Apple, 2025 yılında sıkıntılı bir sürecin ardından hisselerinde %20’lik bir değer kaybı yaşadı. Bu gerilemenin temel nedeni, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Çin başta olmak üzere ana üretim ortaklarına uyguladığı yüksek gümrük tarifeleri oldu. Şirketin ürünlerinin büyük kısmını Çin’de üretmesi, doğal olarak maliyet baskısını artırdı ve bu durumda hisse senedi fiyatlarına yansıdı.
Ancak ABD’nin, Çin’den gelen akıllı telefon, bilgisayar ve işlemci gibi bazı elektronik ürünlere uygulanan vergileri geçici olarak askıya alması, Apple için bir nebze rahatlama (şimdilik) sağladı.
Apple üretim üslerini yeniden yapılandırdı
Trump yönetimi, Çin menşeli ithalata uygulanan mevcut %20’lik tarifeye ek olarak %125 oranında yeni bir vergi getirdi. Bu adım, Apple’ın Çin’de üretilen iPhone ve diğer cihazlarını daha pahalı hâle getirdi. Bu durumun etkisiyle hisseler hızla değer kaybetti.
Öte yandan, Hindistan’dan gelen ithalata uygulanan %26’lık verginin 90 günlüğüne durdurulması şirketin Hindistan’daki üretimini hızlandırmasına katkı sundu.
Apple, iPhone üretiminin %80’ini Çin’de yapıyor. Hindistan’ın üretimdeki payı ise bu yıl %10-15 arasında kaldı. Şirket ayrıca Vietnam, Tayland ve Malezya gibi ülkelerde iPad ve MacBook üretimini sürdürdü. Ancak ABD içindeki üretim tesislerinin yetersizliği nedeniyle şirketin tarifelere karşı manevra alanı kısıtlı kaldı.
Satışlar baskı altındayken yapay zekâ koz olabilir
Tarifeler nedeniyle ürün fiyatlarını yükseltmek zorunda kalan Apple, bu artışı doğrudan tüketiciye yansıtmak durumunda kaldı. Bu durum da satışları olumsuz etkiledi. IDC’nin raporuna göre, şirketin iPhone sevkiyatları 2024’te %1 oranında gerileyerek 232 milyon adede düştü.
Üstelik şirket, rakiplerine kıyasla yapay zekâ özelliklerini sunmakta geç kaldı. Ancak son dönemde AI entegrasyonuna hız verilmesi, potansiyel bir toparlanmanın işareti oldu. Fakat bu olumlu gelişmeler, gümrük vergisi kaynaklı fiyat artışlarıyla sekteye uğrayabilirdi.
Öte yandan Marj baskısı da ortaya çıkınca analistler, 2025 mali yılı için kazanç beklentilerini aşağı çekti.
ABD’de üretime ağırlık verecek
Şirket, tarifeleri aşmak için Hindistan’daki üretimini artırırken, ABD’deki tesislerine yönelik 500 milyar dolarlık yatırım planını da açıkladı. Ancak karmaşık tedarik zincirinin ABD’ye taşınması zaman alacağı için bu adım kısa vadeli bir çözüm olarak görülmüyor.
Tüm bu gelişmeler, Apple’ın tarife belirsizliği içinde kalmaya devam edeceğini gösterdi. Fakat analistlere göre, şirketin performansını koruması veya ticaret savaşının sona ermesi hâlinde hisse fiyatlarında yükseliş yaşanabilir.
İleriye dönük ne öngörülüyor?
Analist beklentilerine göre, Apple bu mali yılda kazancını %7 oranında artıracak, bir sonraki yılda ise bu artış %11 seviyesine çıkacak. Ancak hisse şu anda kazançlarının 31 katı fiyattan işlem görüyor. Bu da teknoloji odaklı Nasdaq-100 endeksinin 28’lik oranının üzerinde.
Sonuç olarak, yatırımcılar şu aşamada temkinli kalmayı tercih edebilir. Ancak yapay zekânın yaygınlaşması ve tarifelerdeki olumlu gelişmeler durumunda, Apple hisseleri yeniden cazip bir yatırım fırsatına dönüşebilir.
