ABD’de bรผtรงe krizi nedeniyle 20 Ocak itibariyle kฤฑsmen “kapanan” federal hรผkรผmet, yeni haftaya da hayati hizmetler dฤฑลฤฑnda kalan faaliyetleri gerรงekleลtiremeden giriyor.
Amerikan federal hรผkรผmetinin, son geรงici bรผtรงenin sรผresi 19 Ocak gecesi dolmasฤฑ ve Kongrenin yeni bir bรผtรงeyi onaylayamamasฤฑ sonucu kฤฑsmen โkapanmasฤฑnฤฑnโ รผรงรผncรผ gรผnรผne gelindi.
รlke tarihinde, hem Senatoyu, hem Temsilciler Meclisini, hem de Beyaz Sarayฤฑ aynฤฑ parti kontrol ederken ilk kez kapanan federal hรผkรผmetin milyonlarca รงalฤฑลanฤฑ kriz sona erene kadar รผcret almadan รงalฤฑลmak ya da zorunlu izne รงฤฑkmak zorunda kaldฤฑ.
Cumhuriyetรงiler, bu sene yapฤฑlacak ara seรงimlerde oylarฤฑnฤฑ azaltmasฤฑndan endiลe duyduฤu durumun bir an รถnce sona ermesi amacฤฑyla Demokrat Kongre รผyeleriyle mรผzakereleri hafta sonu boyunca sรผrdรผrdรผ. Buna karลฤฑn, taraflarฤฑn federal hรผkรผmetin Trump’ฤฑn baลkanlฤฑฤฤฑnฤฑn ilk yฤฑl dรถnรผmรผnde kapanmasฤฑna yol aรงan en temel anlaลmazlฤฑฤฤฑ hala รงรถzemediฤi belirtiliyor.
Demokrat Kongre รผyeleri, bรผtรงe tasarฤฑsฤฑna destek vermek iรงin aileleri tarafฤฑndan รผlkeye รงocuk yaลta kaรงak getirilen 800 bin civarฤฑnda genรง gรถรงmeni koruyan DACA isimli programa yรถnelik belirsizliฤin giderilmesini ลart koลmuลtu.
Cumhuriyetรงilerin DACA gรถรงmenleri hakkฤฑnda herhangi bir madde iรงermeyen bรผtรงe tasarฤฑsฤฑ, ABD Temsilciler Meclisinden geรงmesine raฤmen Senatoda gerekli olan 60 “evet” oyuna ulaลamayarak reddedilmiลti. Bu durum, hรผkรผmetin harcama yetkisinden mahrum kalarak hayati olmayan tรผm hizmetlerini askฤฑya almasฤฑna yol aรงmฤฑลtฤฑ.
Yeni oylamanฤฑn saati belli oldu
ABD Senatosundaki Cumhuriyetรงi liderlerden Texas Senatรถrรผ John Cornyn, pazar gecesi Washington’da gazetecilerin sorularฤฑnฤฑ yanฤฑtladฤฑ.
Cornyn, federal hรผkรผmete yeniden harcama izni tanฤฑyacak ve kamu kuruluลlarฤฑnฤฑn aรงฤฑlmasฤฑnฤฑ saฤlayacak geรงici bรผtรงe tasarฤฑsฤฑ iรงin Washington saatiyle 12.00โde (TSฤฐ 20.00) yapฤฑlacaฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ.
Bu arada, Senato รoฤunluk Lideri Mitch McConnell, pazar gecesi Senato Genel Kurulunda yaptฤฑฤฤฑ konuลmada, hรผkรผmetin yeniden aรงฤฑlmasฤฑnฤฑ saฤlayacak yeni bรผtรงenin sรผresi dolana kadar DACA gรถรงmenleri iรงin รงรถzรผm bulunamazsa, bu konuya รถncelik vereceฤini sรถyleyerek Demokratlarฤฑ tasarฤฑyฤฑ desteklemeye ikna etmeye รงalฤฑลtฤฑ.
รte yandan, Demokratlarฤฑn bu taahhรผde nasฤฑl karลฤฑlฤฑk vereceฤi ve krizin ne zaman รงรถzรผleceฤine yรถnelik belirsizlik sรผrรผyor. Federal hรผkรผmetin kฤฑsmen kapanmasฤฑnฤฑn รผlke ekonomisine maliyetinin, sรผreรง ne kadar uzarsa, o kadar bรผyรผk olacaฤฤฑ vurgulanฤฑyor.
Bir รถnceki 24 milyar dolara mal olmuลtu
Federal mali yฤฑlฤฑn 1 Ekim’de baลlayฤฑp 30 Eylรผl’de sona erdiฤi ABD’de her yฤฑl yaลanan bรผtรงe krizleri, hรผkรผmetin en son 2013’te olmak รผzere defalarca kapanmasฤฑna yol aรงtฤฑ.
Kongrenin bรผtรงe รผzerinde mutabakata varamamasฤฑndan รถtรผrรผ 1-17 Ekim 2013 arasฤฑnda faaliyetlerine ara vermek zorunda kalan federal kurumlarda gรถrev yapan 800 bini aลkฤฑn kamu รงalฤฑลanฤฑ, 16 gรผn boyunca iลlerine gidemezken, binlerce gardiyan, polis ve sฤฑnฤฑr kontrol gรถrevlisi bu sรผre boyunca รผcret alamadan รงalฤฑลmฤฑลtฤฑ.
รlke ekonomisine 24 milyar dolara mal olduฤu tahmin edilen sรผreรง, Demokratlar ve Cumhuriyetรงilerin uzlaลmaya varmalarฤฑnฤฑn ardฤฑndan 17 Ekim’de sona ermiลti.
