Tรผrkiye Giyim Sanayicileri Derneฤi (TGSD) Yรถnetim Kurulu Baลkanฤฑย Ramazan Kaya, รถzellikle iplik ve boyahane kฤฑsmฤฑnda firma kapanmalarฤฑnฤฑn baลladฤฑฤฤฑnฤฑ, hazฤฑr giyim tarafฤฑnda ise fason รผretim tarafฤฑnda kapanmalar yaลanabileceฤini vurgulayarak, “Bir yฤฑl รถnce yatฤฑrฤฑm yapalฤฑm deniyordu, ลimdi bฤฑrakฤฑn yatฤฑrฤฑm yapmayฤฑ mevcudu korumanฤฑn zorluklarฤฑ var.
ย Devletin sektรถre finans anlamฤฑnda orta ve uzun vadede destek olmasฤฑ gerekiyor. Yenileme yatฤฑrฤฑmlarฤฑna ihtiyaรง var. Artฤฑk firmalar tamam mฤฑ devam mฤฑ noktasฤฑna geldi” dedi.
Gelecek yฤฑla iliลkin, “Kur dengesi ve รถnรผmรผzdeki belirsizliklerden dolayฤฑ yatฤฑrฤฑmla ilgili bir iลtah olmaz. Talep de yok, daralmanฤฑn uzun vadeli olacaฤฤฑnฤฑ dรผลรผnรผyoruz. รnรผmรผzdeki dรถnem belki 1 yฤฑl belki daha fazla sรผrecek krizle karลฤฑ karลฤฑyayฤฑz” รถngรถrรผsรผnรผ ifade eden Kaya, tekstil ve hazฤฑr giyimde adetler bazฤฑnda yรผzde 20-30โluk kapasite daralmasฤฑ yaลanacaฤฤฑnฤฑ belirtti; โ120-130 bin kiลi iลini kaybedebilir. Yaklaลฤฑk 20 bin kiลi aฤustostan bu yana iลini kaybetti. Kasฤฑm ayฤฑnda ciddi รงฤฑkฤฑลlar olacak. Burada artฤฑk bฤฑรงak kemiฤe dayandฤฑโ diye uyardฤฑ.
Cumhuriyetโtenย ลehriban Kฤฑraรงโฤฑn haberine gรถre, 2022โnin hazฤฑr giyim sektรถrรผ iรงin nasฤฑl geรงtiฤini ลรถyle deฤerlendirdi:
โ2023โรผn ilk 9 ay adet bazlฤฑ yรผzde 30 civarฤฑnda kapasite daralmasฤฑ yaลanacakโ
โ2022โde sonuรง รงok da beklediฤimiz gibi olmadฤฑ. Hem Rusya-Ukrayna savaลฤฑnฤฑn baลlamasฤฑ hem de resesyon dalgasฤฑ hane halkฤฑnฤฑn cebini direkt etkiledi. Hane halkฤฑ geliri dรผลรผnce ilk etkilenen sektรถr hazฤฑr giyim oluyor. 2022โnin ilk 6 ayฤฑnda normal bir seyir oldu. Temmuzda duraฤanlฤฑk sonra da yavaลlama oldu. Son 3 aydฤฑr bunu daha รงok hissediyoruz. Resesyon, hane hakฤฑ gelirindeki daralma ve talepsizlikten dolayฤฑ mรผลteriler satฤฑn alma adetlerini kรผรงรผltmeye gittiler. Bazฤฑ mรผลteriler bu daralmanฤฑn yรผzde 20 bazฤฑlarฤฑ yรผzde 30 olduฤunu sรถylรผyor. Piyasa ve diฤer firmalarla konuลtuฤumuzda 2023โรผn ilk altฤฑ ayฤฑ, benim รถngรถrรผme gรถre ilk 9 ay adet bazlฤฑ yรผzde 30 civarฤฑnda kapasite daralmasฤฑ yaลanacak. ฤฐรง pazarda da bรถyle bir daralma olacak.โ
โDaralmanฤฑn getireceฤi istihdam kayฤฑplarฤฑ olacakโ
โBu daralmanฤฑn getireceฤi istihdam kayฤฑplarฤฑ olacak. Bir takฤฑm finansal bozukluklar ortaya รงฤฑkacakย ย ย ย ย ย ย รถngรถrรผsรผnde bulunan Kaya, istihdamda รถngรถrdรผฤรผ daralma senaryosunu ลรถyle anlattฤฑ:
โฤฐล bazฤฑnda yรผzde 20-30โluk kayฤฑp istihdama yรผzde 10โluk kayฤฑp ลeklinde yansฤฑyabilir. Hazฤฑr giyim ve tekstilde 1.4 milyon kiลilik istihdam sรถzkonusu. 120-130 bin kiลi iลini kaybedebilir. Yaklaลฤฑk 20 bin kiลi aฤustostan bu yana zaten iลini kaybetti. Kasฤฑm ayฤฑnda ciddi รงฤฑkฤฑลlar olacak. Hem iลรงilik maliyetlerinin artmasฤฑ hem EYTโden dolayฤฑ bunun seyrinin devam edeceฤini dรผลรผnรผyorum. Firmalar iลรงi รงฤฑkarmamak iรงin รถnce รงalฤฑลanlara izinlerini kullandฤฑrdฤฑ. Gece vardiyasฤฑnฤฑ, hafta sonu mesailerini kaldฤฑrdฤฑlar, sermayelerini kullanarak istihdamฤฑn devamlฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ saฤladฤฑlar, ama burada artฤฑk bฤฑรงak kemiฤe dayandฤฑ. Yฤฑlbaลฤฑndan sonra hem asgari รผcret zammฤฑ hem maliyet artฤฑลlarฤฑ ve EYT ile beraber maalesef istihdamdaki kayฤฑplar devam edecek. ฤฐลler yavaลladฤฑฤฤฑ zaman da bir sรผrรผ ลeye etki diyor. Terรถre kadar gidiyor. Asgari รผcret artmadan iลverene brรผt maliyeti 450 dolardฤฑ, yeni artฤฑลla ลimdi maliyet 630 dolara รงฤฑktฤฑ. Devlet 250 TL iลverene asgari รผcret desteฤi verecek bu 15 dolara denk geliyor. Yani bize 615 dolarlฤฑk maliyet var. Bu artฤฑลla รงarklar sฤฑkฤฑntฤฑya dรผลecek, bu da maalesef istihdam daralmasฤฑ getirecek.โ
Kaya, โ2023โte yeni rekorlarฤฑn kฤฑrฤฑlacaฤฤฑnฤฑ sanmฤฑyorum. ฤฐhracatta bir miktar gerileme olabilir. 20 milyar dolarlara inebilirโ dedi.
Yeni yฤฑlda Fiyat artฤฑลlarฤฑ olacak mฤฑ?
Kaya, yeni yฤฑlda fiyat artฤฑลฤฑ olup olmayacaฤฤฑna yรถnelik soruya, โGelecek dรถnemde perakende tarafฤฑnda รงok fazla fiyat artฤฑลฤฑ olacaฤฤฑnฤฑ dรผลรผnmรผyorum. Talebin olmadฤฑฤฤฑ yerde etiket fiyatlarฤฑnฤฑ artฤฑrmak da doฤru deฤil. Hazฤฑr giyimde nasฤฑl kรขrsฤฑzlฤฑk รผzerine kurulu bir dรผzen varsa, perakende de kรขrla ilgili sฤฑkฤฑntฤฑlar olacakโ diye yanฤฑt verdi.
