# Ukrayna ve Moldova’nın AB üyeliğiyle ilgili önemli gelişme

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/ukrayna-ve-moldovanin-ab-uyeligiyle-ilgili-onemli-gelisme-86339h/
- Yayımlanma: 2022-06-17T19:17:20+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu [Ukrayna](https://www.borsatek.com/dunya-bankasindan-ukraynaya-yeni-finansman-85820h)
ve [Moldova](https://www.borsatek.com/putinden-ukrayna-isgaliyle-ilgili-korkutan-aciklama-86330h)‘
ya “aday ülke statüsü” verilmesi tavsiyesinde bulundu. 

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, bugün Brüksel’de yaptığı açıklamada Ukrayna’nın“
Avrupa perspektifinin” yanı sıra “aday ülke statüsü” alması gerektiğini belirtti.“
Evet, Ukrayna aday ülke statüsünü hak ediyor” diyen von der Leyen, ülkenin “Avrupa
rüyası için ölmeye hazır” olduğunu ifade etti.

DW Türkçe’nin haberine göre AB Komisyonu Başkanı von der Leyen, Ukrayna’nın komşusu
Moldova’ya da “aday ülke statüsü” verilmesi tavsiyesinde bulunduklarını açıkladı.
Von der Leyen her iki ülke için üyelik şartının “önemli reformlara devam edilmesi”
olduğunu da sözlerine ekledi. 

Von der Leyen Gürcistan için ise resmi olarak aday statüsü olmaksızın, “Avrupa perspektifinin”
sürdürülmesi tavsiyesinde bulundu. 

### Aday ülke statüsü konusunda kararı kim verecek?

AB Komisyonu’nun aday ülke statüsü verilmesi tavsiyesi, Ukrayna’nın olası adaylık
süreci için ilk adım anlamına gelecek. 

AB üyesi 27 ülkenin devlet ve hükümet başkanları önümüzdeki hafta Brüksel’de yapacakları
zirvede, komisyonun vereceği tavsiye kararını uygulayıp uygulamayacaklarını görüşecek.
Birliğin doğusundaki ülkeler Ukrayna’nın üyeliğine destek verirken, diplomatlara
göre bu konuda çekinceleri olan ülkeler de var. Almanya Başbakanı Olaf Sholz, Fransa
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İtalya Başbakanı Mario Draghi ve Romanya Cumhurbaşkanı
Klaus Iohannis dün Kiev’i ziyaretlerinde Ukrayna’nın üyelik başvurusuna destek verdiklerini
açıkladılar.

Ukrayna’ya bu statünün verilmesi, Rusya’nın ülkeyi işgaline karşı Kiev’i desteklenmesi
ve AB’yle daha sıkı bağ kurmasını sağlamak anlamına gelecek. AB’nin doğusundaki 
ülkeler Ukrayna’ya halihazırda NATO üyeliği yolunun kapalı olduğuna dikkat çekiyor
ve en azından AB’ye aday ülke olmasının kabul edilmesi gerektiğini savunuyor. Slovakya
Başbakanı Eduard Heger bu konuda bazı ülkelerin dile getirdiği çekinceleri gidermek
için Ukrayna’nın AB’ye üyelik sürecinin kısaltılmayacağını, gereken bütün kriterleri
yerine getirmek zorunda olduğunu vurguladı. Almanya Başbakanı Olaf Scholz da bunun
altını çizdi. 

### Ukrayna AB’ye aday ülke olmaya hazır mı?

AB’deki diplomatların verdiği kulis bilgilerine göre Birlik içindeki bazı ülkelerin
Ukrayna’nın adaylığı konusunda kaygıları var. Bunun en önemli nedenlerinden biri
egemenlik konusundaki sorunlarını çözmeyen bir ülkenin AB’ye giremeyecek olması.
Bu sorun Rusya’nın Kırım’ı ilhak ettiği ve Ukrayna’nın doğusundaki Rusya yanlısı
ayrılıkçılarla çatışmaların başladığı 2014 yılından bu yana devam ediyor. Aslında
egemenlik konusundaki sorun adaylık statüsünden çok Birliğe fiili katılım sırasında
önemli hale gelecek. AB diplomatlarına göre İsveç’in de aralarında bulunduğu bazı
ülkelerin Ukrayna’nın AB’ye üyelik için gerekli olan hukuk standartlarına uzak olduğu
yönünde de çekinceleri var.

### Ukrayna’nın Birliğe girmesi neleri değiştirir?

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron AB’nin başka ülkeleri Birliğe kabul etmeden
önce kendisini reformdan geçirmek zorunda olduğunu söylemişti. Almanya Başbakanı
Olaf Scholz da AB’nin 27 üyesinin onayının alınması zorunluluğunun ortadan kaldırılması
gerektiği görüşünde. Yaklaşık 40 milyon nüfusa sahip Ukrayna gibi büyük bir ülkenin
Birliğe alınmasının önemli sonuçları olacak. Örneğin Brüksel’in Ukrayna’ya ciddi
mali kaynak ayırması gerekecek. Ukrayna AB’ye girerse Avrupa Parlamentosu’ndaki (
AP) oy dengeleri de değişecek.

### Adaylık statüsü ne anlama geliyor?

AB’ye adaylık statüsünün verilmesi, üyelik yolundaki merdivenin ilk basamağı anlamına
geliyor. Bu da müzakerelere başlanmasından aday ülke ile AB arasında yeni başlıkların
açılmasına kadar uzun bir süreci kapsıyor. Her adım için de Birliğin 27 üyesinin
onayı gerekiyor. Birçok ülke uzun yıllardır Birliğe aday. Örneğin Türkiye’nin AB’ye
üyelik süreci 1999 yılından bu yana sürüyor. Sırbistan 2012, Kuzey Makedonya 2005
ve Karadağ 2010 yılından bu yana AB üyelik için bekliyor. Bu durum adaylık statüsünün
tek başına AB’ye üye olmanın garantisi olmadığını gösteriyor. Örneğin Türkiye ile
çok sayıda müzakere başlığı açılmasına rağmen AB’ye üyeliğine halihazırda ihtimal
verilmiyor. 

### Ukrayna’ya dair kaygılar ciddiye alınabilir mi?

Berlin merkezli Bilim ve Politika Vakfı’ndan (SWP) Avrupa uzmanı Nicolai von Ondarza
Ukrayna’ya “AB’ye aday ülke statüsü” verilmesinin bazı yükümlülüklere bağlanabileceğini
söylüyor. Von Ondarza örneğin hukuk devleti kaygısının dikkate alınabileceğini ancak
diğer yandan Ukrayna’ya AB ailesine ait olacağı sinyalinin de verilebileceğini belirtiyor.

### Moldova’nın AB’ye üyelik şansı var mı?

Ukrayna’nın yanı sıra eski Sovyetler Birliği üyesi iki ülke; Moldova ve Gürcistan
da AB’ye üye olmak istiyor. AB Komisyonu, sadece Moldova için aday ülke statüsü 
verilmesi tavsiyesinde bulundu. Almanya Başbakanı Olaf Scholz Kiev ziyaretinde Moldova’ya
adaylık statüsü verilmesi gerektiğini dile getirmişti. 

Ancak bu konu 27 üye ülke içinde oldukça tartışmalara neden oluyor. Scholz Ukrayna’nın
hızlıca AB üyesi olması yönündeki çağrılar dile getirildiğinde, halihazırda altı
Balkan ülkesine adaylık statüsü verildiğini hatırlatmıştı. Almanya Başbakanı AB 
üyesi ülkelere, Arnavutluk ve Kuzey Makedonya ile somut müzakerelere başlanması 
çağrısında bulunuyor. Başlangıçta Fransa ve Hollanda, şu sıralar ise Bulgaristan
buna karşı çıkıyor. Alman hükümeti ise Arnavutluk ve Kuzey Makedonya ile üyelik 
görüşmelerinde artık bir adım sonrasına geçilmesi gerektiğini 
