Donfried, Ankara ve ฤฐstanbul’u kapsayan Tรผrkiye ziyaretini ve ikili iliลkilere dair gรผncel geliลmeleri deฤerlendirdi.
Ziyaretinin ve temaslarฤฑnฤฑn kapsamฤฑna iliลkin Donfried, “Avrupa ve Avrasya ฤฐลlerinden Sorumlu Dฤฑลiลleri Bakan Yardฤฑmcฤฑlฤฑฤฤฑ gรถrevimde nispeten yeniyim. Gรถrev sรผrem iรงinde olabildiฤince erken bir zamanda Tรผrkiye’yi ziyaret etmek benim iรงin รงok รถnemliydi. Bu da Tรผrkiye’nin kรถklรผ ve deฤerli bir NATO ortaฤฤฑ olduฤunun gรถstergesi. Birรงok ortak รงฤฑkarฤฑ paylaลฤฑyoruz ve birlikte yapabileceฤimiz รงok ลey var. Bundan dolayฤฑ Ankara’ya gelip bu gรถrรผลmeleri bizzat baลlatmak iรงin can atฤฑyordum.” ifadelerini kullandฤฑ.
Karen Donfried, Tรผrkiye ve ABD arasฤฑndaki diyalog mekanizmalarฤฑnฤฑn ne kadar aรงฤฑk olduฤunu ve iliลkilerde yoฤun bir temas ve diyalog sรผrecine girilip girilmediฤine iliลkin ลunlarฤฑ sรถyledi:
“Ziyaretimin zamanlamasฤฑnฤฑn uygun olmasฤฑnฤฑn bir nedeni de iki รผlke cumhurbaลkanlarฤฑnฤฑn, Baลkan Biden ve Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn G20 kapsamฤฑnda Roma’da ลahsen gรถrรผลme fฤฑrsatฤฑ bulmuล olmasฤฑ. Bu gรถrรผลmede, her iki taraf, birlikte etkin bir ลekilde รงalฤฑลabileceฤimiz birรงok konuda diyaloฤumuzu derinleลtirmemiz gerektiฤi hususunda hemfikir oldu. Bundan dolayฤฑ (Tรผrk) Dฤฑลiลleri Bakanlฤฑฤฤฑndaki temaslarฤฑmฤฑn รงoฤu, iki รผlke cumhurbaลkanlarฤฑnฤฑn yaptฤฑฤฤฑ gรถrรผลmeyi somut bir teklifle nasฤฑl destekleyebileceฤimize odaklandฤฑ ve ben, bu fikir alฤฑลveriลini sรผrdรผrmeyi dรถrt gรถzle bekliyorum.”
Kendisinin ziyaretinin ardฤฑndan ABD’den Tรผrkiye’ye planlanan รผst dรผzey ziyaretler olup olmadฤฑฤฤฑna iliลkin Donfried, “Muhakkak, devamlฤฑlฤฑk arz eden fฤฑrsatlar olacaktฤฑr. ” dedi.
Donfried, yakฤฑn zamana bakฤฑldฤฑฤฤฑnda, Tรผrkiye ile ABD arasฤฑnda Yรผksek Dรผzeyli Savunma Grup Toplantฤฑsฤฑ’nฤฑn Washington’da bu hafta dรผzenlendiฤini hatฤฑrlatarak ลรถyle devam etti:
“Dolayฤฑsฤฑyla bu diyaloฤun ABD ile Tรผrkiye arasฤฑnda รงok dรผzenli ลekilde devam ettiฤini belirtmek isterim; bu รผst dรผzey diyalog iรงin bir sonraki fฤฑrsat, kasฤฑmฤฑn sonunda, aralฤฑk ayฤฑnฤฑn baลฤฑnda dรผzenlenecek NATO Dฤฑลiลleri Bakanlarฤฑ Toplantฤฑsฤฑ olacak. ลรผphesiz, iki dฤฑลiลleri bakanฤฑmฤฑz NATO baฤlamฤฑnda, bizi orada birleลtiren รงok รถnemli gรผndem รผzerinde birlikte รงalฤฑลacak.”
NATO’nun gelecek 10 yฤฑl iรงin stratejik yรถnรผnรผ belirleyecek yeni bir kavram รผzerinde anlaลmaya varacaฤฤฑ bir sonraki liderler zirvesinin haziranda Madrid’de dรผzenleneceฤine dikkati รงeken Donfried, “Bence bu, ABD ve Tรผrkiye’ye, tรผm NATO mรผttefiklerimizle birlikte bugรผn karลฤฑ karลฤฑya olduฤumuz hem bรถlgesel hem de kรผresel zorluklar hakkฤฑnda stratejik dรผลรผnmek iรงin harika bir fฤฑrsat sunuyor.” diye konuลtu.
Donfried, “ABD’nin Yunanistan’daki askeri varlฤฑฤฤฑnฤฑ artฤฑrmasฤฑ Tรผrkiye’de rahatsฤฑzlฤฑk duyulmasฤฑna yol aรงtฤฑ. ABD Dฤฑลiลleri Bakanฤฑ Antony Blinken’ฤฑn Yunanistan Baลbakanฤฑ Miรงotakis’e Ortak Savunma ฤฐล Birliฤi Anlaลmasฤฑ’nฤฑn imzalanmasฤฑndan sonra gรถnderdiฤi mektupta da ‘iki รผlkenin, barฤฑลฤฑ tehdit eden eylemlere karลฤฑ kararlฤฑlฤฑฤฤฑ” ifadesi yer alฤฑyor. ABD, Yunanistan’la birlikte Tรผrkiye’ye karลฤฑ bir pozisyon mu alฤฑyor?” sorusu รผzerine ลu deฤerlendirmelerde bulundu:
“Bunu duyduฤuma รงok รผzรผldรผm, bunun Tรผrkiye’de endiลeye yol aรงmasฤฑna… รรผnkรผ ABD’nin herhangi bir NATO mรผttefikiyle daha derin angajmanฤฑnฤฑn olmasฤฑnฤฑn iyi bir ลey olduฤunu dรผลรผnรผyorum. ABD, Tรผrkiye’deki iล birliฤimizi derinleลtirmekle de aynฤฑ derecede ilgileniyor. Elbette ziyaretimin amacฤฑ, ABD ve Tรผrkiye’nin nasฤฑl daha yakฤฑn รงalฤฑลabileceฤini Tรผrk ortaklarฤฑmฤฑzla birlikte dรผลรผnmek. Yunanistan’la iล birliฤine de kesinlikle bu aรงฤฑdan bakฤฑlmasฤฑ gerektiฤini dรผลรผnรผyorum.
Hatฤฑrlayacaksฤฑnฤฑz; Baลkan Biden gรถreve geldiฤinde ‘Amerika yeniden’ vurgusuyla ABD’nin kilit mรผttefiklerimizle iliลkilerimizi derinleลtirmek, ittifaklarฤฑmฤฑzฤฑ ve ortaklฤฑklarฤฑmฤฑzฤฑ yeniden canlandฤฑrmak arzusunu dile getirdi. ABD’nin, mรผttefiki Yunanistan’la yaptฤฑฤฤฑ ลeyin รถzรผnde bu var ve Tรผrkiye ile iล birliฤimizi derinleลtirme konusunda da kararlฤฑyฤฑz.”
Donfried, “Tรผrkiye, F-35’ler iรงin 1,4 milyar Dolar รถdedi. Hem ABD hem de Tรผrkiye’nin, her iki tarafฤฑn da bu paranฤฑn iade edilmesinde hemfikir olduฤu anlaลฤฑlฤฑyor. Bir yandan da F16’larฤฑn satฤฑn alฤฑnmasฤฑyla, bu parada mahsuplaลmaya gidilebileceฤine iliลkin devam eden gรถrรผลmeler var. Bu sรผrecin adresi Kongre midir? Eฤer Kongreden onay alฤฑnamazsa ABD yรถnetimi, bu sรผreci, kฤฑsฤฑr dรถngรผyรผ nasฤฑl yรถnetecek?” ลeklindeki soruya “ABD ve Tรผrkiye, birรงok yรถnรผ olan saฤlam bir savunma iliลkisine sahiptir.” yanฤฑtฤฑnฤฑ verdi.
Washington’daki Yรผksek Dรผzeyli Savunma Grup Toplantฤฑsฤฑ’nda bu konular dahil bir dizi baลlฤฑฤฤฑn ele alฤฑndฤฑฤฤฑnฤฑ aktaran ABD’li Bakan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Donfried, “Bence burada รถnemli olan; ABD ve Tรผrkiye’nin bu konular รผzerinde รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ, devam eden bir sรผrecin olmasฤฑdฤฑr. Birlikte รงalฤฑลarak รงรถzรผme ulaลacaฤฤฑmฤฑzdan eminim.” ifadesini kullandฤฑ.
Donfried, “CAATSA yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ sรถz konusu olduฤunda, bir yanda ABD’nin, Kuzey Akฤฑmฤฑ 2 boru hattฤฑ projesine yรถnelik yaptฤฑrฤฑmlardan feragatฤฑ var. Diฤer yandan Hindistan’ฤฑn S-400 anlaลmasฤฑ sรถz konusu. Bazฤฑ haberlerde, Hindistan iรงin de bir muafiyet veya feragat olacaฤฤฑna dair sinyaller var. Hindistan iรงin bir muafiyet veya feragat sรถz konusu olursa, Tรผrkiye’nin pozisyonunu gรถz รถnรผnde bulundurduฤumuzda bu bir รงeลit adaletsizlik, รงifte standart adฤฑmฤฑ olmaz mฤฑ?” sorusu รผzerine Kuzey Akฤฑmฤฑ 2 boru hattฤฑ projesine iliลkin mevzuatฤฑn, Avrupa’nฤฑn Enerji Gรผvenliฤini Koruma Yasasฤฑ (PEESA) olduฤunu belirtti.
S-400’ler konusunda, Hindistan’a yรถnelik olasฤฑ bir muafiyet ya da feragat haberlerine iliลkin Donfried, ลu ifadeleri kullandฤฑ:
“Bu konuda alฤฑnmฤฑล bir karar yok, bunda net olmanฤฑn รถnemli olduฤunu dรผลรผnรผyorum. Aynฤฑ zamanda bir mรผttefik aรงฤฑsฤฑndan, CAATSA’nฤฑn yasal gereklilikleri farklฤฑdฤฑr. Dolayฤฑsฤฑyla bu mevzuatta Hindistan ve Tรผrkiye’nin farklฤฑ muamele gรถrmesini anlamanฤฑn da รถnemli olduฤunu dรผลรผnรผyorum. Bu, karmaลฤฑk bir konular dizgesi. Hindistan hakkฤฑnda bir karar alฤฑnmadฤฑฤฤฑnฤฑ tekrar etmek isterim. CAATSA’yฤฑ ele aldฤฑฤฤฑmฤฑzda, Hindistan ve Tรผrkiye’yi aynฤฑ sepete koymamalฤฑyฤฑz. Tรผrkiye’nin ABD’nin bir NATO mรผttefiki olduฤunun ve bunun yasal sonuรงlarฤฑnฤฑn hatฤฑrlanmasฤฑ bu baฤlamda รถnemli.”
Tรผrkiye’nin ABD’den F16 tedarikine iliลkin sรผreรง hakkฤฑnda ise Karen Donfried, ABD’nin, Tรผrkiye’nin F16’lara gรถsterdiฤi ilgiden memnuniyet duyduฤunu dile getirdi.
Donfried, “Yakฤฑnda Washington’a bu konuda gรถrรผลmeye devam edecek bir heyetin geleceฤini biliyorum. (Tรผrkiye’nin ABD’den F16 satฤฑn alma talebi) Bu talebi, ileriye taลฤฑmak iรงin bu teknik sรผreci sรผrdรผreceฤiz.” dedi.
