölgesinde inceleme yapan teknik ekiplerin yapı hasarlarıyla ilgili tespitlerine
yer verilen raporda, 2019’da yapı müteahhitlerinin ekonomik, mali, mesleki ve teknik
yeterliklerine göre sınıflandırılması için hazırlanan “Yapı Müteahhitlerinin Sınıflandırılması
ve Kayıtlarının Tutulması Hakkında Yönetmelik”in, yurt çapında etkin ve taviz verilmeden
uygulanması gerektiği vurgulandı.

Raporda, sektördeki denetim sistemi mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğinin
altı çizilerek, “Süreçte sorumluluğun çok taraflı olduğu gerçeği kabul edilerek 
ülkenin gündeminden imar affı ve benzeri uygulamalar tümden çıkartılmalı, aksine
müeyyidelerin caydırıcı olması sağlanmalıdır” ifadesi kullanıldı.

Ülkede kentsel planlamanın depreme dayanıklı şekilde yapılmasının önemine işaret
edilen raporda, olası imar aflarına güvenen kaçak yapılaşmanın önlenmesi, yüksek
riskli yapı stoku için etkin kentsel dönüşüm politikalarının geliştirilmesi gerektiği
bildirildi.

Raporda, düşen alım gücü ve içinde bulunulan enflasyonist ortamın toplumun geniş
kesimleri için krediye erişimde büyük engel teşkil ettiği belirtilerek, kentsel 
dönüşüm konusunda sadece İstanbul’daki ihtiyacın bile kapsamlı finansal çözümler
gerektirdiği vurgulandı.

Raporda, inşaat sektörünün 2018-2019 döneminden bu yana iç ve dış ekonomik gelişmelerin
etkisiyle küçüldüğünün altı çizilerek, 2022 yılı genelinde ise sektörün, kovid-19
salgınının yaşandığı 2020’den daha derin bir daralma yaşadığı kaydedildi.

Salgının etkileri ve döviz kurundaki gelişmeler nedeniyle 2021’de temel girdi maliyetlerinde
yüzde 150 düzeyine varan fiyat artışlarının yaşandığına işaret edilen raporda, “
Ardından ortaya çıkan Rusya-Ukrayna Savaşı’nın ham madde fiyatları üzerinde küresel
çapta yarattığı etkiyle de 2022’de bu oranın yüzde 170’i aştığı izlenmiştir” değerlendirmesinde
bulunuldu.

Raporda, inşaat sektörünün talebe paralel şekilde konut üretimi gerçekleştirebilmesi
için sektörün kamu projelerinde yaşadığı sorunların giderilmesi gerektiği belirtildi.

Depremlerin ardından, başta İstanbul olmak üzere, riskli görülen şehirlerde konut
satışlarının düştüğü tespitine yer verilen raporda, şunlar kaydedildi:

“İlaveten izleyen günlerde sanayi sektörünün tesislerini taşımak için deprem riski
bulunmayan çevre illeri mercek altına aldığı takip edilmiştir. Ankara ve İzmir’in
toplam satışlardan aldığı payda artış dikkat çekerken yabancılara konut satışındaki
düşüşte hızlanma yaşanmıştır”

Yurt dışı faaliyetleri

Raporda, bu yılın ocak-mart dönemi itibarıyla Türk inşaat sektörünün yurt dışında
4,1 milyar dolarlık 52 proje üstlendiği bildirilerek, sektörün yurt dışı pazarlara
açılmasından bu yana ulaştığı uluslararası proje portföyü büyüklüğünün, 133 ülkede
üstlenilen 11 bin 700 projeyle toplam 477 milyar dolar olduğu bilgisi paylaşıldı.

Rusya-Ukrayna Savaşı’nın Türk yurt dışı müteahhitlik hizmetlerinde yarattığı kaybın
sürdüğü vurgulanan raporda, şu ifadeler yer aldı:

“Türk müteahhitler için yeniden açılan Körfez pazarında özellikle Suudi Arabistan’a
yönelik çalışmalar geçtiğimiz çeyrek dönemde hız kazanmıştır. Ülkeye 19-20 Mart 
2023’te Ticaret Bakanı Mehmet Muş başkanlığında ve TMB organizasyonunda bir müteahhitlik
heyeti ziyareti gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler çerçevesinde Suudi Arabistan Ticaret
Bakanı Majid Bin Abdullah Al Qasabi, Public Investment Fund tarafından her yıl 40
milyar dolarlık proje gerçekleştirilmesinin hedeflendiğini, Türk müteahhitlik firmalarıyla
alt ve üstyapı, turizm, konut başta olmak üzere birçok alanda işbirliği imkanının
bulunduğunu belirtmiştir.”

Raporda, Irak’a da müteahhitlik heyeti ziyaretinin düzenlenmesinin gündemde olduğu
bildirildi.

Bu yıl dünya ekonomisindeki ivme kaybıyla ülkelerdeki nakit açığının, küresel altyapı
yatırımlarını sınırlandırmasının beklendiği belirtilen raporda, şu değerlendirmede
bulunuldu:

“Diğer taraftan yenilenebilir enerji yatırımları için uluslararası kuruluşların 
finansman imkanları artmıştır. Avrupa ülkelerinde savaşla birlikte ve Avrupa Yeşil
Mutabakat kapsamında enerji yatırımlarıyla renovasyon projelerinden sektör için 
yeni fırsatlar oluşabilecek. Birlik genelinde enerji tüketimini 2030’a kadar yüzde
11,7 azaltma kararı alan Avrupa Birliği kurumlarının bu adımı kapsamında üye ülkelerde
her yıl kamu kurumlarına ait binaların toplam yüz ölçümlerinin en az yüzde 3’ünün
restore edilmesi beklenmektedir.”