Almanya’nฤฑn รถnemli yayฤฑn organlarฤฑndan Der Spiegel dergisinin hafta sonu รงฤฑkan son sayฤฑsฤฑnda yer alan “Tรผrk Hasta” adฤฑnฤฑ taลฤฑyan ekonomi yazฤฑsฤฑnda, Tรผrkiye’de faaliyet gรถsteren Alman ลirketlerin durumu mercek altฤฑna alฤฑnmฤฑล. Yazฤฑda, Tรผrkiye’ye bรผyรผk รผmitlerle yatฤฑrฤฑm yapan Alman ลirketlerin baลarฤฑsฤฑz darbe giriลiminden sonra konjonktรผrdeki patlamanฤฑn sona ereceฤi endiลesini taลฤฑdฤฑฤฤฑ belirtilerek รถzelikle turizm, enerji ya da tekstil sektรถrรผndeki dรผลรผลรผn Almanya’yฤฑ da etkilediฤi vurgulanฤฑyor:
“Krizin etkileri Almanya’da da hissedilecek. Tรผrkiye, Alman ihracatฤฑ iรงin รถrneฤin Rusya ve Japonya’dan daha รถnemli bir konuma sahip. Geรงen yฤฑl Alman ลirketler 22 milyar euro deฤerinde รผrรผnรผ Tรผrkiye’ye ihraรง etti. Doฤrudan yatฤฑrฤฑmlarฤฑn toplamฤฑ 9 milyar euroyu geรงiyor. Tรผrkiye’de 6 binden fazla Alman ลirketi faaliyet gรถsteriyor. Tรผrkiye’de รผretim yapan ลirketler iรงin siyasi ve hukuki belirsizlik sorun yaratฤฑyor. Son yฤฑllarda รถzellikle tekstil ve hazฤฑr giyim sektรถrรผnde Alman ลirketler bรผyรผk yatฤฑrฤฑm yaptฤฑ. Tรผrkiye Almanya iรงin bu alanda รin ve Bangladeล’ten sonra รผรงรผncรผ bรผyรผk tedarikรงi รผlke konumunda. Bu da, Tรผrkiye’de olasฤฑ bir istikrarsฤฑzlaลma durumunda AB’nin รผlkeye ve Erdoฤan’a muhtemel yaptฤฑrฤฑmlar uygulamasฤฑ halinde, birรงok Alman giyim ลirketinin ciddi sorunlarla karลฤฑ karลฤฑya kalabileceฤi anlamฤฑna geliyor. Tรผrkiye’deki olumsuz geliลmelerden birรงok Alman ลirketi de olumsuz etkilenecek. Konjonktรผrel gerilemeden fayda saฤlayabilecekler azฤฑnlฤฑkta ama yine de mevcut. รrneฤin Alman Lufthansa. ลirket Zรผrih, Viyana, Mรผnih’ten Tรผrkiye seferlerini kaldฤฑrฤฑp kรผรงรผk uรงaklara geรงse de gelir kaybฤฑnฤฑn altฤฑndan kalkamayacak gibi gรถrรผnmรผyor. Zira aynฤฑ zamanda sฤฑkฤฑ rakibi de zayฤฑflamฤฑล olacak. Lufthansa iรงin tehlikeli bir rakip olan Tรผrk Hava Yollarฤฑ da turizm sektรถrรผndeki gerilemeden olumsuz etkilendi. Bu yฤฑlki 70 milyon yolcu hedefine ลirket yรถnetimince bile ลรผpheyle bakฤฑlฤฑr oldu.”
Alman basฤฑnฤฑnฤฑn hafta sonu yorumlarฤฑnda aฤฤฑrlฤฑk bulan bir diฤer konuysa Federal ฤฐรงiลleri Bakanฤฑ Thomas de Maiziere’in yurtiรงinde terรถrle mรผcadelenin daha etkin yรผrรผtรผlmesi amacฤฑyla hazฤฑrlanan yeni gรผvenlik รถnlem paketi ve รถncesinde alevlenen burkanฤฑn yasaklanmasฤฑyla ilgili tartฤฑลmalar.Sรผddeutsche Zeitung’un bu konudaki yorumu ลรถyle:
“Peรงeli รงarลaf, dini bir sembol mรผ, bunu ortaya koymak lazฤฑm. Hayฤฑr, bunun bรถyle olmadฤฑฤฤฑnฤฑ dรผลรผnenlere ฤฐslamcฤฑlarฤฑn sinir olduฤu kesin. Klasik baลรถrtรผsรผ ฤฐslam’ฤฑn temel taลlarฤฑndan biri olabilir ama peรงeli รงarลaf siyasi bir ifade biรงimi. รaฤdaล bir ฤฐslam anlayฤฑลฤฑnฤฑn ve Alman toplum modelinin aynฤฑ parรงa kumaลla reddediliลidir. Baลรถrtรผsรผyle karลฤฑlaลtฤฑrฤฑldฤฑฤฤฑnda kadฤฑnฤฑ sadece bir รงift gรถze, rahime ve tabi kฤฑlmaya indirgiyor. Nikaplฤฑ bir kadฤฑn kendi isteฤiyle รถrtรผnรผyor da olsa asla bir erkekle eลit konumda olamaz. Bir kadฤฑn erkekle eลit olabilir mi? Evet kesinlikle. O yรผzden nikap ve burkaya hayฤฑr! Bunlar en iyi ihtimalle Taliban Afganistan’a uyar ve Federal Anayasa Mahkemesi de Kandahar’daki kadฤฑlara danฤฑลarak bu kararฤฑ vermeyecektir.”
Dresden kentinde yayฤฑmlanan Sรคchsische Zeitung ise burka ve nikap giyip giymeme kararฤฑnฤฑn kadฤฑnlarฤฑn kendisine bฤฑrakฤฑlmasฤฑndan yana:
“Burkanฤฑn yasaklanmasฤฑyla ilgili tartฤฑลmalar sembolik deฤer taลฤฑyor. Bunun arkasฤฑnda, gรถรงmenlerin bizim deฤerlerimize uymasฤฑ ve kabullenmesi dรผลรผncesi yatฤฑyor. Bunun dฤฑลฤฑnda peรงeli รงarลaf giyen kadฤฑnlar bazฤฑ korkularฤฑn gรผn yรผzรผne รงฤฑkarฤฑyor: Bu bir radikal ฤฐslamcฤฑlฤฑk emaresi deฤil mi? Olabilir. Olmayabilir de. Tฤฑpkฤฑ, kadฤฑnฤฑn bunun iรงin baskฤฑ altฤฑnda tutuluyor ya da kendi isteฤiyle bu ลekilde giyiniyor oluลu gibi. Biz kimiz ki, kimin baskฤฑ altฤฑnda tutulup tutulmadฤฑฤฤฑna karar vereceฤiz? Liberal bir toplumda baลkalarฤฑnฤฑn รถzgรผrlรผklerine saygฤฑ duyulur. Semboller konusunu didiklemek yerine sorunlarฤฑn รงรถzรผmรผne odaklanmalฤฑyฤฑz. Korkularฤฑmฤฑzฤฑ meraka รงevirmeliyiz. Peรงeli รงarลaf giyen bir kadฤฑna bunu neden yaptฤฑฤฤฑnฤฑ hiรง sordunuz mu?”
Ulm’da yayฤฑmlanan Sรผdwest Presse gazetesinin yeni iรง gรผvenlik paketiyle ilgili yorumunda da ลu satฤฑrlar dikkat รงekiyor:
“Yabancฤฑlaลma korkusunu ideolojik bir tutum olarak gรถrรผp iรงselleลtiren bir hareketin baลlangฤฑcฤฑnฤฑ Fransa’da gรถrdรผk. Bu uzun bir sรผre devlet sฤฑralarฤฑnda ‘sadece internette dolaลan, ciddiye alฤฑnmayฤฑ gerektirmeyecek bir takฤฑm sรถylemler’ olarak addediliyordu. Anlamฤฑ: Bu konuyla ลimdilik ilgilenmiyoruz. Ancak durum artฤฑk deฤiลti. Devletin bunun iรงin bazฤฑ gรถsteri ve ลiddet eylemlerini beklemeyip ลimdiden bu konuda harekete geรงiyor olmasฤฑ doฤru. Gรผncellenmiล bir ulusal gรผvenlik paketi gerekliliฤini atlamamalฤฑ.” (Deutsche Welle Tรผrkรงe)
