# Türkiye’ye kaynağı belirsiz 12.7 milyar dolar girdi

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/turkiyeye-kaynagi-belirsiz-12-7-milyar-dolar-girdi-2282h/
- Yayımlanma: 2014-05-19T10:01:00+03:00
- Yazar: Murat Ali Oral

CHP’nin ekonomi raporunda, “Son 12 ayda Türkiye’ye kaynağı belirli olmayan para 
girişi 12,7 milyar dolara ulaştı. Bu da tüm Cumhuriyet tarihinin rekoru. Resmi finansman
hesaplarından para girişinin durduğu bir dönemde kaynağı belirli olmayan para girişindeki
rekorlar, oldukça manidar” değerlendirmesine yer verildi.

CHP Ekonomi Politikaları Genel Başkan Yardımcılığı’nın Genel Başkan Yardımcısı Faik
Öztrak’ın koordinasyonunda hazırladığı 92. Ekonomik Görünüm Raporu, kamuoyuyla paylaşıldı.
Raporda, 2014 Mart ayı ödemeler dengesi verileri ve kurdaki gelişmeler değerlendirildi.

Raporda, mart ayına cari işlemler açığının 3,2 milyar dolar gelmesiyle, yılın ilk
üç ayında cari açığın geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 30,8 gerileyerek 11,5
milyar dolara indiği belirtildi.

Cari açıktaki gerilemeye en önemli katkının net altın ticaretinden geldiğinin vurgulandığı
raporda, şu tespitlerde bulunuldu:

“Nitekim yılın ilk üç ayında ‘parasal olmayan net altın ticareti hariç’ cari açık
11,5 milyar dolardan 13,1 milyar dolara çıkıyor, önceki yılın ilk 3 ayına göre cari
açıktaki düzelme 5,1 milyar dolardan 2,1 milyar dolara iniyor. Bir başka ifadeyle
5,1 milyar dolarlık düzelmenin 3 milyar doları altın ticaretinden geliyor. Dolayısıyla
bu yılın ilk üç ayında cari açıktaki her 100 dolarlık düzelmenin 58 doları altın
ticaretinden kaynaklanıyor.”

Raporda, İran’a doğalgaz karşılığı altın ödenmesi nedeniyle 2012’de zirveye çıkan,
2013’ün ilk aylarından itibaren ise düşmeye başlayan altın ihracatının şubattan 
itibaren yeniden artmaya başladığına dikkat çekilerek, son iki ayda altın ihracatının
İran’dan İsviçre’ye kaydığı ve artışın nedenin ise belirsiz olduğu ileri sürüldü.

Cari açıkta görülen gerilemeye rağmen cari açığın finansmanında ciddi sıkıntılar
yaşandığı iddiasında bulunulan raporda, mart ayında 3,2 milyar dolarlık cari açığa
karşın finans hesabından Türkiye’ye gelen net paranın 64 milyon dolarda kaldığı 
ifade edildi.

**Yabancıların portföyünden 523 milyon dolarlık çıkış oldu**

Yılın ilk 3 ayında ise finans hesabında 39 milyon dolarlık para çıkışı görüldüğü
belirtilerek, “Oysa geçtiğimiz yılın ilk üç ayında bu kanaldan Türkiye’ye 27,9 milyar
dolar para geldi. Diğer taraftan, yabancıların portföy yatırımlarından çıkışının
mart ayında da sürdü. Mart ayında ‘yabancılara ait portföy’ hesabından 523 milyon
dolarlık çıkış oldu. Geçtiğimiz yılın ilk üç ayında 7,3 milyar dolar para girişi
görülen ‘yabancılara ait portföy’ hesabından bu yılın ilk üç ayında toplam çıkış
2,2 milyar dolara ulaştı. Rakamlar cari açığın finansmanında önemli bir bozulmaya
işaret ediyor”  tespitinde bulunuldu.

 Ödemeler dengesinin finansmanında asıl dikkat çekici gelişme ise kaynağı belirli
olmayan para hareketlerinin izlendiği “net hata noksan” kaleminde görüldüğünün belirtildiği
raporda, martta Türkiye’ye 2,4 milyar dolar kaynağı belirli olmayan para girişi 
olduğu ve ülkeye ilk 3 ayda aynı yolla gelen paranın 6,6 milyar dolara ulaştığı 
kaydedildi.

CHP’nin raporunda, “Mevcut ödemeler dengesi serisinde, yılın ilk 3 aylık dönemleri
itibariyle bu bir rekor. Yine son 12 ayda Türkiye’ye kaynağı belirli olmayan para
girişi 12,7 milyar dolara ulaştı. Bu da tüm Cumhuriyet tarihinin rekoru. Resmi finansman
hesaplarından para girişinin durduğu bir dönemde kaynağı belirli olmayan para girişindeki
rekorlar oldukça manidar” ifadelerine yer verildi.

Raporda, yılın ilk 3 ayında her 100 dolarlık cari açığın 58 dolarının kaynağı belirli
olmayan para girişiyle finanse edildiğinin öne sürülerek, “Deriye kalan 42 dolar
da Merkez Bankası kasasındaki rezervler eritilerek kapatılmış. Yılın ilk üç ayında
4,9 milyar dolarlık rezerv satılmış” iddiasında bulunuldu.
