# Türkiye’nin kredi notu çöp seviyesine indi

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/turkiyenin-kredi-notu-cop-seviyesine-indi-15176h/
- Yayımlanma: 2016-09-24T11:36:53+03:00
- Yazar: Haber Merkezi

 Kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s, yüksek dış finansman gereksiniminden kaynaklanan
risklerin artması ve ekonomik büyüme ile politika yapıcı ve uygulayıcı kurumların
zayıflamasını gerekçe göstererek Türkiye’nin yatırım yapılabilir en düşük seviyede
olan kredi notunu bir kademe düşürdü.

Moody’s tarafından gece yarısı yayımlanan değerlendirmeyle birlikte Türkiye’nin 
darbe girişiminin ardından 18 Temmuz’da başlatılan gözden geçirmesi tamamlandı. 
Kredi notu Baa3 düzeyinden Ba1’e, yani spekülatif olarak adlandırılan seviyeye düşürülürken
negatif olan kredi notu görünümü durağana çevrildi.

Not indiriminin ardından dolar/TL, 2.95’li seviyelerden 2.97’ye doğru yükseldi.

Riskten kaçınan bazı büyük uluslararası fonlar sadece en az iki yatırım yapılabilir
nota sahip ülkelerin varlıklarına para yatırabiliyorlar. Moody’s not indiriminin
ardından üç büyük kredi derecelendirme kuruluşu arasında Türkiye’ye yatırım yapılabilir
düzeyde not veren tek kuruluş olarak Fitch kaldı.

Moody’s tarafından yayımlanan değerlendirmede kredi notunun üç yıl önce yükseltilmesinden
bu yana ekonomide kaydedilen gelişmelere dikkat çekilerek, “süreklilik arz eden 
yüksek siyasi risk ve oynak yatırımcı güveni nedeniyle Ülkenin zayıf dış pozisyonundan
kaynaklanan şok ihtimali daha belirgin hale geldi” denildi.

Değerlendirme şöyle devam etti:

“Ülkenin Baa3 (yatırım yapılabilir) kredi notunu destekleyen kurumsal yapının yüksek
gücü ve sağlıklı ekonomik görünüm gibi temeller bozuldu. Dışarıdan kaynak bulan,
tüketimden güç alan ekonomiden kaynaklı sınırlamaların belirgin hale gelmesi, reform
gündeminin güç kaybetmesi ve yatırım ortamının zayıf kalmasıyla birlikte Moody’s
gelecek yıllarda büyümenin yavaşlamasını beklemektedir.”

Moody’s daha önce yüzde 3’e düşürdüğü Türkiye’nin 2016 büyüme tahminini 2016-2019
dönemi için yıllık ortalama yüzde 2.7 olarak açıkladı.

Hükümetten bazı yetkililer bu yıl büyümenin yüzde 4.5 olan resmi hedefin altında
kalabileceğini, yüzde 4’ü yakalamanın başarı olarak görüleceğini belirtiyorlar.

Türkiye’nin kredi notuna baz oluşturan koşullarda gelecek 2-3 yıl içinde “yavaş 
bozulma” beklediğini ve ekonominin için de bulunduğu durumu Ba1 kredi notunun daha
doğru yansıttığını belirten durağan not görünümünün ise ekonomik şoklara esnek tepkiler
verilmesini sağlayacak güçlü bütçeden kaynaklandığını belirtti.

**DIŞ FİNANSMAN GEREKSİNİMİYLE BAĞLANTILI RİSKLER ARTTI**

Kırılgan bir finansal ve jeopolitik ortamda bulunan Türkiye’nin yabancı sermayeye
dayalı bir ekonomi olduğuna dikkat çeken Moody’s, son iki yılda yabancı sermaye 
akımlarının aniden tersine dönme olasılığının ve “en kötüsü düşünüldüğünde” ödemeler
krizi ihtimalinin arttığına dikkat çekti.

Değerlendirmede petrol fiyatlarının düşük seyretmesine rağmen, cari açığın bu yıl
gayrı safi yurtiçi hasılanın yüzde 4.3’ü düzeyinde olacağı tahmin edilirken, bu 
oranın yatırım yapılabilir kredi notuna sahip benzer ülkelerin üzerinde olduğu belirtildi.

Moody’s daha önce de yüksek olarak nitelediği Türkiye’nin dış borçlarının artmaya
devam ettiğini belirterek, özel ve kamu kurumlarının borçlarını çevirebilmesine 
rağmen, “Artan dış finansman gereksinimi, iç siyasi riskteki artış ve jeopolitik
risklerin süreklilik arz etmesi… Türkiye’de ödemeler dengesi krizi ihtimalini, kredi
notunun (3 yıl önce) yükseltildiği döneme kıyasla artırmıştır” denildi.

Türkiye dış şokların etkilerine karşı koyacak “tamponların” zayıf kalmaya devam 
ettiğine dikkat çeken Moody’s, buna karşılık bankaların döviz rezervlerinin gelecek
12 ayki yükümlülükleri karşılamaya yeterli olacağını belirtti.

**KURUMLARIN GÜÇ KAYBETMESİ VE REFORM KAPASİTESİ**

Moody’s Türkiye ekonomisini ülke dışından sermaye bulunan ve tüketime dayalı büyüme
modelinden, daha dengeli bir modele kavuşturacak reformların süreklilik arz ederek
uygulanabilme olasılığını düşük gördüğünü belirterek, “Güç kaybeden kurumların dikkati
kısa vadede büyümeyi artırma gereksinimi, artan güvenlik risklerine karşılık verilmesi,
darbe girişimi sonrası gücün konsolide edilmesi ve aynı anda anayasa değişikliği
gibi konular arasında bölünecek. Bu nedenle önümüzdeki yıllarda dış risklerin azalması
ihtimali düşük, hatta yükselmesi olası” denildi.

Türkiye’de ekonomi politikaları ile ilgili kurumların gücünün, kredi notuna negatif
görünümün verildiği 2014 yılından bu yana erozyona uğradığını belirten Moody’s, 
darbe girişimi sonra bunun hızlanabileceğini belirterek, “Kurumların gücünün erozyona
uğraması hem önümüzdeki yıllarda ekonomik büyümenin hızı; hem de daha dengeli ve
sürdürülebilir büyümenin yakalanması ve dış baskıların hafiflemesi için hükümetin
gerekliliğini tespit ettiği yapısal reformların uygulanması göz önüne alındığında
olumsuzdur” denildi.

Hükümetin büyüme modelini değiştirmek amacıyla birkaç yıl önce başlattığı yapısal
reform programına devam ederken, geçen seneden bu yana artan güvenlik endişeleri
ve darbe girişimi reform programını arka planda bırakabiliyor.

Değerlendirmede hükümetin darbe girişimi sonrası başlattığı tasfiyeler ve Gülen 
cemaati ile bağlantılı şirketlere karşı attığı adımlar nedeniyle politikalarının
öngörülebilirliği ve hukukun üstünlüğü konusunda endişe oluştuğu belirtilerek, “
Örnek olarak yüksek sayıda memurun görevden alınması politika yapan kurumların hem
yasa yapıcılık hem de reform programının uygulanması alanındaki becerileri hakkında
şüphe yaratıyor. Hükümetin Gülen cemaati ile bağlantılı kurumlara karşı attığı adımlar
da, özel yatırımın korunması ve yatırım ortamı hakkındaki endişeleri artırarak ülkenin
büyüme patikasını olumsuz etkileyebilir” denildi.

Darbe girişiminin ardından tahminen 100,000’in üzerinde asker, yargı mensubu ve 
memurun işine son verildi, görevden uzaklaştırıldı, gözaltına alındı veya tutuklandı.
Hükümetin Gülen cemaati ile bağlantılı olduğunu belirttiği Koza İpek Holding ve 
Boydak Holding’e bağlı ve küçük diğer şirketlere el konuldu.

Diğer kredi derecelendirme kuruluşlarından Fitch Türkiye’yi negatif görünüm ile 
yatırım yapılabilir en düşük seviye olan BBB- ile, S&P ise negatif görünüm ile yatırım
yapılabilirin iki kademe altı BB düzeyinde derecelendiriyor.

Moody’s Küresel Ülke Riskleri Birimi Kıdemli Müdürü Alastair Wilson, Çarşamba günü
Reuters’a yaptığı açıklamada, 15 Temmuz darbe girişimi kaynaklı şokun etkisinin 
büyük ölçüde ortadan kalktığını belirterek, “Fakat Türkiye’nin sorunları uzun vadeli
kalmaya devam ediyor” demişti. 
