# Yurt dışından telefon getirmede yeni oyun: Sigortalı bilet

- Bağlantı: https://www.borsatek.com/yurt-disindan-telefon-getirmede-yeni-oyun-sigortali-bilet-93531h/
- Yayımlanma: 2022-12-28T09:01:32+03:00
- Yazar: Selim Soydan

Türkiye’de [döviz](https://www.borsatek.com/resesyon-kuresel-piyasalarda-dengeleri-degistirecek-93501h)
kuruna bağlı olarak artan fiyatların yanı sıra [ÖTV](https://www.borsatek.com/hazine-bakani-nebatiden-otv-indirimi-aciklamasi-93357h)
oranları ve taksit sınırı, başta iPhone gibi üst segment telefonlar olmak üzere 
yurt dışı cihazlara ilgiyi artırdı.

Türkiye ile iki kata yaklaşan fiyat farkı nedeniyle yurt dışına iPhone turlarında
rekor kırılırken, yurt dışına çıkış imkanı bulamayan vatandaşlar ise başka bir yol
olarak sigortalı uçak biletlerine yöneldi.

Ekonomim.com’dan Yener Karadeniz’in haberine göre, kaçak yollarla ülkeye giren telefonları
Türkiye fiyatının yüzde 60’ı fiyatla satın alan vatandaşlar, kimlik kartı ile girilebilen
ülkelere sigortalı bilet alarak pasaport kontrolünden geçiyor, ardından sadece sigorta
masrafını ödeyerek bileti iptal ettiriyor. Bu şekilde gümrüksüz alana giren tüketiciler
bu yol ile hem vergisiz alıveriş imkanından faydalanıyor hem de giriş-çıkış belgesi
ile yurt dışı telefonlarını kaydettirebiliyor. Bu yol ile yılda 10 binden fazla 
işlem yapıldığı tahmin ediliyor.

Söz konusu işlemin pasaport kayıt ücretinin 6 bin 91 TL’ye çıkacağı ocak ayı öncesinde
daha da arttığı tahmin ediliyor. Sektör temsilcileri, bu şekilde illegal yolla ülkeye
giren telefon sayısının ilk kez yasal yolla giren telefon sayısını geride bıraktığını
dile getiriyor.

Türkiye İstatistik Kurumu verileri de bu durumu doğruluyor. Söz konusu istatistiklere
göre, 2019’da 12 milyona kadar çıkan cep telefonu ithalat adedi, geçen yıl 4,3 milyona
geriledi. Bu yılın ocak-ekim döneminde ise söz konusu rakam 2,3 milyona kadar düştü.
Mobil İletişim Araçları ve Bilgi Teknolojileri İş İnsanları Derneği (MOBİSAD) Başkanı
Mustafa Kemal Turnacı, artan vergi yükü ve taksit sınırı gibi kararların yasal telefon
satışlarında düşüşe yol açarken yolcu beraberi ve illegal yollarla ülkeye giren 
telefonda ise tam tersi oranda artışa yol açtığını kaydetti. Turnacı’ya göre söz
konusu yollarla ülkeye giren telefon sayısı en iyimser tahminle 1,5 milyonu, yolcu
beraberi olmak üzere 5 milyonu geçti.

Bu duruma yol açan en önemli etken elbette fiyat avantajı olarak öne çıkıyor. Son
rakamlara göre, Apple’ın en son çıkardığı modellerden iPhone 14 Pro Max, şirketin
online sitesinde 43 bin 999 TL’ye satılırken, hali hazırda aynı cihaz, online ikinci
el satış sitelerinde ya da cadde mağazalarında pasaport kaydı olmaksızın en düşük
25 bin, en yüksek 32 bin TL civarı fiyatla satın alınabiliyor. Cihazı, kaydettirmek
için ise örneğin Kıbrıs’a bilet alan vatandaşlar, kimlik kartı ile harç pulu da 
ödemeden pasaport kontrolünden geçiyor. Ardından sigortalı biletini iptal ettirerek
bilete ödediği fiyatın yüzde 90’ını geri almanın yanı sıra isterse vergisiz alandan
alışveriş imkanından da faydalanıp, yeniden çıkış yapıyor. Böylece gerçek anlamda
yurt dışına çıkmadan, alınan yurt dışı giriş-çıkış belgesi ile pasaport kayıt ücreti
ödenerek 20 bin TL’ye varan fiyat avantajı ile söz konusu telefona sahip olunabiliyor.

MOBİSAD Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, yüzde 80’i aşan vergi yükü nedeni ile yurt
dışı ile açılan fiyat makası ve taksit sınırının yasadışı telefonlarda özelikle 
bu yıl patlamaya yol açtığını söyledi. Bu durumun Türkiye’de bilişim sektörüne büyük
zarar vermesinin yanı sıra devletin de vergi kaybına uğradığını dile getiren Turnacı,
çözüm için ise ya vergi yükünün düşürülerek yurt dışı ile fiyat makasının kapanması,
ya da vergi yükü ile pasaport kayıt ücretinin eşitlenmesi gerektiğini savundu. Başkan
Turnacı, uzun süredir verdikleri taksit mücadelesi konusunda da fiyat fark etmeksizin
12 ay taksit önerisini yineledi.

Geride kalan dönemde klonlanmış telefon ve yurt dışı cihaz satışının önüne geçmek
için önemli sayılabilecek kısıtlama kararları alındı. Bunlardan ilki sinyal alınamayan
telefonların 1 yıl içinde pasife alınması diğeri ise yolcu beraberinde getirilen
telefon sayısının 3 yıl içinde 1 adet ile sınırlandırılması. Öte yandan kararlara
yurt dışından getirilen telefonun “yolcunun kimlik numarasına kayıtlı hatlarla kullanılma
şartı” da eklenmişti. Tüm bunlar da Yunan Adaları, Gürcistan ve Kıbrıs gibi kimlik
kartı ile girilebilen ülkelere iPhone turlarında patlamaya yol açmıştı.
