Eskiden Avrupa Birliฤi‘nin en bรผyรผk tedarikรงisi olan Rusya‘dan gelen akฤฑลlar, รผlkenin geรงen yฤฑl ลubat ayฤฑnda Ukrayna’yฤฑ iลgal etmesinden bu yana, giderek sฤฑkฤฑlaลan yaptฤฑrฤฑmlarฤฑn da etkisiyle gรผnde bir milyon varilden fazla azaldฤฑ.
Irak’ฤฑn Akdeniz’deki bir Tรผrk limanฤฑ รผzerinden Avrupa’ya ulaลan sevkiyatlarฤฑ durdurmasฤฑ nedeniyle bu kesintiler ลimdi daha da sertleลmeye baลladฤฑ. Buna ek olarak, Rusya’nฤฑn da aralarฤฑnda bulunduฤu OPEC+ รผreticileri รถnรผmรผzdeki aydan baลlayarak Temmuz ayฤฑna kadar รผretimi gรผnde yaklaลฤฑk 1,6 milyon varil azaltacak arz kฤฑsฤฑntฤฑlarฤฑ aรงฤฑkladฤฑ.
Avrupa iรงin bu kayฤฑp talihsiz bir zamana denk geliyor. Rus ve Irak kaliteleri benzer yoฤunluk ve sรผlfรผr kalitesine sahip ve Asya’daki rafineriler -รถzellikle รin- temel besin maddelerini oluลturan petrol talebini arttฤฑrฤฑyor.
Energy Aspects Ltd. analistleri Amrita Sen ve Christopher Haines, ham petrol de dahil olmak รผzere kรผresel petrol piyasalarฤฑnฤฑ ele aldฤฑklarฤฑ son notlarฤฑnda, “Avrupa ve Asya arasฤฑnda zorlu bir mรผcadele bizi bekliyor ve Asya variller iรงin Avrupa’yฤฑ geride bฤฑrakabilir, bu da potansiyel olarak Avrupa’nฤฑn ham petrol piyasasฤฑnฤฑ dengelemek iรงin kesinti yapmasฤฑnฤฑ tetikleyebilir” dedi.
Bloomberg tarafฤฑndan derlenen verilere gรถre, AB Mart ayฤฑnda gรผnde 95,000 varil Rusya menลeli Ural ham petrolรผ ithal ederken, bu rakam geรงen yฤฑlฤฑn ลubat ayฤฑnda gรผnde yaklaลฤฑk 1.2 milyon varildi. Tรผm kargolar, AB’nin Rusya’dan deniz yoluyla ham petrol ithalatฤฑna uyguladฤฑฤฤฑ yaptฤฑrฤฑmlardan muaf olan Bulgaristan’a sevk edildi.
Energy Aspects’e gรถre Avrupa, 2022 ilkbaharฤฑndan bu yana Rus tedarikinin en az dรถrtte birini Orta Doฤu’dan gelen ham petrolle ikame etti. Uluslararasฤฑ Enerji Ajansฤฑ bu ayฤฑn baลlarฤฑnda yayฤฑnladฤฑฤฤฑ aylฤฑk raporunda, Norveรง ve Angola’dan ABD’ye Atlantik Havzasฤฑ’ndan gelen akฤฑลlarฤฑn da bu yฤฑlฤฑn ilk รผรง ayฤฑnda arttฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti.
Ancak ลimdi Orta Doฤu’dan gelen yeni bir sorun var. Geรงen aydan bu yana, Irak’ฤฑn Kรผrt bรถlgesinden gรผnde yaklaลฤฑk 450,000 varil ham petrol sevkiyatฤฑ bir รถdeme anlaลmazlฤฑฤฤฑ nedeniyle durduruldu. Tanker takip verilerine gรถre Mart ayฤฑnda, Tรผrkiye’nin Ceyhan limanฤฑ รผzerinden sevk edilen bu petrolรผn gรผnlรผk en az 169,000 varili AB รผlkelerine gitti.
Orta Doฤulu รผreticiler de yeni yerel rafinerilerde iลlemeyi artฤฑrmak iรงin kendi petrollerini daha fazla kullandฤฑklarฤฑndan, kฤฑsฤฑtlamalar ham petrol piyasasฤฑndaki sฤฑkฤฑลฤฑklฤฑฤฤฑ artฤฑrฤฑyor.
Akdeniz’de, Irak’ฤฑn Basrah Medium gibi kรผkรผrt seviyeleri nedeniyle genellikle diฤerlerine kฤฑyasla bรผyรผk รถlรงรผde indirimli olan tรผrlerin fiyatlarฤฑ, birรงok tรผccarฤฑn รงok pahalฤฑ olarak gรถrdรผฤรผ bir seviyeye yรผkseldi.
