Cumhuriyetçi ve Demokrat partiler arasında federal hükümetin finansmanı konusunda yaşanan anlaşmazlık, kısmi bir ABD hükümetinin kapanması ihtimalini bu hafta için oldukça yükseltti. Pazartesi günü çeşitli haber kaynakları, her iki partiden yasa yapıcıların hükümetin işleyişini sürdürecek bir anlaşmayı müzakere etmek için bir araya gelmeye hazırlandığını, ancak başarı beklentilerinin düşük olduğunu bildirdi.
Bahis sitesi Polymarket’in verilerine göre, bahisçiler 1 Ekim’de bir kapanma olasılığını son zamanlarda %72 olarak fiyatladı.
Senato’da yasa yapıcılar, özellikle sağlık hizmetleri finansmanı konusunda bir restleşmeye girdi. Geçen hafta hem Cumhuriyetçiler hem de Demokratlar, Senato’da birbirlerinin finansman tekliflerini reddetti. Demokratlar, Cumhuriyetçilerin Medicaid kesintilerinin geri alınmasını ve Obamacare planlarının primlerini düşüren vergi kredisi uzatmasını talep etti.
Demokratlar azınlıkta olmalarına rağmen, Senato’nun “filibuster” kuralını kullanarak yasayı engelleyebiliyor. Bu nedenle Cumhuriyetçilerin, ABD hükümetinin kapanmasını önlemek için en azından birkaç Demokrat senatörün oyuna ihtiyacı var.
Müzakerelerin başarısız olması durumunda, ABD hükümetinin kapanması gündeme gelecek ve birçok hükümet fonksiyonu Çarşamba günü saat 12:01 itibarıyla durdurulacak, ancak ordu ve Sosyal Güvenlik gibi bazı temel hizmetler çalışmaya devam edecek. Ekonomistler, özellikle haftalarca veya daha uzun sürmesi halinde ABD hükümetinin kapanmasının ekonomi ve finans piyasaları üzerinde önemli etkileri olabileceğini belirtti.
Yüz binlerce federal çalışan işten çıkarılabilir
Federal hükümetin, yüz binlerce çalışanını en azından geçici olarak ücretsiz izne çıkarması bekleniyor. Goldman Sachs ekonomistleri, geçmiş deneyimlere dayanarak ABD hükümetinin kapanması halinde 900.000 kişinin evlerine gönderileceğini tahmin etti, ancak kapanma bittiğinde geriye dönük maaşlarının ödeneceğini de öngördü. Bu durum, 2019’da gerçekleşen ve 35 gün sürerek tarihin en uzun kapanması olarak kayıtlara geçmiş olan son kapanma sırasında da yaşanmıştı. Ancak bu kapanma farklı sonuçlanabilir. Politico’nun ilk bildirdiği bir Beyaz Saray notuna göre, yönetim bu yılın başlarında federal kurumlarda başlatmış olduğu derin personel kesintilerini genişleterek, çalışanları sadece geçici olarak izne ayırmak yerine kalıcı olarak işten çıkarmakla tehdit ediyor.
ABD hükümetinin kapanması ekonomik büyümeyi yavaşlatacak
İşten çıkarmalar ve hükümet hizmetlerinin askıya alınması ekonomiye darbe vuracak, ancak birkaç tahminciye göre bu darbenin etkisi başlangıçta sınırlı kalacak. Nomura‘nın baş ekonomisti David Seif liderliğindeki analistler, yayımladıkları bir notta, “Kapanmanın ekonomik etkisi muhtemelen mütevazı olacaktır” diye yazdı. Analistler, kapanmanın devam ettiği her haftanın ekonomik büyümeyi 0,1 ila 0,2 puan düşüreceğini tahmin etti. Ücretsiz izne ayrılan çalışanlar resmi anketlerde işsiz sayılacağı için, işsizlik oranı da Ekim ayında geçici olarak artacak.
Bu potansiyel kriz, iş piyasasının zayıfladığı ve enflasyonun yükseldiği bir dönemde ekonomiyi daha da zor bir duruma sokuyor. Washington Center for Equitable Growth’un kıdemli politika uzmanı Michael Linden, “ABD ekonomisinin zaten bıçak sırtında olduğunu anlamak önemli. Buna bir de hükümetin kapanması eklenince, durumun düzelmesi kesinlikle zorlaşacak ve hatta ekonomik büyümenin yavaşlamasına neden olabilir” dedi.
Piyasalar için kritik raporlar ertelenebilir
Hükümetin kapanması, yatırımcıları ve politika yapıcıları ekonominin gidişatı konusunda geçici olarak karanlıkta bırakabilir. Geçmişte, hükümetin kapanması önemli ekonomik raporların yayınlanmasını ertelemişti ve bu durumun tekrar yaşanması oldukça muhtemel. Finans piyasaları ve Federal Rezerv yetkilileri, Cuma günü açıklanacak olan iş piyasası raporunu yakından bekliyor, ancak hükümetin kapanması uzarsa bu rapor ve ayın ilerleyen günlerinde yayımlanacak diğer veriler ertelenebilir. Goldman Sachs’tan Alec Phillips ve Ronnie Walker, “Neredeyse tüm federal veri açıklamaları, hükümetin kapanması sona erene kadar ertelenecek” diye yazdı.
