# Türkiye ve ABD anlaştı

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/turkiye-ve-abd-anlasti-75387h/
- Yayımlanma: 2021-11-22T21:07:26+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Hazine ve Maliye Bakanlığının internet sitesinde yer alan duyuruya göre, çok uluslu
şirketlerin vergilendirilmesi konusunda 8 Ekim’deki uzlaşı sonrasında, 21 Ekim’de
ABD Hazine Bakanlığı, yeni vergileme hakkıyla gelecek olan kurumlar vergisi ile 
mevcut dijital hizmet vergilerinin kaldırılmasına ilişkin geçiş dönemi düzenlemeleri
ve bu vergilere ilişkin ABD ticaret soruşturmaları konusunda, halihazırda bu vergileri
uygulayan Avusturya, Fransa, İtalya, İspanya ve İngiltere ile mutabakata vardığını
duyurmuştu.

Hazine ve Maliye Bakanlığı sitesi ile ABD Hazine Bakanlığı sitesinde yayımlanan 
ortak beyana göre ise Türkiye de ABD ile 5 diğer ülke arasında varılan bu uzlaşıya
katıldı.

Tüm G20 ve OECD ülkeleri dahil 136 ülke tarafından mutabık kalınan ve son G20 zirvesinde
onaylanan 8 Ekim tarihli açıklama metninde şu ifadelere yer verildi:

“Küresel cirosu 20 milyar avroyu ve yüzde 10 vergi öncesi karlılık eşiğini aşan 
çok uluslu şirketlerin, yüzde 10 karlılık seviyesini aşan karının yüzde 25’i, ilgili
ülkede fiziki bir varlığı olmasa bile pazar ülkelere dağıtılacak. Ülkeler de bu 
gelire kendi vergi oranlarını tatbik ederek kurumlar vergisi alacaklar. Varılan 
uzlaşıya göre, geçmiş dönemlerde bu şirketlerden kurumlar vergisi alınamadığı için
konulan dijital hizmetler vergisi gibi tek taraflı önlemler de uluslararası anlaşma
ile gelen bu yeni vergileme hakkı karşılığında kaldırılacak. Tek taraflı önlemlerin
kaldırılmasının zamanlaması ve geçiş dönemi düzenlemeleri ise hazırlanacak olan 
Uluslararası Sözleşmeye ve ülkelerin ikili müzakeresine bırakılmıştı. 2022 yılında
yeni sisteme ilişkin çok taraflı bir sözleşme hazırlanması ve bu sözleşmenin 2023
yılında yürürlüğe girmesi planlanıyor. Bu uzlaşıyla birlikte OECD’ye göre, Dünyanın
en büyük ve en karlı yaklaşık 100 büyük global şirketin yıllık 125 milyar doların
üzerindeki karı ülkeler arasında yeniden dağıtıma tabi olacak ve bu şirketler gelir
elde ettikleri ülkelerde kurumlar vergisi ödeyecekler.”

ABD uzlaşı kapsamında, Türkiye’ye yönelik ek gümrük vergilerini kaldıracak

Son birkaç yılda özellikle karlı ve büyük teknoloji şirketlerinin kazançlarından
gerektiği gibi kurumlar vergisi alamadığını düşünen bazı ülkelerin, dijital hizmet
vergisi gibi adlar altında farklı düzenlemeler yaptığının belirtildiği duyuruda,
ABD’nin ise dijital hizmet vergisi uygulayan ülkelere, kendi şirketlerine ayrımcılık
yapıldığı gerekçesiyle geçen yıl ticaret soruşturması başlattığı kaydedildi.

Duyuruda, ABD’nin bu soruşturma sonucunda, Ocak 2021’de Türkiye, Hindistan, İngiltere,
İtalya, İspanya ve Avusturya’ya ek gümrük vergisi koyma kararı aldığı ifade edilerek,
haziranda, Türkiye’nin ABD’ye ihraç ettiği halı, cam, seramik ve mücevherat sektöründeki
32 ürüne yönelik olarak yüzde 25 oranında ilave gümrük vergisi uygulanması kararı
açıklandığına işaret edildi.

Duyuruda, ABD ile Türkiye dahil 6 ülke arasında varılan bu yeni uzlaşıyla alınan
kararlar şu şekilde belirtildi:

“Kurumlar vergisine ilişkin son varılan mutabakatı içeren çok taraflı sözleşme imzalanıp
yürürlüğe girene kadar bu ülkeler dijital hizmet vergilerini uygulamaya devam edecek.
1 Ocak 2022 ile 31 Aralık 2023 (uluslararası sözleşme daha erken yürürlüğe girerse
bu tarih) arasında tahakkuk eden dijital hizmet vergisinin bir kısmı, izleyen yıllarda
çok taraflı sözleşmeye istinaden ödenmesi gereken kurumlar vergisinden mahsup edilecek.
Böylece, geçiş döneminde sanki yeni kurallar geçerliymiş gibi kurumlar vergisi hesaplanacak.
Bu tutarın üzerindeki dijital hizmet vergileri ise kapsama giren şirketlerin izleyen
yıllarda ödeyeceği kurumlar vergisinden mahsup edilecek. Karşılığında ABD de ek 
gümrük vergilerini kaldıracak.”
